Wskaźniki kwasowo-zasadowe to związki chemiczne, które zmieniają barwę w określonym zakresie pH. Dobiera się je tak, aby obserwowana zmiana barwy odpowiadała przewidywanemu przesunięciu pH badanej próbki (np. w trakcie dodawania kwasu lub zasady).
Fenoloftaleina jest klasycznym wskaźnikiem stosowanym do wykrywania przejścia w stronę odczynu zasadowego: w roztworach kwaśnych i obojętnych jest bezbarwna, a po przekroczeniu odpowiedniego zakresu pH pojawia się zabarwienie różowe/malinowe. Dlatego, jeśli celem jest uzyskanie barwy malinowej podczas zmiany pH, właściwym wyborem jest fenoloftaleina.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- Lakmus zmienia barwę w sposób typowy dla środowiska kwaśnego i zasadowego (czerwienieje w kwasie, niebieszczeje w zasadzie), ale nie jest kojarzony z barwą malinową w tym sensie, w jakim opisuje się fenoloftaleinę.
- Oranż metylowy jest wskaźnikiem przejścia w zakresie bardziej kwaśnym; daje barwy żółto-pomarańczowo-czerwone, a nie charakterystyczną "malinową" dla fenoloftaleiny w zasadowym pH.
- Wskaźnik uniwersalny zmienia barwę na wiele kolorów zależnie od pH i służy raczej do orientacyjnego oszacowania pH, a nie do uzyskania konkretnej, wąsko kojarzonej barwy przejścia w miareczkowaniach.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "różowy/malinowy" efekt po alkalizacji, najczęściej chodzi o fenoloftaleinę. Jeśli pojawia się "czerwony–żółty" w kwaśnym zakresie, częściej pasuje oranż metylowy.