KWALIFIKACJA SPL2 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 15.
CITES (skrót od angielskiej nazwy Convention on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora) to załącznik do Konwencji Waszyngtońskiej, który reguluje
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
CITES (Konwencja Waszyngtońska) dotyczy kontroli i ograniczania międzynarodowego handlu okazami dzikich zwierząt i roślin gatunków zagrożonych wyginięciem.
Nie obejmuje automatycznie wszystkich gatunków ani nie reguluje wyłącznie samego "przewozu" w celach hodowlanych czy ekspozycyjnych.

Pełne wyjaśnienie:

CITES (Convention on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora), znana jako Konwencja Waszyngtońska, ma na celu ochronę zagrożonych gatunków poprzez regulowanie międzynarodowego handlu ich okazami (zarówno zwierząt, jak i roślin) oraz wyrobami z nich.

Dlatego poprawna odpowiedź wskazuje na handel dzikimi zwierzętami i roślinami gatunków zagrożonych wyginięciem. W praktyce w portach i terminalach temat pojawia się m.in. przy kontroli bagażu podróżnych oraz przesyłek, gdy przewożone są pamiątki lub produkty mogące pochodzić od gatunków chronionych. Kluczowe jest tu pojęcie "trade" (handel) oraz fakt, że konwencja koncentruje się na gatunkach, których przetrwaniu może zagrażać niekontrolowany obrót.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:

  • "handel wszystkimi gatunkami roślin i zwierząt" – to zbyt szerokie ujęcie. CITES nie dotyczy całej bioróżnorodności, lecz wybranych gatunków objętych ochroną/ograniczeniami.
  • "przewóz wszystkich gatunków … przeznaczonych na handel i ubój" – myli przedmiot regulacji (handel okazami określonych gatunków) z ogólnym przewozem oraz wprowadza element "ubój", który nie jest istotą definicji i zakresu CITES.
  • "przewóz gatunków … do ogrodów botanicznych i zoologicznych" – to zawężenie do jednego celu (ekspozycja/hodowla). CITES nie jest regulacją o przeznaczeniu okazów do konkretnych instytucji, tylko o zasadach obrotu i warunkach legalności handlu.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się CITES, szukaj odpowiedzi związanej z międzynarodowym handlem i gatunkami zagrożonymi, a nie z "wszystkimi gatunkami" czy ogólną logistyką przewozu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
CITES to międzynarodowe porozumienie ograniczające i kontrolujące handel okazami dzikich zwierząt i roślin gatunków zagrożonych. Dla podróżnych oznacza to, że niektóre pamiątki lub produkty pochodzenia roślinnego/zwierzęcego mogą wymagać dokumentów albo mogą zostać zatrzymane.
Celem CITES jest ochrona gatunków, którym zagraża nadmierny obrót, więc dotyczy wybranych gatunków ujętych w wykazach/załącznikach. Gdyby obejmowała wszystkie gatunki, stałaby się niewykonalna i nieproporcjonalna, a kontrola graniczna byłaby praktycznie niemożliwa.
Często ryzykowne są pamiątki z elementami pochodzenia zwierzęcego lub roślinnego, np. wyroby ze skór, muszli, koralowców czy niektórych gatunków drewna. Kluczowe jest pochodzenie materiału i gatunek. W razie wątpliwości lepiej dopytać służby celne przed podróżą.
W kontekście CITES najważniejsze jest pojęcie międzynarodowego handlu (trade), czyli legalności obrotu okazami i wyrobami. Sam przewóz może być elementem handlu, ale nie każdy przewóz nim jest. Na egzaminie szukaj odpowiedzi, która łączy "handel" z "gatunkami zagrożonymi".
CITES może mieć znaczenie przy przemieszczaniu okazów między państwami, ale nie reguluje wyłącznie celu "ogród zoologiczny". Kluczowe są: gatunek, status ochrony oraz warunki legalności obrotu. Sam fakt, że zwierzę ma trafić do zoo, nie oznacza automatycznie braku wymogów.
Zwykle pojawiają się: "gatunki zagrożone wyginięciem", "dzika fauna i flora", "handel międzynarodowy", "okazy", "Konwencja Waszyngtońska". Jeśli odpowiedzi obejmują "wszystkie gatunki", to najczęściej jest to pułapka – CITES nie ma tak szerokiego zakresu.
Tak, bo personel portu/terminala może zetknąć się z przypadkami przewozu nietypowych przedmiotów w bagażu lub ładunkach. Znajomość celu CITES pomaga właściwie zareagować: poinformować podróżnego, skierować do kontroli oraz ograniczyć ryzyko naruszeń przy odprawie.
Wątek "ubój" dotyczy raczej przepisów weterynaryjnych lub żywnościowych. CITES koncentruje się na ochronie gatunków poprzez kontrolę handlu okazami i wyrobami. Gdy w odpowiedzi pojawia się dodatkowy, bardzo specyficzny element (np. ubój), często jest to dystraktor odciągający od sedna.
Najczęstsze są: (1) wybór odpowiedzi "wszystkie gatunki" przez nadmierne uogólnienie, (2) mylenie ochrony przyrody z ogólnym zakazem przewozu czegokolwiek, (3) skupienie na słowie "przewóz" zamiast na "handel". Pomaga zapamiętać: CITES = handel + gatunki zagrożone.
Ucz się skojarzeń: nazwa/skrót → zakres (np. handel okazami gatunków zagrożonych). Przeglądaj krótkie oficjalne materiały informacyjne dla podróżnych oraz przykłady typowych "pamiątek problematycznych". Na egzaminie czytaj odpowiedzi pod kątem zakresu: wąski (prawidłowy) vs "wszystko" (pułapka).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • CITES Secretariat – "What is CITES?" https://cites.org/eng/disc/what.php (dostęp: 2026-02-18)
  • UNEP – "CITES (Convention on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora)" https://www.unep.org/explore-topics/environmental-governance/what-we-do/strengthening-institutions/convention-international-trade-endangered-species-wild-fauna-and-flora-cites (dostęp: 2026-02-18)
  • IUCN – hasło/omówienie "CITES" w kontekście ochrony gatunków i handlu: https://www.iucn.org/our-work/governance/conventions-and-agreements/cites (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Oficjalne materiały informacyjne CITES dla podróżnych (FAQ, guidance)
  • Strony informacyjne administracji celnej dotyczące ograniczeń wwozu/wywozu pamiątek z gatunków chronionych
  • Podręczniki/kompendia z obsługi podróżnych w portach i terminalach: część o ograniczeniach przewozowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego