TSE (pasażowalne gąbczaste encefalopatie) to grupa chorób wywoływanych przez priony, prowadzących do postępujących zmian w ośrodkowym układzie nerwowym. W kontekście zwierząt gospodarskich najbardziej typowe i historycznie najważniejsze przykłady to:
- BSE – encefalopatia gąbczasta bydła,
- scrapie – trzęsawka owiec (i w praktyce także innych małych przeżuwaczy).
Dlatego odpowiedź "bydło i owce" odpowiada szkolnemu, podstawowemu skojarzeniu TSE z przeżuwaczami oraz z chorobami prionowymi, które były objęte szczególnym nadzorem i badaniami. W praktyce weterynaryjnej technik powinien kojarzyć, że TSE nie jest "uniwersalnym badaniem dla wszystkich gatunków rzeźnych", tylko dotyczy określonych grup zwierząt oraz określonego rodzaju materiału diagnostycznego (związanego z OUN).
Odpowiedzi zawierające świnie są nieprawidłowe w tym ujęciu, ponieważ świnie nie są typowym gatunkiem, dla którego rutynowo rozważa się badania w kierunku klasycznych TSE w programach nauczania na poziomie podstawowym; łatwo tu o pomyłkę przez przeniesienie skojarzeń z innymi kontrolami poubojowymi. Z kolei odpowiedzi z końmi również nie pasują do najczęściej omawianych w szkołach chorób prionowych zwierząt gospodarskich.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się skrót TSE i hasło "encefalopatie gąbczaste", najpierw przywołaj choroby prionowe i skojarz je z przeżuwaczami. Dopiero potem oceniaj, czy podane pary gatunków są zgodne z tym kluczem skojarzeń.
