Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA EKA1 - CZERWIEC 2007



PYTANIE NR 18.
Co oznacza art. 10 Kodeksu pracy dotyczący prawa do swobodnie wybranej pracy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Art. 10 Kodeksu pracy wyraża wolność pracy: gwarantuje prawo do swobodnie wybranej pracy oraz stanowi, że nie można zakazać wykonywania wybranego zawodu, chyba że ustawa przewiduje wyjątek. Zakaz zmuszania do pracy to odrębna zasada z art. 11 KP.

Pełne wyjaśnienie:

Art. 10 Kodeksu pracy formułuje jedną z podstawowych zasad prawa pracy – wolność wyboru pracy i zawodu. Przepis składa się z dwóch powiązanych elementów:

  • Gwarancja pozytywna: "Każdy ma prawo do swobodnie wybranej pracy" – oznacza, że to osoba decyduje o wyborze pracy, zawodu, miejsca pracy i pracodawcy.
  • Gwarancja negatywna: "Nikomu, z wyjątkiem przypadków określonych w ustawie, nie można zabronić wykonywania wybranego zawodu" – czyli zakaz zakazywania wykonywania zawodu nie jest absolutny; ograniczenia są dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy wynikają z ustawy (np. wymagania kwalifikacyjne, regulacje zawodów, prawne zakazy wykonywania zawodu w określonych sytuacjach).

Dlatego poprawna jest odpowiedź, która zawiera oba zdania art. 10 KP, w tym klauzulę "z wyjątkiem przypadków określonych w ustawie".

Odpowiedź "Państwo ma obowiązek zapewnić każdemu pracę." jest błędna, bo art. 10 KP nie ustanawia roszczenia o zatrudnienie ani obowiązku zapewnienia pracy; dotyczy wolności wyboru.

Odpowiedź "Żaden organ nie może zabronić wykonywania zawodu." jest niepełna i zbyt kategoryczna: przepis mówi "nikomu" oraz wprost wskazuje wyjątki ustawowe. Pominiecie wyjątku zmienia sens normy, bo legalny zakaz wykonywania zawodu może wynikać z ustawy.

Odpowiedź "Bezrobotni muszą przyjmować każdą propozycję pracy." również jest błędna: art. 10 KP reguluje wolność wyboru pracy i zawodu, a kwestie obowiązków bezrobotnych oraz ewentualnych konsekwencji odmowy ofert wynikają z innych przepisów.

Wskazówka egzaminacyjna: nie myl art. 10 KP (wolność wyboru pracy i zawodu) z art. 11 KP (zakaz zmuszania do pracy). W pytaniach testowych kluczowe są słowa "swobodnie wybranej" oraz "z wyjątkiem przypadków określonych w ustawie".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co dokładnie mówi art. 10 Kodeksu pracy?
Art. 10 KP stanowi, że każdy ma prawo do swobodnie wybranej pracy oraz że nie można zabronić wykonywania wybranego zawodu, ale z zastrzeżeniem: wyjątki mogą wynikać z ustawy. To przepis o wolności pracy i ochronie przed bezprawnymi zakazami.
Dlaczego w art. 10 KP jest zapis o wyjątkach ustawowych?
Wyjątki ustawowe pokazują, że wolność wykonywania zawodu nie jest absolutna. Państwo może wprowadzać ograniczenia tylko w ustawie, np. przez wymagania kwalifikacyjne, licencje, regulacje zawodów lub czasowy zakaz wykonywania zawodu jako sankcję przewidzianą prawem.
Jaka jest różnica między art. 10 a art. 11 Kodeksu pracy?
Art. 10 KP dotyczy wolności wyboru pracy i zawodu oraz zakazu zakazywania wykonywania zawodu (z wyjątkami ustawowymi). Art. 11 KP dotyczy zakazu zmuszania do pracy (zakazu pracy przymusowej). To dwie różne zasady, często mylone na testach.
Czy art. 10 KP oznacza, że państwo musi zapewnić każdemu pracę?
Nie. Art. 10 KP nie tworzy prawa do "gwarantowanego zatrudnienia". Mówi o tym, że to osoba swobodnie wybiera pracę i zawód oraz że nie wolno bez podstawy ustawowej zakazać wykonywania zawodu. Obowiązek zapewnienia pracy nie wynika z tego przepisu.
Czy urząd może zabronić mi wykonywania zawodu?
Co do zasady nie, ale zakaz wykonywania zawodu może wynikać z ustawy i być wydany w przewidzianej prawem procedurze (np. jako skutek decyzji organu właściwego lub orzeczenia). Art. 10 KP chroni przed dowolnymi zakazami, a nie przed ograniczeniami przewidzianymi ustawą.
Kiedy można legalnie ograniczyć wykonywanie zawodu w Polsce?
Legalne ograniczenia są dopuszczalne, gdy przewiduje je ustawa, np. dla zawodów regulowanych (wymogi kwalifikacji i uprawnień), w ramach odpowiedzialności dyscyplinarnej albo gdy prawo przewiduje sankcję zakazu wykonywania zawodu. Bez podstawy ustawowej taki zakaz byłby sprzeczny z art. 10 KP.
Jak rozumieć "swobodnie wybrana praca" w praktyce?
"Swobodnie wybrana praca" oznacza, że wybór pracy należy do osoby: decyduje ona o rodzaju zatrudnienia, zawodzie, miejscu pracy i pracodawcy. W praktyce chroni to przed narzucaniem zawodu lub pracy przez inne podmioty oraz stanowi punkt odniesienia przy ocenie działań ograniczających wolność zawodową.
Czy bezrobotny musi przyjąć każdą ofertę pracy od urzędu?
Art. 10 KP nie nakłada takiego obowiązku. Przepis dotyczy wolności wyboru pracy i zawodu. Kwestie ofert pracy i konsekwencji odmowy mogą wynikać z innych regulacji, ale nie zmienia to zasady, że nie można "zmuszać" do konkretnej pracy na podstawie art. 10 KP.
Jakie są najczęstsze pułapki w pytaniach o art. 10 KP na egzaminie?
Najczęściej myli się art. 10 KP z art. 11 KP (zakaz pracy przymusowej) oraz pomija fragment o wyjątkach ustawowych. Pułapką jest też interpretacja, że państwo ma obowiązek zapewnić pracę. Na testach warto szukać odpowiedzi zgodnej z literalnym brzmieniem przepisu.
Jak szybko rozpoznać poprawną odpowiedź w teście o art. 10 KP?
Poprawna odpowiedź zwykle zawiera dwa elementy naraz: prawo do swobodnie wybranej pracy oraz zakaz zabraniania wykonywania wybranego zawodu z klauzulą: "z wyjątkiem przypadków określonych w ustawie". Brak wyjątku lub dodanie zakazu zmuszania do pracy wskazuje na błąd.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 67% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że art. 10 Kodeksu pracy wyraża wolność pracy: gwarantuje prawo do swobodnie wybranej pracy oraz stanowi, że nie można zakazać wykonywania wybranego zawodu, chyba że ustawa przewiduje wyjątek.

Źródła:

  • [ISAP] https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19740240141
  • Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, art. 10, tekst jednolity: Dz.U. 2023 poz. 1465
  • Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, art. 11, tekst jednolity: Dz.U. 2023 poz. 1465

Materiały:

  • Tekst jednolity Kodeksu pracy (dział o podstawowych zasadach prawa pracy) – lektura art. 10 i art. 11
  • Konstytucja RP – art. 65 (wolność wyboru i wykonywania zawodu oraz wyboru miejsca pracy)
  • Komentarze i opracowania dydaktyczne do podstawowych zasad prawa pracy (rozdziały o wolności pracy i zakazie pracy przymusowej)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego