KWALIFIKACJA MOT5 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 27.
Czym jest spowodowane, przedstawione na fotografii, nieprawidłowe zużycie opony?
Ilustracja przedstawia fragment opony samochodowej, widzianej z góry, z wyraźnym zużyciem bieżnika.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zużycie bieżnika w środkowej części (przy zachowanych barkach) jest typowe dla zbyt wysokiego ciśnienia, bo opona "wybrzusza się" i największe obciążenie przypada na środek. Zbyt niskie ciśnienie zwykle ściera barki, a błędy zbieżności/rozbieżności powodują ząbkowanie lub jednostronne ścieranie.

Pełne wyjaśnienie:

Rozpoznawanie przyczyny na podstawie wzoru zużycia bieżnika jest klasycznym elementem diagnostyki w zawodzie technika pojazdów samochodowych. W praktyce najpierw ocenia się gdzie opona zużywa się najszybciej: środek, barki, jedna strona albo czy występuje "ząbkowanie" (nierówne klocki bieżnika).

Odpowiedź "Zbyt wysokim ciśnieniem w ogumieniu." jest poprawna, gdy na fotografii widać przede wszystkim nadmierne starcie środkowej części bieżnika. Przy nadciśnieniu opona ma mniejszą powierzchnię styku na barkach, a większy nacisk skupia się w centrum. Skutkiem jest szybsze ścieranie środka, często przy pozornie "lepszych" barkach.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują do takiego wzoru?

  • "Zbyt niskim ciśnieniem w ogumieniu." zwykle daje przeciwny obraz: opona ugina się, a większe obciążenie przenoszą barki, więc to one zużywają się szybciej. Często towarzyszy temu przegrzewanie i pogorszenie prowadzenia.
  • "Zbyt dużą rozbieżnością kół." sama w sobie częściej powoduje nierównomierne ścieranie związane z "ciągnięciem" opony po nawierzchni (np. ząbkowanie, ścieranie krawędzi), a nie równomierne zużycie wyłącznie środka bieżnika.
  • "Zbyt dużą zbieżnością kół." podobnie jak rozbieżność prowadzi do tarcia bocznego i charakterystycznych nierówności na klockach bieżnika lub szybszego ścierania krawędzi, zależnie od osi i innych parametrów geometrii.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli widzisz "środek bieżnika najszybciej znika" – myśl o nadciśnieniu. Jeśli "znikają barki" – myśl o niedociśnieniu. Jeśli zużycie jest poszarpane, ząbkowane albo jednostronne – rozważ geometrię, luzy w zawieszeniu i amortyzatory, a nie tylko ciśnienie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej oznacza to zbyt wysokie ciśnienie w oponie. Nadciśnienie powoduje "wybrzuszenie" bieżnika i większy nacisk w centralnej części, więc środek ściera się szybciej niż barki. Warto potwierdzić pomiarem manometrem i skorygować ciśnienie do wartości zalecanych przez producenta pojazdu.
Bo zmienia się rozkład nacisku na nawierzchnię. Przy nadciśnieniu opona mniej pracuje bokami, a kontakt z drogą koncentruje się bliżej środka bieżnika. Skutkiem jest szybsze ścieranie centralnej części, gorsza przyczepność na nierównościach oraz większa podatność na uszkodzenia od uderzeń.
Taki wzór zwykle wiąże się ze zbyt niskim ciśnieniem. Niedopompowana opona ugina się, a barki przejmują większe obciążenie i bardziej się nagrzewają, przez co ścierają się szybciej. To także ryzyko przegrzania i pogorszenia stabilności prowadzenia pojazdu.
Ciśnienie daje zwykle dość "symetryczny" wzór: środek (nadciśnienie) albo oba barki (niedociśnienie). Błędy geometrii częściej powodują ząbkowanie, poszarpanie klocków bieżnika lub wyraźne ścieranie jednej strony. W praktyce warto ocenić też luzy w zawieszeniu i stan amortyzatorów.
Tak. Nieprawidłowa zbieżność zmienia sposób toczenia koła i powoduje tarcie boczne bieżnika o nawierzchnię. To może skutkować ząbkowaniem lub szybszym ścieraniem krawędzi bieżnika. Wzór zużycia bywa różny zależnie od osi pojazdu i współistnienia innych usterek.
Tak. Zbyt duża rozbieżność może powodować "ciągnięcie" opony po drodze zamiast czystego toczenia, co sprzyja nierównemu ścieraniu, szczególnie na krawędziach i w postaci ząbkowania. Diagnozę warto uzupełnić kontrolą elementów układu kierowniczego i zawieszenia.
Poza szybszym zużyciem środka bieżnika mogą pojawić się: twardsza praca zawieszenia, gorsze tłumienie nierówności, mniejsza przyczepność na nierównej nawierzchni oraz większe ryzyko uszkodzenia opony przy najechaniu na przeszkodę. Kluczowe jest stosowanie ciśnień z tabliczki/ instrukcji pojazdu.
Najlepiej sprawdzać ciśnienie na zimnych oponach, czyli przed jazdą lub po krótkim, spokojnym przejeździe. Podczas jazdy opona się nagrzewa, a ciśnienie rośnie, co może zafałszować ocenę. Po korekcie warto też skontrolować szczelność zaworu i ewentualne uszkodzenia bieżnika.
Najczęściej myli się wzór "środek" z "barki", albo automatycznie wybiera się geometrię kół bez analizy całej szerokości bieżnika. Błędem jest też pomijanie faktu, że zdjęcie może pokazywać tylko fragment opony. Warto zapamiętać proste skojarzenie: środek=nadciśnienie, barki=niedociśnienie.
Przećwicz rozpoznawanie wzorów na zdjęciach i na realnych oponach: środek, oba barki, jedna strona, ząbkowanie. Ucz się łączyć objaw z przyczyną i z dalszym krokiem diagnostycznym (kontrola ciśnienia, pomiar geometrii, sprawdzenie luzów zawieszenia). To podejście pomaga w pytaniach wielokrotnego wyboru.
info

Statystycznie 47% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Zużycie bieżnika w środkowej części (przy zachowanych barkach) jest typowe dla zbyt wysokiego ciśnienia, bo opona "wybrzusza się" i największe obciążenie przypada na środek."

Źródła:

  • Bridgestone Europe – poradnik: nierównomierne zużycie opon i możliwe przyczyny (sekcja o wpływie ciśnienia) https://www.bridgestone.eu/ (strona poradnikowa dot. zużycia opon) - dostęp 2026-02-27
  • Michelin – porady: rozpoznawanie zużycia opon (nadciśnienie/niedociśnienie oraz objawy na bieżniku) https://www.michelin.pl/auto/porady - dostęp 2026-02-27
  • Continental – Tyre Knowledge / porady serwisowe: wpływ ciśnienia i geometrii na zużycie bieżnika https://www.continental-tires.com/ (sekcja porad/knowledge) - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe producentów opon: rozpoznawanie zużycia i uszkodzeń
  • Podręczniki z diagnostyki podwozia i geometrii kół dla techników pojazdów samochodowych
  • Instrukcje obsługi urządzeń do pomiaru geometrii kół (materiały szkoleniowe warsztatowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego