Bruksizm jest zaburzeniem czynnościowym (parafunkcją) narządu żucia. W praktyce oznacza nawykowe, mimowolne zaciskanie zębów, często współwystępujące ze zgrzytaniem, które może pojawiać się w dzień lub w nocy. Dla asystentki stomatologicznej jest to ważne w wywiadzie, ponieważ bruksizm może prowadzić do przeciążenia tkanek i licznych następstw klinicznych.
Dlaczego poprawne jest "nawykowe i niekontrolowane zaciskanie zębów"?
To opis rdzenia zjawiska: pacjent zaciska zęby bez świadomej kontroli, co zwiększa siły działające na zęby, przyzębie oraz staw skroniowo-żuchwowy. Typowe konsekwencje to m.in. starcie szkliwa, pęknięcia wypełnień, nadwrażliwość, bóle mięśni żucia, bóle głowy oraz dolegliwości w obrębie stawu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "Zbyt wczesna utrata zębów mlecznych" dotyczy rozwoju uzębienia u dzieci i może wynikać np. z próchnicy, urazu czy chorób ogólnych. Nie jest to definicja parafunkcji ani typowy mechanizm bruksizmu.
- "Chrapanie oraz bezdech w czasie snu" to problem z zakresu zaburzeń oddychania podczas snu. Może współistnieć z bruksizmem u części pacjentów, ale nie stanowi jego definicji; dotyczy innego układu i innych kryteriów rozpoznania.
- "Zrogowacenie zewnętrznej warstwy nabłonka dziąseł" opisuje zmianę w tkankach miękkich (keratynizacja nabłonka), a nie czynność polegającą na zaciskaniu/zgrzytaniu zębami. To inny typ zjawiska (morfologia tkanki vs zachowanie mięśniowe).
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się nazwa zaburzenia kończąca się na "-izm" i dotyczy narządu żucia, często chodzi o nawyk/czynność (parafunkcję), a nie o pojedynczą zmianę anatomiczną w dziąśle czy problem oddechowy.