Przesięk (transudat) jest płynem, który powstaje głównie wskutek zaburzeń równowagi sił Starlinga (np. wzrostu ciśnienia hydrostatycznego, spadku ciśnienia onkotycznego), a nie w wyniku intensywnego zapalenia. To wpływa na jego typowe cechy makro- i mikroskopowe.
Dlaczego opis "Płyn jasnożółty, przejrzysty, bezwonny, o gęstości poniżej 1,018 i zawartości białka 0,5 -3 g/100 ml." pasuje do przesięku?
Najbardziej charakterystyczne są: przejrzystość oraz niskie stężenie białka i niska gęstość względna. Mała ilość białka i komórek sprawia, że płyn jest zwykle klarowny, a brak procesów ropnych/gnilnych oznacza brak przykrego zapachu. Wartości liczbowe podane w odpowiedzi opisują typowo "ubogi" skład przesięku (w praktyce progi klasyfikacyjne mogą zależeć od przyjętego podziału w danym laboratorium, ale kierunek zmian pozostaje taki sam: przesięk = mniej białka i niższa gęstość).
Dlaczego pozostałe opisy nie pasują?
- Opis "płyn krwisty, nieprzejrzysty..." sugeruje domieszkę krwi (np. krwotok, uraz, nowotwór, powikłanie punkcji) i nie jest typową cechą przesięku. Samo utrzymanie niskiej gęstości i białka nie równoważy niezgodnych cech makroskopowych.
- Opis "żółty, mętny, o zapachu gnilnym, o gęstości powyżej 1,018 i białku powyżej 3 g/100 ml" jest zgodny raczej z procesem zapalnym/zakaźnym (wysięk): większa ilość białka i komórek powoduje mętność, a procesy bakteryjne mogą dawać przykry zapach.
- Opis "bezbarwny, przejrzysty, o charakterystycznej woni, o gęstości powyżej 1,018 i białku 10 g/100 ml" jest wewnętrznie nietypowy dla przesięku, bo bardzo wysokie białko i wyższa gęstość względna wskazują na płyn bogatobiałkowy, częściej w przebiegu zapalenia, uszkodzeń tkanek lub innych patologii, a nie "czysty" przesięk.
Wskazówka egzaminacyjna: przy różnicowaniu płynów z jam ciała najpierw oceń cechy "szybkie": przejrzystość i zapach, a następnie potwierdź kierunek rozpoznania parametrami ilościowymi (białko, gęstość względna). Przesięk kojarz z "wodnistym, klarownym, ubogim w białko".
