KWALIFIKACJA BUD11 - STYCZEŃ 2019 (test 2)

PYTANIE NR 21.
Aby przy pomocy szablonu wykonać dekorację ściany pokazaną na rysunku, najlepiej użyć
Ilustracja przedstawia fragment dekoracji ściennej wykonanej za pomocą szablonu.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy wykonywaniu dekoracji przez szablon farbę najbezpieczniej nanosi się ruchem "stemplującym", aby nie podciekała pod krawędzie. Do tego służy pędzel trzonkowy (do szablonów). Pędzel skośny i wałki częściej zostawiają smugi lub wciskają farbę pod szablon.

Pełne wyjaśnienie:

Dekoracje ścienne wykonywane przez szablon wymagają takiego sposobu nanoszenia farby, aby wzór miał możliwie czyste, wyraźne krawędzie i aby farba nie została "wepchnięta" pod szablon. W praktyce farbę nakłada się zwykle niewielką ilością, ruchem punktowym lub stemplującym, kontrolując jej rozkład.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "pędzla trzonkowego". Taki pędzel jest kojarzony z pracą na szablonach: pozwala nabierać mało farby i nakładać ją pionowym, krótkim ruchem, co ogranicza podciekanie i rozmazywanie wzoru. Ułatwia też kontrolę na krawędziach elementów szablonu oraz w miejscach o drobnych detalach.

Dlaczego pozostałe propozycje są gorsze w typowej pracy z szablonem?

  • "pędzla skośnego" używa się często do odcinania, naroży lub pracy przy krawędziach, ale przy szablonie łatwo wykonać ruch "ciągnący" po krawędzi. Taki ruch sprzyja podciekaniu farby pod szablon i zniekształceniu ornamentu.
  • "wałka z gąbki" może zostawiać charakterystyczną, porowatą fakturę i przy niektórych efektach dekoracyjnych bywa stosowany, jednak na krawędziach szablonu łatwo o nadmiar farby i jej "wciśnięcie" pod szablon, zwłaszcza gdy wałek jest zbyt mokry.
  • "wałka szczotkowego" daje wyraźną strukturę (ślady włosia/szczeciny). Przy szablonie zwiększa ryzyko nierównego krycia i niekontrolowanych smug, a także trudniej nim precyzyjnie pracować w drobnych elementach wzoru.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach o szablony szukaj narzędzia, które umożliwia punktowe nakładanie małej ilości farby oraz dobrą kontrolę krawędzi – to najczęstszy klucz do poprawnej odpowiedzi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pędzel trzonkowy (często nazywany pędzlem do szablonów) ma kształt ułatwiający nanoszenie farby ruchem pionowym, "stemplującym". Dzięki temu łatwiej kontrolować ilość farby i ograniczyć podciekanie pod krawędzie szablonu, co poprawia ostrość wzoru.
Najczęściej stosuje się technikę oszczędnego nabierania farby i nanoszenia jej ruchem punktowym (stemplującym), bez przeciągania po krawędzi. Warto też odsączyć nadmiar farby na tacy lub ręczniku papierowym, zanim dotknie się szablonu.
Wałek łatwo zostawia nadmiar farby i przy dociskaniu może "wcisnąć" ją pod szablon, szczególnie na krawędziach wzoru. Skutkiem są podcieki i rozmyte kontury. Wałek bywa użyteczny w innych pracach, ale przy szablonie liczy się precyzja i kontrola.
Typowe błędy to: zbyt mokre narzędzie (za dużo farby), ruchy "ciągnące" zamiast stemplowania, słabe dociśnięcie lub złe zamocowanie szablonu oraz brak sprawdzania, czy farba nie zbiera się na krawędziach. Każdy z nich zwiększa ryzyko podcieków.
Może się sprawdzić wyjątkowo, ale zwykle jest gorszym wyborem niż pędzel trzonkowy. Pędzlem skośnym łatwo wykonać ruch po skosie lub wzdłuż krawędzi, co sprzyja rozmazywaniu i podciekaniu. Przy szablonie preferuje się narzędzia do pracy punktowej.
Wałek z gąbki bywa wybierany, gdy celowo chce się uzyskać porowatą fakturę lub miękkie przejścia na większej, mało detalicznej powierzchni. Przy drobnych ornamentach i ostrych krawędziach szablonu częściej lepszy jest pędzel trzonkowy ze względu na precyzję.
Podłoże powinno być równe, suche, odpylone i zagruntowane, a warstwa bazowa farby w pełni wyschnięta. Szablon najlepiej mocować stabilnie, aby nie przesuwał się podczas pracy. Dobre przygotowanie zmniejsza ryzyko odklejania się powłoki i zniekształcenia wzoru.
Kluczowe jest użycie małej ilości farby: nabrać farbę, a następnie częściowo ją odsączyć (np. na tacy lub papierze), aby pędzel był "prawie suchy". Zbyt duża ilość farby zwiększa podciekanie pod szablon i psuje kontur dekoracji.
Bo wymagają rozpoznania efektu lub narzędzia na podstawie obrazu, a nie samej definicji. Uczniowie często znają nazwy, ale mylą zastosowania narzędzi. Warto ćwiczyć identyfikację technik (np. szablon, faktura, odcinanie) i powiązać je z typowym sprzętem.
Narzędzia do szablonów są nastawione na kontrolę krawędzi i małą dawkę farby (praca punktowa), a do malowania powierzchni na wydajność i równomierne krycie dużych pól (wałki, pędzle do dużych powierzchni). Zawsze pytaj siebie: precyzja czy szybkość?
info

Około 69% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Przy wykonywaniu dekoracji przez szablon farbę najbezpieczniej nanosi się ruchem "stemplującym", aby nie podciekała pod krawędzie."

Materiały:

  • Instrukcje producentów farb i narzędzi malarskich dotyczące dekoracji z użyciem szablonów
  • Materiały dydaktyczne z technologii robót malarskich i okładzinowych dla kształcenia zawodowego
  • Katalogi narzędzi malarskich (pędzle do szablonów, wałki specjalistyczne) z opisami zastosowań

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego