KWALIFIKACJA ROL8 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 21.
Czujnik do pomiaru poziomu obciążenia, stosowany w wozach paszowych jako element systemu zdalnego ważenia masy mieszanki, jest czujnikiem
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
System ważenia masy mieszanki w wozie paszowym opiera się na pomiarze siły/obciążenia działającego na konstrukcję.
Najczęściej realizuje się to czujnikami tensometrycznymi (belkami/komórkami wagowymi), które mierzą odkształcenie elementu pod obciążeniem. Czujniki optyczne, indukcyjne i podczerwieni służą zwykle do detekcji położenia lub obecności, a nie do ważenia.

Pełne wyjaśnienie:

W wozach paszowych z funkcją ważenia masa mieszanki jest wyznaczana na podstawie siły (obciążenia) przenoszonej przez elementy nośne na układ pomiarowy. Typowym rozwiązaniem są czujniki tensometryczne (tzw. komórki wagowe, belki pomiarowe), w których naklejone tensometry zmieniają rezystancję pod wpływem odkształcenia materiału. Zmiana rezystancji jest przetwarzana (często w układzie mostkowym) na sygnał elektryczny, a następnie po kalibracji na wartość masy.

Dlatego odpowiedź "tensometrycznym" pasuje do funkcji: pomiar obciążenia → wyznaczanie masy. W praktyce serwisowej ważne jest też prawidłowe zamocowanie czujników, brak zacięć konstrukcji oraz okresowa kalibracja, bo to bezpośrednio wpływa na błąd ważenia i wiarygodność danych zdalnych.

  • "podczerwieni" – czujniki IR stosuje się głównie do detekcji obecności, odległości, temperatury lub barier optycznych. Nie są typowym elementem układu wagowego, bo nie mierzą siły działającej na ramę.
  • "indukcyjnym" – czujniki indukcyjne dobrze wykrywają metalowe obiekty lub położenie elementów (np. zęby koła, krańcówki), ale nie służą do bezpośredniego pomiaru masy mieszanki poprzez obciążenie konstrukcji.
  • "optycznym" – czujniki optyczne wykorzystuje się do zliczania, wykrywania przeszkód, kontroli położenia lub jakości, natomiast w ważeniu kluczowy jest pomiar odkształcenia/siły, co odpowiada technice tensometrycznej.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "ważenie", "obciążenie", "siła" w maszynie rolniczej, najczęściej chodzi o układ z czujnikami tensometrycznymi i przetwornikiem wagowym, a nie o czujniki bezdotykowe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Czujnik tensometryczny (komórka wagowa) to przetwornik, który zamienia siłę/obciążenie na sygnał elektryczny. Działa dzięki tensometrom mierzącym odkształcenie elementu konstrukcyjnego pod obciążeniem, a po kalibracji umożliwia wyznaczanie masy.
Ważenie wymaga pomiaru siły nacisku na ramę/osię, czyli wielkości mechanicznej. Czujniki optyczne wykrywają głównie obecność lub położenie obiektów, ale nie mierzą bezpośrednio obciążenia konstrukcji. Tensometry są do tego stworzone i łatwo je skalibrować na masę.
Szukaj w treści słów: ważenie, masa, obciążenie, siła, układ wagowy. Jeśli układ ma wyznaczać masę mieszanki, zwykle robi to przez pomiar odkształcenia elementów nośnych, czyli czujnik tensometryczny.
Najczęściej montuje się je w punktach podparcia, gdzie przenosi się ciężar: na ramie, przy osi, w podporach lub specjalnych belkach pomiarowych. Celem jest przejęcie części obciążenia w sposób kontrolowany, aby czujnik mógł mierzyć siłę i przeliczać ją na masę.
Zwykle nie. Czujniki indukcyjne służą do detekcji metalu i położenia (np. obroty, zbliżenie, krańcówki). Masa w wozie paszowym jest wyznaczana z obciążenia konstrukcji, więc stosuje się czujniki tensometryczne, a nie indukcyjne.
Częste przyczyny to: brak kalibracji, uszkodzenie przewodów lub czujnika, naprężenia montażowe, zacięcia mechaniczne (tarcie, klinowanie), nierówne podłoże, a także przeciążenia. Układ tensometryczny jest czuły na mechanikę, więc stan konstrukcji ma duże znaczenie.
Kalibrację wykonuje się po montażu, po naprawach mechanicznych, po wymianie czujnika/przetwornika, a także gdy pojawiają się podejrzane odchyłki wskazań. W praktyce warto ją też powtarzać okresowo, bo warunki pracy w rolnictwie sprzyjają rozregulowaniu układu.
Czujniki tensometryczne mierzą obciążenie, elektronika wagi przelicza je na masę, a następnie dane mogą być przesyłane do wyświetlacza w kabinie, terminala lub systemu zarządzania gospodarstwem. "Zdalne" dotyczy transmisji/odczytu danych, a nie sposobu pomiaru siły.
Typowe objawy to: niestabilne wskazania, "pływanie" masy, brak powtarzalności, nagłe skoki wartości lub brak reakcji na zmianę obciążenia. W diagnozie sprawdza się też przewody, złącza, zasilanie oraz czy konstrukcja nie przenosi sił bocznych na czujnik.
Najczęściej mylone są czujniki optyczne i podczerwieni, bo kojarzą się z "nowoczesnym" pomiarem oraz słowem "zdalne". W ważeniu jednak liczy się pomiar siły/obciążenia, więc poprawnym skojarzeniem powinien być tensometr, a nie czujniki wykrywające obecność lub odległość.
info

Statystycznie 64% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Czujniki optyczne, indukcyjne i podczerwieni służą zwykle do detekcji położenia lub obecności, a nie do ważenia."

Źródła:

  • OIML R 60:2000, Metrological regulation for load cells (tensometric load cells) – opis przeznaczenia i wymagań dla czujników tensometrycznych
  • PN-EN 45501:2015 (lub nowsza), Metrologia – Urządzenia ważące nieautomatyczne – wymagania metrologiczne i techniczne (kontekst działania układów ważących)

Materiały:

  • Instrukcje serwisowe i DTR wozów paszowych z systemem ważenia (sekcja: układ wagowy, czujniki, kalibracja)
  • Podstawy metrologii i czujników pomiarowych w mechatronice (rozdziały o tensometrach i mostku Wheatstone’a)
  • Materiały producentów czujników tensometrycznych (load cells) opisujące zasadę działania i typowe montażowe błędy

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego