KWALIFIKACJA GIW6 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 9.
Cięcie poziomicowe na przedstawionej mapie wynosi
Ilustracja przedstawia fragment mapy topograficznej z poziomicami, co jest typowe w kontekście egzaminów zawodowych dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cięcie poziomicowe to różnica wysokości między sąsiednimi poziomicami na mapie. Odczytuje się je, porównując wartości wysokości kolejnych warstwic (lub ich opisy). Dla pokazanej mapy różnica między sąsiednimi poziomicami wynosi 5 m, więc taka jest poprawna odpowiedź.

Pełne wyjaśnienie:

Cięcie poziomicowe (zwane też interwałem warstwic) oznacza stałą różnicę wysokości pomiędzy dwiema sąsiednimi poziomicami na danej mapie. Jest to jedna z kluczowych informacji potrzebnych do interpretacji rzeźby terenu: im mniejsze cięcie, tym dokładniej przedstawiono wysokości, a im gęściej ułożone poziomice, tym większe nachylenie stoku.

W praktyce, aby ustalić cięcie poziomicowe na konkretnej mapie, należy:

  • znaleźć poziomice z opisanymi wartościami wysokości (np. 100, 105, 110 itd.),
  • sprawdzić, jaka jest różnica wysokości między kolejnymi (sąsiednimi) poziomicami,
  • upewnić się, że analizujemy warstwice podstawowe, a nie np. dodatkowe elementy opisu wysokości (punkty wysokościowe) czy poziomice indeksowe, które bywają pogrubione.

Dla przedstawionej mapy sąsiednie poziomice różnią się o 5 m, więc cięcie poziomicowe wynosi 5 m.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 10 m – odpowiadałoby sytuacji, w której co każda sąsiednia poziomica zmienia wysokość o 10 m. Taka wartość może występować na innych mapach, ale nie wynika z odczytu sąsiednich warstwic na tej mapie.
  • 20 m – to typowe dla map o mniejszej szczegółowości lub obszarów przedstawianych bardziej schematycznie; tutaj różnice między sąsiednimi poziomicami są mniejsze.
  • 25 m – nie jest standardowym wyborem dla równomiernego interwału warstwic w typowych opracowaniach i przede wszystkim nie zgadza się z różnicą wysokości między sąsiednimi poziomicami widocznymi na mapie.

Wskazówka egzaminacyjna: nie zgaduj interwału "z pamięci" na podstawie skali mapy czy wrażenia górzystości. Najpierw znajdź opisane wysokości na poziomicach i sprawdź różnicę między kolejnymi warstwicami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Cięcie poziomicowe to różnica wysokości pomiędzy sąsiednimi poziomicami (warstwicami) na mapie. Jest stałe dla danej mapy i pozwala ocenić szczegółowość przedstawienia wysokości oraz interpretować nachylenie terenu.
Znajdź dwie sąsiednie poziomice z podanymi wysokościami i oblicz różnicę tych wartości. Jeśli poziomice nie są opisane wprost, poszukaj poziomic indeksowych (często pogrubionych) i sprawdź, ile warstwic jest pomiędzy nimi.
Bo poziomice przedstawiają linie o stałej wysokości, a ich układ tworzy "schodki" wysokościowe. Najmniejszy krok tego zapisu to właśnie odstęp wysokości pomiędzy kolejnymi warstwicami; dzięki temu można porównywać mapy i oceniać zmianę wysokości w terenie.
Najczęstsze pomyłki to: branie różnicy między niesąsiednimi poziomicami, sugerowanie się typową wartością "z innych map", mylenie poziomic z punktami wysokościowymi oraz nieuwzględnienie, że pogrubiona poziomica może być indeksowa (opisana co kilka warstwic).
Tak. Przy stałym cięciu poziomicowym: im bliżej siebie leżą poziomice, tym większe nachylenie terenu. Rzadko rozmieszczone poziomice oznaczają łagodny stok lub teren płaski. To bardzo przydatne w planowaniu prac terenowych.
Poziomice indeksowe są zwykle pogrubione i częściej mają podaną wartość wysokości. Oznaczają "co któryś" poziom, np. co 5. poziomicę. Cięcie poziomicowe ustala się jednak dla sąsiednich warstwic, nie dla odstępu między indeksowymi.
Często jest z nią powiązane (mniejsze skale zwykle mają większe cięcie), ale na egzaminie nie należy tego zgadywać. Najpewniejsza metoda to odczyt z mapy: sprawdzenie różnicy wysokości sąsiednich poziomic lub liczby warstwic między poziomicami opisanymi.
Oznacza to, że przejście od jednej poziomicy do następnej sąsiedniej odpowiada zmianie wysokości o 5 metrów. Na przykład poziomice mogą mieć wartości 100 m, 105 m, 110 m itd. Dzięki temu można oceniać różnice wysokości i budować profil terenu.
Pozwala szybko ocenić deniwelacje, kierunki spływu wód i trudność dojścia do punktów badań. Ułatwia planowanie tras przejść, rozmieszczenie punktów obserwacyjnych oraz wstępną interpretację form rzeźby, co wspiera organizację prac geologicznych.
Najważniejsze są wartości wysokości przypisane poziomicom (opisy warstwic) lub informacja o wysokości poziomic indeksowych i liczbie warstwic między nimi. Sama gęstość poziomic nie wystarcza do wyznaczenia cięcia bez znanych wysokości.
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Cięcie poziomicowe to różnica wysokości między sąsiednimi poziomicami na mapie."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Poziomica - dostęp 2026-02-18
  • https://en.wikipedia.org/wiki/Contour_line - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z czytania map topograficznych (warstwice, punkty wysokościowe, skala)
  • Ćwiczenia: wyznaczanie cięcia poziomicowego i spadków na różnych fragmentach map
  • Atlas/mapy topograficzne do treningu odczytu poziomic i rzeźby terenu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego