KWALIFIKACJA TKO3 - CZERWIEC 2020 (test 2)

PYTANIE NR 28.
Jaką wadę szyny wykrytą w trakcie badań defektoskopowych oznaczono w sposób przedstawiony na rysunku?
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek fragmentu szyny kolejowej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Oznaczenie pojedynczą kreską w kolorze białym lub żółtym na szyjce i stopce szyny oraz litera "O" wskazują, że wykryto wadę punktową o długości < 10 cm. Taka wada nie wymaga natychmiastowej wymiany szyny, ale podlega dalszej obserwacji w kolejnych kontrolach.

Pełne wyjaśnienie:

W systemie znakowania po badaniach defektoskopowych szyn rozróżnia się dwa kluczowe kryteria: rodzaj wady (punktowa < 10 cm lub ciągła) oraz kwalifikację (do obserwacji albo do wymiany). Na tej podstawie dobiera się liczbę kresek/układ znaków, kolor oraz literę.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź: "Wadę o długości < 10 cm kwalifikującą szynę do obserwacji."
Rysunek przedstawia pojedynczą kreskę na szyjce i stopce szyny oraz oznaczenie literowe "O", a także opis "kolor biały lub żółty". Taki zestaw cech odpowiada wadzie punktowej (czyli o długości < 10 cm) zakwalifikowanej do obserwacji: biel/żółć informują o obserwacji, a "O" jednoznacznie to potwierdza.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:

  • "Wadę ciągłą kwalifikującą szynę do obserwacji." Wada ciągła jest oznaczana innym układem: standardowo nie jest to jedna kreska, lecz oznaczenie początku i końca wady (dwie kreski) oraz dodatkowe elementy wskazujące odcinek wady. Sama pojedyncza kreska nie opisuje wady ciągłej.
  • "Wadę o długości < 10 cm kwalifikującą szynę do wymiany." Kwalifikacja do wymiany jest sygnalizowana innym kolorem (czerwonym) oraz inną literą ("W"). Skoro na rysunku podano kolor biały/żółty i literę "O", nie jest to wymiana.
  • "Wadę ciągłą kwalifikującą szynę do wymiany." Ta odpowiedź myli jednocześnie dwa kryteria: typ wady (ciągła) oraz kwalifikację (wymiana). Dla wymiany oczekuje się czerwieni i litery "W", a dla wady ciągłej – układu wskazującego zakres wady, nie pojedynczej kreski.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj parę: białe/żółte + O = obserwacja, czerwone + W = wymiana. Następnie rozróżnij układ: jedna kreska = wada punktowa, a dwie kreski (zakres) = wada ciągła.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Litera "O" oznacza, że wada została zakwalifikowana do obserwacji, czyli wymaga monitorowania w kolejnych kontrolach, ale nie wskazuje na konieczność natychmiastowej wymiany szyny. Zwykle towarzyszy jej oznaczenie w kolorze białym lub żółtym.
Litera "W" informuje, że wada została zakwalifikowana do wymiany. W praktyce oznacza to konieczność podjęcia działań utrzymaniowych prowadzących do wymiany wadliwej szyny zgodnie z procedurami. Takie oznaczenia wykonuje się zwykle kolorem czerwonym.
Wada punktowa (< 10 cm) jest kojarzona z pojedynczą kreską w miejscu wystąpienia wady, wykonaną na szyjce i stopce od strony środka toru. Dodatkowo pojawia się litera określająca kwalifikację (np. "O" dla obserwacji lub "W" dla wymiany).
Najprostsza reguła: jedna kreska odnosi się do wady punktowej (< 10 cm), a wada ciągła jest oznaczana tak, aby pokazać zakres wady (początek i koniec), czyli zwykle dwiema kreskami wyznaczającymi odcinek. Często stosuje się też elementy kierunkowe.
Kolor biały lub żółty jest używany do sygnalizowania, że wykryta wada nie jest na tyle krytyczna, by wymagać natychmiastowej wymiany, ale powinna być kontrolowana w kolejnych cyklach badań. Dla wymiany stosuje się kolor czerwony, aby wizualnie odróżnić stan pilny.
Kolor czerwony stosuje się wtedy, gdy wada jest zakwalifikowana do wymiany. To informacja dla służb utrzymania, że szyna wymaga pilnej interwencji. Dodatkowo przy takim oznaczeniu występuje litera "W", co wzmacnia jednoznaczność kwalifikacji.
Oznakowanie wykonuje się bezpośrednio na szynie w miejscu wystąpienia wady, typowo na szyjce i stopce, od strony środka toru. Taka lokalizacja ułatwia późniejszą identyfikację w terenie podczas obchodów i prac utrzymaniowych, a także ogranicza ryzyko pomyłek.
Najczęstsze pomyłki to: mylenie wady punktowej z ciągłą (jedna kreska vs oznaczenie zakresu), mylenie kolorów (biały/żółty vs czerwony) oraz pomijanie znaczenia liter "O" i "W". Błąd daje zwykle złą decyzję: obserwacja zamiast wymiany lub odwrotnie.
W praktyce rozróżnia się: (1) długość/charakter wady (np. punktowa < 10 cm lub ciągła) oraz (2) kwalifikację utrzymaniową (do obserwacji albo do wymiany). Oznakowanie na szynie (kolor, litera, liczba kresek) jest skrótem tej klasyfikacji.
Naucz się schematu: biały/żółty + "O" = obserwacja, czerwony + "W" = wymiana, a następnie rozpoznawaj układ kresek dla wady punktowej i ciągłej. Pomaga też przerysowanie kilku przykładów z załącznika rysunkowego i krótkie fiszki z regułami.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 51% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • Instrukcja badań defektoskopowych szyn, spoin i zgrzein w torach kolejowych Id-10 PKP Polskie Linie Kolejowe S.A., § 6 (system oznakowania wad).
  • Instrukcja Id-10 PKP Polskie Linie Kolejowe S.A., Załącznik nr 2, rys. 5–8 (rysunki oznakowania: obserwacja/wymiana, wada punktowa/ciągła).

Materiały:

  • Instrukcja Id-10 PKP PLK S.A. (w szczególności § 6 oraz załącznik z rysunkami oznakowania)
  • Materiały szkoleniowe z diagnostyki nawierzchni kolejowej i badań NDT szyn (ultradźwiękowe)
  • Notatki własne/flashcards: zestawienie kolorów i liter (biały/żółty + O, czerwony + W) oraz różnic między wadą punktową i ciągłą

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego