KWALIFIKACJA MEC3 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 7.
Część X zaznaczona na zdjęciu wiertarki stołowej WS 15 służy do
Ilustracja przedstawia wiertarkę stołową WS 15, która jest używana w kontekście egzaminu zawodowego dla technika mechanika w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W wiertarkach stołowych elementy zaciskowe przy połączeniu korpusu ze słupem służą do zablokowania położenia korpusu po ustawieniu wysokości/pozycji. Dzięki temu korpus nie przesuwa się po słupie podczas pracy i zachowana jest stabilność ustawienia. Regulacja obrotów odbywa się innym mechanizmem napędu.

Pełne wyjaśnienie:

W wiertarce stołowej korpus (głowica z napędem i wrzecionem) jest osadzony na słupie, aby możliwa była regulacja położenia zespołu roboczego względem stołu. Po ustawieniu wymaganej pozycji konieczne jest zablokowanie korpusu, aby w trakcie wiercenia nie doszło do niekontrolowanego przemieszczenia spowodowanego drganiami lub siłami skrawania.

Dlatego poprawna jest odpowiedź: "unieruchomienia korpusu wiertarki względem słupa." Taki element pracuje jak zacisk/docisk: zwiększa tarcie lub mechanicznie blokuje przesuw po słupie.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe:

  • "zmiany ilości obrotów wrzeciona." Zmiana prędkości obrotowej jest realizowana zwykle przez przełożenia w napędzie (np. stopniowanie przełożenia lub regulację w układzie napędowym), a nie przez zacisk na słupie. Element przy słupie nie wpływa bezpośrednio na obroty wrzeciona.
  • "smarowania powierzchni bocznej słupa." Smarowanie nie jest funkcją pojedynczej części mocującej korpus; wykonuje się je w ramach konserwacji (np. ręcznie lub przez oddzielny układ), a element zacisku nie jest dozownikiem środka smarnego.
  • "oczyszczania powierzchni słupa." Czyszczenie słupa to czynność obsługowa (szmatą, czyściwem, czasem osłoną przeciwpyłową), a nie typowa funkcja elementu blokującego korpus. Zacisk może co najwyżej stykać się ze słupem, ale nie pełni roli skrobaka ani szczotki.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy na zdjęciu widać dźwignię/śrubę przy obejmie korpusu wokół słupa, najczęściej jest to blokada położenia. Regulację prędkości rozpoznasz raczej po elementach związanych z napędem (osłony przekładni/pasów, pokrętła regulatora) niż po mechanizmach mocujących do słupa.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Korpus (głowica) to część z napędem i wrzecionem, zwykle osadzona na kolumnie. Słup (kolumna) to pionowy element nośny, po którym korpus może być ustawiany i następnie blokowany. Rozróżnienie tych części pomaga poprawnie wskazać funkcję zacisków i blokad.
Zacisk zwiększa docisk obejmy korpusu do słupa, przez co rośnie tarcie i korpus nie przesuwa się po kolumnie. W praktyce realizuje się to dźwignią lub śrubą dociskową. Po ustawieniu wysokości korpus zawsze należy zablokować przed rozpoczęciem wiercenia.
Podczas wiercenia działają siły skrawania i drgania. Jeśli korpus nie jest zablokowany, może się przestawić, co grozi błędem wymiaru, uszkodzeniem wiertła albo utratą stabilności pracy. Blokada położenia to element bezpieczeństwa i dokładności obróbki.
Zmiana obrotów jest związana z układem napędowym: przełożeniem (np. w przekładni lub przez zmianę przełożenia w napędzie pasowym) albo regulacją napędu elektrycznego. Nie realizuje się jej zaciskiem na słupie. Na zdjęciach szukaj elementów przy osłonie napędu, a nie przy obejmie słupa.
Typowy element przy słupie w okolicy korpusu to zacisk/blokada, a nie układ smarowania. Smarowanie kolumny wykonuje się jako czynność obsługowa (konserwacja), zgodnie z instrukcją maszyny. Jeśli maszyna ma smarowniczki, są to oddzielne elementy, nie dźwignia zacisku.
Blokada zwykle znajduje się na obejmie korpusu wokół słupa i wygląda jak dźwignia/śruba dociskowa. Regulator prędkości jest powiązany z napędem: pokrętło na panelu, dźwignia przy przekładni, element przy osłonie pasów. Lokalizacja i sąsiedztwo części są kluczowe.
Zacisk stosuje się po ustawieniu położenia korpusu (wysokości/pozycji) i przed rozpoczęciem wiercenia. Dodatkowo warto sprawdzić blokadę po każdej zmianie ustawień oraz po zauważeniu drgań. To prosta czynność, która ogranicza ryzyko przestawienia się maszyny.
Najczęstsze błędy to mylenie zacisków z regulatorami, bo oba mogą mieć formę dźwigni lub pokrętła, oraz zgadywanie po jednym skojarzeniu zamiast analizowania, co element dociska. Pomaga zasada: elementy przy słupie często blokują położenie, a elementy przy napędzie zmieniają obroty.
Kolumnę czyści się z pyłu i wiórów, a następnie zabezpiecza zgodnie z zaleceniami obsługi (np. cienka warstwa środka ochronnego/smarnego, jeśli przewiduje to producent). Ważne jest, aby nie dopuszczać do korozji i zabrudzeń zwiększających opory przesuwu korpusu.
W zadaniach typu "część X na zdjęciu" kluczowa jest identyfikacja elementu na fotografii, więc bez niej nie da się mieć pewności. Można jednak znać typową funkcję elementów: dźwignia/śruba na obejmie korpusu przy słupie najczęściej służy do blokowania położenia korpusu.
info

Około 42% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "W wiertarkach stołowych elementy zaciskowe przy połączeniu korpusu ze słupem służą do zablokowania położenia korpusu po ustawieniu wysokości/pozycji."

Materiały:

  • Podręczniki/rozdziały o budowie i eksploatacji obrabiarek (wiertarki, wiertarki stołowe)
  • Instrukcje stanowiskowe BHP i obsługi dla wiertarki stołowej używanej w pracowni
  • Rysunki złożeniowe i schematy zespołów zaciskowych (zaciski, śruby dociskowe, dźwignie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego