KWALIFIKACJA GIW2 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 8.
Czyszczenie otworów strzałowych ze zwiercin wykonuje się przy użyciu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Gracka jest narzędziem używanym do usuwania zwiercin z otworów strzałowych, czyli do ich oczyszczenia przed dalszymi czynnościami (np. ładowaniem).
Kilof i łom służą głównie do podważania/urabiania, a nabijak kojarzy się z ubijaniem/osadzaniem, nie z czyszczeniem otworu.

Pełne wyjaśnienie:

Czyszczenie otworów strzałowych ze zwiercin wykonuje się po to, aby otwór miał właściwą drożność i parametry do dalszych etapów robót strzałowych. Zwierciny (urobek i pył powstały podczas wiercenia) mogą zmniejszać efektywną głębokość otworu, utrudniać prawidłowe umieszczenie elementów ładunku oraz pogarszać warunki wykonania prac.

Odpowiedź "gracki" jest właściwa, ponieważ gracka (w ujęciu praktycznym: narzędzie do wybierania/zgarniania urobku z wąskich miejsc) jest stosowana do mechanicznego usuwania zwiercin z wnętrza otworu strzałowego. W tym zadaniu sprawdzana jest znajomość specjalistycznego nazewnictwa narzędzi używanych przy otworach.

Pozostałe odpowiedzi są typowymi "pułapkami" językowo-skojarzeniowymi:

  • "kilofa" – to narzędzie do urabiania i rozbijania, a nie do precyzyjnego czyszczenia wnętrza otworu. Użycie go w tej roli nie jest typowe i może prowadzić do uszkodzeń krawędzi lub niekontrolowanego poszerzania.
  • "łomu" – służy do podważania i rozklinowywania. Nie jest narzędziem przeznaczonym do wybierania zwiercin z wąskiego kanału, bo nie daje odpowiedniej kontroli i nie odpowiada kształtowi otworu.
  • "nabijaka" – nazwa sugeruje czynność "nabijania/ubijania", więc pasuje raczej do etapu osadzania lub dociskania (w zależności od technologii), a nie do usuwania zwiercin. To częsty błąd wynikający z mylenia etapów: czyszczenie otworu vs przygotowanie i umieszczanie ładunku.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "zwierciny", zwykle chodzi o czynności porządkowe wewnątrz otworu (usunięcie pozostałości po wierceniu), a więc o narzędzie "do czyszczenia/wybierania", a nie o narzędzia do podważania czy urabiania calizny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zwierciny to drobny urobek (okruchy skały i pył) powstały podczas wiercenia otworu. Zalegając w otworze, mogą zmniejszać jego efektywną głębokość i utrudniać prawidłowe wykonanie kolejnych czynności robót strzałowych, dlatego usuwa się je przed ładowaniem.
Czyszczenie usuwa zwierciny, dzięki czemu otwór ma właściwą drożność i parametry. To ułatwia umieszczenie ładunku w odpowiednim miejscu oraz ogranicza ryzyko problemów organizacyjnych i technicznych wynikających z częściowo zapchanego otworu.
Gracka służy do mechanicznego usuwania zwiercin z wnętrza otworu strzałowego, czyli do jego oczyszczenia. W praktyce jest to narzędzie "do wybierania/zgarniania" materiału z wąskich przestrzeni, gdzie inne narzędzia są nieporęczne.
Kilof kojarzy się z urabianiem i rozbijaniem, a nie z czyszczeniem wnętrza otworu. W pytaniach egzaminacyjnych zwykle jest dystraktorem: sprawdza, czy zdający odróżnia narzędzia do urabiania od narzędzi do czynności przygotowawczych przy otworach.
Łom służy do podważania i rozklinowywania elementów, a nie do precyzyjnego wybierania materiału z wąskiego kanału. Jego kształt i sposób pracy nie odpowiadają zadaniu "czyszczenia otworu", dlatego w testach bywa wskazywany jako odpowiedź błędna.
Nabijak to narzędzie kojarzone z czynnością dociskania/ubijania lub osadzania (zależnie od technologii i instrukcji stanowiskowych). W kontekście egzaminu ważne jest rozróżnienie etapów: czyszczenie otworu ze zwiercin to inna czynność niż prace związane z umieszczaniem lub dociskaniem elementów.
Najczęstsze są błędy skojarzeniowe: wybieranie "najbardziej znanego" narzędzia (kilof, łom) zamiast specjalistycznego terminu. Drugi typ to mylenie kolejności prac: czyszczenie otworu (zwierciny) mylone jest z czynnościami późniejszymi, które sugeruje np. nazwa "nabijak".
Zwierciny usuwa się po wykonaniu otworu, przed przejściem do dalszych działań przewidzianych technologią robót strzałowych. W pytaniach testowych sygnałem jest słowo "zwierciny" lub "czyszczenie otworu" — oznacza to etap przygotowawczy, a nie urabianie calizny.
Szukaj w treści słów: "czyszczenie", "zwierciny", "otwór strzałowy". To wskazuje na usuwanie urobku z wnętrza otworu, więc poprawna odpowiedź zwykle dotyczy narzędzia do wybierania/zgarniania, a nie do rozbijania skał (kilof) czy podważania (łom).
Ucz się w parach: czynność → narzędzie (np. czyszczenie otworu → gracka). Dobrze działa fiszka z hasłami "zwierciny", "drożność otworu", "czyszczenie". Następnie rozwiązuj testy i analizuj dystraktory, bo często są to narzędzia z sąsiednich etapów pracy.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że gracka jest narzędziem używanym do usuwania zwiercin z otworów strzałowych, czyli do ich oczyszczenia przed dalszymi czynnościami (np. ładowaniem).

Źródła:

  • Słownik języka polskiego PWN: hasło "gracka" – https://sjp.pwn.pl/szukaj/gracka.html (dostęp: 2026-03-02)
  • Słownik języka polskiego PWN: hasło "zwierciny" – https://sjp.pwn.pl/szukaj/zwierciny.html (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty szkolne z robót strzałowych w górnictwie podziemnym (część: przygotowanie i czyszczenie otworów)
  • Instrukcje zakładowe dotyczące robót strzałowych i wyposażenia strzałowego (do nauki nazewnictwa)
  • Słowniki/leksejka górnicza i techniczna (utrwalenie terminów narzędzi)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego