W terapii ortoptycznej filtr czerwony jest klasycznym narzędziem dysocjacji, czyli rozdzielania informacji wzrokowej docierającej do obu oczu. Gdy jedno oko patrzy przez czerwony filtr, bodziec z tego oka ma inną charakterystykę barwną niż bodziec z oka drugiego. Dzięki temu terapeuta może uzyskać sytuację, w której oba oczy są jednocześnie stymulowane, ale nie dochodzi do "automatycznego" zlania obrazów w jeden.
Tłumienie (suppresja) to mechanizm polegający na ignorowaniu sygnału z jednego oka, często po to, aby uniknąć nieprzyjemnego dwojenia. W zezie i niedowidzeniu taki mechanizm może się utrwalić i utrudniać leczenie. Dlatego kluczowym celem w odpowiednim etapie terapii jest odtłumianie oka (antysupresja) – przywracanie aktywnego udziału oka tłumionego w procesie widzenia. Właśnie temu służą ćwiczenia z czerwonym filtrem.
Odpowiedź "przeciwdziałaniu dwojeniu" jest myląca, ponieważ filtr nie jest typowo narzędziem do bezpośredniego znoszenia diplopii. W praktyce wspiera on pracę nad mechanizmem tłumienia i kontrolą udziału obu oczu, ale eliminacja dwojenia może wymagać innych technik, zależnych od przyczyny i etapu leczenia. Odpowiedź "hamowaniu w ośrodku fuzyjnym" również nie pasuje do celu ćwiczeń: w ortoptyce zwykle dąży się do przygotowania warunków do późniejszej fuzji, a nie do jej "hamowania" jako głównego celu. Z kolei "stabilizacja kąta anomalii" nie jest standardowym, bezpośrednim zadaniem ćwiczeń z filtrem czerwonym – filtr jest przede wszystkim narzędziem sensorycznym do dysocjacji i pracy nad supresją.
Praktycznie ćwiczenia mogą polegać na wykonywaniu zadań wzrokowych (np. czytanie, rysowanie, proste gry) z filtrem na jednym oku. Intensywność i dobór zadań powinny odpowiadać stopniowi tłumienia oraz tolerancji pacjenta, a postępy ocenia się m.in. testami widzenia obuocznego i obserwacją udziału oka wcześniej tłumionego.
