Karoten (najczęściej rozumiany jako beta-karoten) należy do karotenoidów – naturalnych barwników roślinnych, które nadają surowcom barwę żółtą, pomarańczową lub czerwonawą. W żywieniu człowieka jest ważny, ponieważ stanowi prowitaminę A (organizm może z niego wytwarzać witaminę A).
Odpowiedź "marchew, dynia, morele" jest właściwa, bo wszystkie te surowce są typowymi przedstawicielami produktów o wyraźnie pomarańczowej/żółtej barwie, co w praktyce gastronomicznej często idzie w parze z wysoką zawartością karotenoidów. Marchew i dynia są klasycznymi przykładami warzyw bogatych w beta-karoten, a morele należą do owoców, w których karotenoidy również mogą występować w znaczących ilościach.
Pozostałe zestawy są błędne z następujących powodów:
- "kalafior, maliny, cytryny" – cytryny kojarzą się głównie z witaminą C, a nie z karotenem; kalafior nie jest typowo surowcem o wysokiej zawartości karotenoidów. Maliny mają barwniki, ale nie są klasycznym "bogatym źródłem karotenu" w ujęciu podstawowym.
- "buraki, seler, jabłka" – buraki zawdzięczają barwę głównie betalainom, a nie karotenom; jabłka nie są uznawane za istotne źródło karotenu w praktycznych zestawieniach żywieniowych.
- "soja, gruszki, śliwki" – to surowce, które nie są typowo wymieniane jako bogate w karoten; częściej wskazuje się w ich przypadku inne składniki (np. białko i tłuszcz w soi).
Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy karotenu/beta-karotenu, w pierwszej kolejności myśl o surowcach żółto‑pomarańczowych (warzywa i owoce). W zadaniach wielokrotnego wyboru zwróć uwagę, czy cały zestaw pasuje do tej grupy, a nie tylko jeden składnik.