KWALIFIKACJA ELM2 - CZERWIEC 2018 (test 2)

PYTANIE NR 8.
Jaką wartość natężenia prądu wskazuje miernik pokazany na rysunku?
Ilustracja przedstawia analogowy miernik uniwersalny typu UM-112B, który jest używany do pomiaru różnych parametrów
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odczyt natężenia prądu z miernika wskazówkowego wykonuje się ze skali właściwej dla ustawionego zakresu i jednostki.
Na rysunku wskazówka znajduje się na wartości odpowiadającej 15 działkom w skali mA, więc poprawny odczyt to 15 mA. Pozostałe propozycje wynikają z błędnego odczytu podziałki.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z rysunkiem miernika (analogowego lub ze skalą wskazówkową) poprawny odczyt polega na połączeniu dwóch informacji: położenia wskazówki oraz skali/zakresu, w jakim pracuje przyrząd. Najczęstsza pułapka polega na tym, że na jednej tarczy może być kilka podziałek (np. dla różnych zakresów), a student odczytuje liczbę z niewłaściwej skali.

W tym pytaniu odczyt dotyczy natężenia prądu wyrażonego w mA. Na rysunku wskazówka jest ustawiona na pozycję odpowiadającą wartości 15 mA. Taki wynik jest spójny z typowym sposobem prezentacji skali: wskazówka trafia w konkretną działkę opisaną/liczoną w miliamperach, a odczyt podaje się bez dodatkowych przeliczeń, jeśli skala jest już wyskalowana w mA.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "5 mA" zwykle wynika z odczytu zbyt wczesnej działki lub pomylenia dużych i małych działek (czytanie co piątej działki jako pełnej skali).
  • "30 mA" to typowy efekt czytania "podwójnej" skali lub założenia, że wskazówka jest w połowie zakresu, mimo że faktycznie wskazuje niższą wartość.
  • "50 mA" najczęściej jest skutkiem odczytania wartości maksymalnej zakresu (końca skali) zamiast rzeczywistego położenia wskazówki, albo pomylenia zakresu z wynikiem.

Wskazówka egzaminacyjna: przed wyborem odpowiedzi zawsze sprawdź, czy jednostka na skali odpowiada treści pytania (tu: mA) oraz czy odczytujesz wartość z tej podziałki, która odpowiada ustawionemu zakresowi na rysunku. Dopiero potem odczytaj liczbę zgodną z położeniem wskazówki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw ustal, jaki zakres i jaka skala obowiązuje (mA, A itp.). Potem odczytaj wartość z właściwej podziałki dokładnie w miejscu, gdzie znajduje się wskazówka. Jeśli skala jest wielokrotna, wybierz tę zgodną z ustawionym zakresem.
Wiele mierników analogowych ma kilka skal, bo ten sam ustrój pomiarowy pracuje na różnych zakresach. Dzięki temu nie trzeba kilku osobnych tarcz. Błąd polega na odczycie z niewłaściwej skali, np. napięcia zamiast prądu albo innego zakresu.
mA to miliamper, czyli tysięczna część ampera. Stosuje się go, gdy prądy są małe (typowe w elektronice). Przeliczenie: 1 mA = 0,001 A. Na egzaminie zwracaj uwagę, czy pytanie wymaga mA czy A.
Przeliczanie jest potrzebne, gdy skala jest wspólna dla kilku zakresów (np. 0–10), a zakres ustawiono np. na 50 mA. Wtedy wartość ze skali mnoży się przez współczynnik. Jeśli skala jest już opisana bezpośrednio w mA dla danego zakresu, przeliczeń się nie robi.
Najczęściej myli się skale (np. odczyt z nie tej podziałki), jednostki (mA vs A) oraz działki (duże i małe). Częsty jest też błąd "końca skali", czyli wybieranie wartości maksymalnej zakresu zamiast położenia wskazówki.
To zależy od układu. Dla prostych czujników lub małych modułów 15 mA może być typowe, ale dla urządzeń bateryjnych bywa istotne energetycznie. W diagnostyce ważniejsze jest porównanie z dokumentacją: odchyłka od spodziewanego prądu może wskazywać usterkę.
Zaczyna się od najwyższego zakresu i stopniowo schodzi w dół, aż odczyt będzie czytelny. Chroni to bezpiecznik i ustrój pomiarowy. W praktyce elektronika często wymaga zakresów mA, ale pierwszy pomiar lepiej wykonać ostrożnie, szczególnie przy nieznanym układzie.
Amperomierz (także w multimetrze) włącza się szeregowo z badanym elementem, aby cały mierzony prąd przepływał przez przyrząd. Włączenie równoległe jest typowym błędem i może spowodować zwarcie oraz przepalenie bezpiecznika w mierniku.
Sprawdź oznaczenia na tarczy i przy przełączniku zakresów: zwykle skala lub opis gniazda ma informację o mA. Jeśli w treści zadania jest mA, wynik powinien być w tej jednostce. Wątpliwości rozstrzyga ustawiony zakres (np. 50 mA, 20 mA).
Pomaga seria krótkich ćwiczeń: rozpoznawanie zakresu, wybór właściwej skali i odczyt wartości z różnych położeń wskazówki. Dobrze też porównywać analogowy odczyt z pomiarem cyfrowym w tym samym obwodzie. Najważniejsze: zawsze notuj jednostkę i zakres.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 66% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Pozostałe propozycje wynikają z błędnego odczytu podziałki."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Amperomierz" https://pl.wikipedia.org/wiki/Amperomierz (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Miliamperomierz" https://pl.wikipedia.org/wiki/Miliamperomierz (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Miernik uniwersalny" https://pl.wikipedia.org/wiki/Miernik_uniwersalny (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Instrukcje obsługi multimetrów analogowych i cyfrowych (sekcja: pomiar prądu i odczyt skali)
  • Materiały dydaktyczne z pracowni pomiarów elektrycznych/elektronicznych
  • Ćwiczenia z odczytu podziałek i doboru zakresów pomiarowych na miernikach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego