KWALIFIKACJA GIW12 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 6.
Jak często podczas wiercenia otworu lina wiertnicza powinna podlegać kontroli wizualnej?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kontrola wizualna liny wiertniczej powinna być wykonywana co zmianę, ponieważ jest to element krytyczny bezpieczeństwa, narażony na szybkie zużycie i uszkodzenia (np. pęknięte druty, korozja, deformacje). Sprawdzenie przed rozpoczęciem pracy na zmianie pozwala wykryć nieprawidłowości zanim dojdzie do awarii i zagrożenia ludzi.

Pełne wyjaśnienie:

Lina wiertnicza przenosi duże obciążenia i pracuje w warunkach sprzyjających ścieraniu, zmęczeniu materiału oraz korozji. Z tego powodu traktuje się ją jako element krytyczny bezpieczeństwa – jej uszkodzenie może prowadzić do gwałtownej awarii i bezpośredniego zagrożenia zdrowia lub życia.

Odpowiedź "Na każdej zmianie." jest właściwa, ponieważ rutynowa kontrola wizualna powinna być wykonywana przed rozpoczęciem pracy w danym cyklu roboczym. W praktyce oznacza to oględziny podczas powolnego przewijania odcinka roboczego liny, zwrócenie uwagi na miejsca najbardziej obciążone oraz sprawdzenie zakończeń i zamocowań. Taka częstotliwość daje szansę wychwycenia uszkodzeń powstałych podczas poprzedniej zmiany.

Odpowiedzi "Raz na dobę.", "Raz na tydzień." i "Co 10 dni." są zbyt rzadkie jak na kontrolę bieżącą elementu, który może ulec uszkodzeniu w krótkim czasie intensywnej pracy. To typowe interwały kojarzone raczej z przeglądami okresowymi lub harmonogramami utrzymania ruchu, a nie z prostą inspekcją wizualną przed rozpoczęciem robót. W praktyce największym błędem jest założenie, że jeśli lina "wczoraj była dobra", to dziś na pewno też jest – uszkodzenia mogą pojawić się nagle (np. po przeciążeniu, niewłaściwym prowadzeniu na krążkach lub w wyniku postępującej korozji).

Warto pamiętać o rozróżnieniu: kontrola wizualna jest szybka i częsta (zmianowa), natomiast badania okresowe/specjalistyczne mogą być wykonywane rzadziej i innymi metodami. Na egzaminie kluczowe jest powiązanie częstotliwości kontroli z poziomem ryzyka i krytycznością elementu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Lina wiertnicza to stalowa lina robocza w urządzeniu wiertniczym, używana m.in. do podnoszenia i opuszczania elementów zestawu wiertniczego. Przenosi duże obciążenia i pracuje w trudnych warunkach, dlatego jest elementem krytycznym dla bezpieczeństwa ludzi i sprzętu.
W ujęciu praktycznym i zgodnie z podejściem bezpieczeństwa kontrolę wizualną wykonuje się na każdej zmianie, najlepiej przed rozpoczęciem pracy. Dzięki temu można wykryć uszkodzenia powstałe w trakcie poprzedniej zmiany, zanim dojdzie do awarii.
Lina może ulec uszkodzeniu w krótkim czasie intensywnej pracy (ścieranie, zmęczenie, korozja, deformacje). Tygodniowy odstęp pasuje raczej do przeglądów okresowych, a nie do bieżącej oceny elementu krytycznego. Ryzyko rośnie, gdy praca jest zmianowa i obciążenia są zmienne.
Typowe objawy to pęknięte druty, ogniska korozji, spłaszczenia i odkształcenia, "ptasie gniazdo", przetarcia oraz wyraźne zmniejszenie średnicy. Wzrokowo ocenia się też stan zakończeń i zamocowań. Wykrycie takich oznak jest sygnałem do wycofania liny lub dalszej oceny.
Najczęściej wykonuje się oględziny podczas powolnego przewijania odcinka roboczego liny, ze szczególną uwagą na miejsca najbardziej obciążone i odcinki pracujące na krążkach. Sprawdza się też końcówki i mocowania. Wynik kontroli warto odnotować w dokumentacji eksploatacyjnej.
Nie. Kontrola wizualna jest rutynowa, szybka i częsta (np. co zmianę) oraz ma wychwycić oczywiste oznaki uszkodzeń. Badania okresowe są rzadsze, bardziej formalne i mogą wymagać dodatkowych metod oraz uprawnień. Na egzaminie łatwo te pojęcia pomylić.
Zwykle robi to osoba dozoru lub osoba wyznaczona do obsługi urządzenia (np. wiertmistrz/technik wiertnik) zgodnie z procedurami zakładowymi. Kluczowe jest, aby kontrola była wykonana przed rozpoczęciem robót na danej zmianie i aby jej wynik był znany przed obciążeniem liny.
Należy potraktować to jako sygnał zagrożenia: przerwać używanie liny w danym zakresie, zabezpieczyć miejsce pracy i zgłosić problem zgodnie z procedurą. Dalsza eksploatacja mimo widocznych uszkodzeń zwiększa ryzyko zerwania. Decyzja o dopuszczeniu powinna wynikać z zasad utrzymania ruchu i BHP.
Zmiana to naturalna jednostka organizacji pracy: przed rozpoczęciem robót można sprawdzić stan sprzętu i dopuścić go do pracy. Dla elementów krytycznych bezpieczeństwa (jak lina) częste kontrole redukują ryzyko, bo uszkodzenie może powstać nagle i nie czeka "do tygodniowego przeglądu".
Ucz się rozróżniać kontrole bieżące (co zmianę/przed pracą) od przeglądów okresowych (rzadziej, bardziej formalnie). Zapamiętaj typowe uszkodzenia lin i ich skutki. Przećwicz też logikę BHP: im bardziej krytyczny element i większe obciążenia, tym częstsza kontrola.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 59% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że sprawdzenie przed rozpoczęciem pracy na zmianie pozwala wykryć nieprawidłowości zanim dojdzie do awarii i zagrożenia ludzi.

Źródła:

  • Rozporządzenie Ministra Gospodarki z 28.06.2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w zakładach wydobywających kopaliny otworami wiertniczymi, Dz.U. 2002 nr 109 poz. 961
  • Rozporządzenie w sprawie ruchu odkrywkowych zakładów górniczych, §121, Dz.U. 2013 poz. 1008

Materiały:

  • Instrukcje BHP i instrukcje eksploatacji urządzenia wiertniczego (DTR) dla danego zakładu
  • Materiały szkoleniowe z zakresu eksploatacji lin stalowych w urządzeniach dźwignicowych i wiertniczych
  • Wewnętrzne procedury kontroli i rejestry przeglądów stosowane na wiertni

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego