W metodzie liniowej roczny odpis amortyzacyjny oblicza się jako wartość początkowa × roczna stawka amortyzacji. Dla maszyny o wartości 60 000 zł i stawce 20% daje to:
60 000 zł × 20% = 12 000 zł rocznie.
Kluczowe w zadaniu jest jednak to, że przedsiębiorstwo dokonuje odpisów zgodnie z prawem podatkowym. W amortyzacji podatkowej odpisów nie nalicza się "od razu" w miesiącu przyjęcia do używania, tylko od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu wprowadzenia środka trwałego do ewidencji. Skoro maszyna została przyjęta do użytkowania 20 maja 2019 r., to w praktyce została wprowadzona do ewidencji w maju, a amortyzacja podatkowa startuje od czerwca 2019 r.
W 2019 r. odpis przysługuje więc za miesiące: czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień, czyli łącznie 7 miesięcy. Dlatego roczny odpis trzeba policzyć proporcjonalnie:
12 000 zł × 7/12 = 7 000 zł.
Dlaczego pozostałe wartości nie pasują?
- 3 500 zł odpowiadałoby 3,5 miesiąca amortyzacji lub błędnemu "dzieleniu na pół" bez uzasadnienia w danych.
- 8 000 zł wynika z typowej pomyłki: liczenia odpisów od maja (8/12 roku). To byłoby właściwe tylko wtedy, gdyby przepisy pozwalały zacząć amortyzację w miesiącu wprowadzenia do ewidencji, a w podatku obowiązuje miesiąc następny.
- 12 000 zł to pełny roczny odpis, który przysługiwałby dopiero wtedy, gdy środek trwały byłby amortyzowany przez całe 12 miesięcy danego roku podatkowego.
Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach podatkowych zawsze sprawdź, czy odpis liczysz od miesiąca następnego oraz ile miesięcy rzeczywiście przypada od startu amortyzacji do końca roku.
