KWALIFIKACJA INF2 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 11.
Aby zmienić właściciela pliku w systemie Linux, należy użyć polecenia
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Polecenie chown służy do zmiany właściciela (i opcjonalnie grupy) pliku lub katalogu w systemie Linux. chmod zmienia prawa dostępu, pwd wyświetla bieżący katalog roboczy, a ps pokazuje listę procesów. Dlatego właściwą odpowiedzią jest chown.

Pełne wyjaśnienie:

W systemie Linux pliki i katalogi mają m.in. atrybut właściciela (użytkownika) oraz grupy. Do zmiany właściciela używa się polecenia chown (change owner). Typowo spotykana składnia to: chown użytkownik plik, a dla zmiany także grupy: chown użytkownik:grupa plik. W praktyce operacja ta często wymaga uprawnień administratora (np. użycia sudo), bo zwykły użytkownik nie może dowolnie "przepisywać" własności plików.

Dlaczego pozostałe polecenia nie pasują:

  • pwd (print working directory) nie modyfikuje plików, tylko wyświetla ścieżkę bieżącego katalogu w terminalu.
  • ps (process status) służy do podglądu procesów uruchomionych w systemie, a nie do zarządzania własnością plików.
  • chmod (change mode) zmienia uprawnienia (np. odczyt/zapis/wykonanie) dla właściciela, grupy i innych, ale nie zmienia tego, kto jest właścicielem.

Na egzaminie warto zapamiętać rozdział ról: chown = właściciel/grupa, chmod = prawa dostępu, ls -l = podgląd właściciela i uprawnień. To pozwala szybko odróżnić atrybuty pliku i dobrać właściwe narzędzie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Właściciel pliku to użytkownik, do którego należy dany plik lub katalog. System zapisuje tę informację w metadanych systemu plików i wykorzystuje ją przy sprawdzaniu uprawnień. Właściciela (oraz grupę) najczęściej podejrzysz poleceniem ls -l.
chown zmienia właściciela pliku/katalogu, a opcjonalnie także grupę. Przykładowo zmienia atrybut "owner" w systemie plików. Często wymaga uprawnień administratora (np. przez sudo), bo zmiana własności wpływa na bezpieczeństwo i kontrolę dostępu.
Najczęściej używa się formy z dwukropkiem: chown użytkownik:grupa plik. Wtedy w jednej operacji ustawiasz zarówno właściciela (użytkownika), jak i grupę przypisaną do pliku. Dokładną składnię i opcje sprawdzisz w dokumentacji: man chown.
chmod służy wyłącznie do zmiany bitów trybu, czyli uprawnień (odczyt/zapis/wykonanie) dla właściciela, grupy i innych. Właściciel to osobny atrybut pliku. Zmiana właściciela jest wykonywana innym mechanizmem i do tego przeznaczono chown.
Gdy pliki mają "złego" właściciela, np. po kopiowaniu danych jako root, po przywróceniu backupu, po migracji katalogu domowego lub przy konfiguracji usług (np. serwera WWW), które wymagają, by pliki należały do określonego użytkownika systemowego.
Najczęściej nie. Zmiana właściciela jest zwykle ograniczona do administratora (root), ponieważ pozwalałaby omijać kontrolę dostępu. W praktyce wykonuje się to przez sudo chown ..., o ile konto ma odpowiednie uprawnienia administracyjne.
Najprościej użyć ls -l nazwa_pliku. W wyniku zobaczysz m.in. kolumnę z nazwą użytkownika (właściciela) i nazwą grupy. To standardowy sposób w zadaniach egzaminacyjnych, bo łączy podgląd uprawnień i własności w jednym poleceniu.
pwd wyświetla ścieżkę bieżącego katalogu roboczego w terminalu (np. gdzie aktualnie "jesteś" w drzewie katalogów). Nie modyfikuje żadnych atrybutów plików, więc nie może służyć do zmiany właściciela ani uprawnień.
ps pokazuje informacje o procesach (np. PID, czas CPU, polecenie uruchomienia). To narzędzie do diagnostyki i administracji procesami, a nie do operacji na własności plików. Zmiana właściciela dotyczy metadanych pliku, więc wymaga chown.
Najczęstsza pułapka to mylenie pojęć: chown zmienia właściciela/grupę, a chmod zmienia uprawnienia. Druga pułapka to założenie, że każdą zmianę da się wykonać jako zwykły użytkownik. W zadaniach warto kojarzyć też podgląd: ls -l.
info

Statystycznie 82% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że polecenie chown służy do zmiany właściciela (i opcjonalnie grupy) pliku lub katalogu w systemie Linux.

Źródła:

  • Linux man-pages / man7: "chown(1) — change file owner and group" https://man7.org/linux/man-pages/man1/chown.1.html (dostęp: 2026-02-27)
  • GNU Coreutils Manual: "chown invocation" https://www.gnu.org/software/coreutils/manual/html_node/chown-invocation.html (dostęp: 2026-02-27)
  • Linux man-pages / man7: "chmod(1) — change file mode bits" https://man7.org/linux/man-pages/man1/chmod.1.html (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Strony podręcznika: man chown, man chmod, man pwd, man ps
  • Dokumentacja GNU Coreutils (sekcja chown)
  • Ćwiczenia w terminalu na maszynie wirtualnej z Linuksem (zmiana właściciela i grupy plików)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego