KWALIFIKACJA GIW3 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 21.
Jaką średnicę "d" powinien mieć otwór strzałowy, jeżeli zabiór wynosi z = 3 m przy założeniu z = 30d?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Z zależności z = 30d obliczamy d = z/30. Dla z = 3 m mamy d = 3/30 = 0,1 m. Po przeliczeniu 0,1 m = 100 mm. Pozostałe odpowiedzi wynikają z błędnego przekształcenia wzoru lub pomyłki jednostek (m zamiast mm).

Pełne wyjaśnienie:

Korzystamy z podanej zależności technologicznej z = 30d, gdzie z to zabiór, a d to średnica otworu strzałowego. W zadaniu podano z = 3 m, więc należy przekształcić wzór do postaci na d:

d = z / 30

Podstawiamy:

  • d = 3 m / 30 = 0,1 m

Następnie porównujemy z odpowiedziami, które są w milimetrach, więc wykonujemy konwersję jednostek:

  • 1 m = 1000 mm, zatem 0,1 m = 0,1 · 1000 mm = 100 mm

Dlatego poprawna jest odpowiedź: 100mm.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • 30mm – to typowy skutek "zakotwiczenia" na liczbie 30 ze wzoru albo pomylenia relacji (np. błędnego uznania, że d = z · 10 bez uzasadnienia). Po poprawnym dzieleniu przez 30 otrzymujemy 100 mm, a nie 30 mm.
  • 10mm – zwykle wynika z błędu przeliczenia jednostek (np. potraktowania 0,1 m jako 10 mm) lub z przesunięcia przecinka. 0,1 m to 100 mm, bo metr ma 1000 mm.
  • 300 mm – może wynikać z błędnego przekształcenia wzoru na d = 30z (zamiast d = z/30). Takie przekształcenie odwraca działanie i znacząco zawyża wynik.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze po obliczeniu wyniku w metrach sprawdź, w jakich jednostkach podane są odpowiedzi. W zadaniach technicznych to najczęstsze źródło pomyłek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Trzeba przekształcić wzór do postaci na d: d = z/30. Potem podstawiasz wartość z i na końcu dopasowujesz jednostki do odpowiedzi (często m trzeba zamienić na mm).
Bo zabiór z jest podany w metrach, a odpowiedzi są w milimetrach. Jeśli zostawisz wynik w metrach (np. 0,1 m), możesz nie zauważyć, że to dokładnie 100 mm i błędnie wybrać inną liczbę.
Zabiór to w uproszczeniu wielkość "postępu" urabiania/odspojenia w przodku przypisana do danego układu otworów, np. odległość, na jaką ma zostać odspojony urobek w wyniku strzelania. W zadaniu jest to parametr wejściowy do obliczeń.
To założenie/proporcja używana w zadaniu, a nie uniwersalne prawo fizyczne. Na egzaminie liczy się umiejętność pracy z podanym modelem: przekształcić wzór, policzyć i dobrać właściwą jednostkę wyniku.
Zapisz działanie krokowo: 1) z = 30d, 2) podziel obie strony przez 30, 3) d = z/30. Pomaga też krótka kontrola: jeśli z = 3 m, to d musi być mniejsze od 3 m, więc wynik typu 90 m od razu jest podejrzany.
Bo wiele osób automatycznie mnoży przez 30 zamiast dzielić (odwrócenie działania przy przekształcaniu wzoru). Gdy widzisz z = 30d, pamiętaj: jeśli szukasz d, to "30 przechodzi pod kreskę" i pojawia się dzielenie.
Skorzystaj z faktu, że 1 m = 1000 mm. Zatem 0,1 m to jedna dziesiąta metra, czyli 1000/10 = 100 mm. To najszybszy sposób bez kalkulatora.
Tak, w nauczaniu zawodowym często spotyka się zadania, w których parametry geometrii robót (np. zabiór, rozstaw, odległości) są powiązane prostą zależnością. Celem jest sprawdzenie rachunków, jednostek i rozumienia symboli.
Najczęściej: pomylenie 1 m = 100 mm (błąd o rząd wielkości), traktowanie 0,1 m jako 10 mm oraz brak dopasowania jednostek do odpowiedzi. Dobrą praktyką jest dopisać na marginesie: 1 m = 1000 mm.
Wykonaj oszacowanie: skoro z = 30d, to d = z/30, czyli około 3/30 = 0,1. To 0,1 m, czyli 100 mm. Taka kontrola "na oko" pomaga wykryć wyniki 10 mm lub 300 mm jako mało spójne.
info

Około 79% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Z zależności z = 30d obliczamy d = z/30."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii robót strzałowych w górnictwie odkrywkowym (zależności projektowe, terminologia)
  • Materiały dydaktyczne z przeliczania jednostek i przekształcania wzorów (algebra techniczna)
  • Instrukcje zakładowe/projektowe dotyczące doboru parametrów wiercenia i strzelania (jeśli dostępne w szkole/zakładzie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego