KWALIFIKACJA EKA5 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 19.
Deficyt budżetu państwa powstaje, jeśli
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Deficyt budżetu państwa oznacza ujemne saldo budżetu.
Powstaje wtedy, gdy w danym okresie wydatki są większe niż dochody. Równość dochodów i wydatków to równowaga budżetowa, a sytuacja odwrotna (dochody wyższe niż wydatki) to nadwyżka.

Pełne wyjaśnienie:

Deficyt budżetu państwa to sytuacja, w której budżet ma ujemne saldo. W ujęciu definicyjnym oznacza to, że suma wydatków budżetowych przewyższa sumę dochodów budżetowych w danym okresie (najczęściej w roku budżetowym). Taki stan wskazuje, że zaplanowane lub wykonane wydatki nie są w pełni pokryte dochodami.

Odpowiedź "wydatki budżetu państwa są wyższe niż dochody budżetu państwa" jest więc poprawna, bo dokładnie opisuje mechanizm powstania deficytu: brakuje środków po stronie dochodów w stosunku do potrzeb wydatkowych.

Pozostałe propozycje są błędne z następujących powodów:

  • "wydatki budżetu państwa równe są przychodom budżetu państwa" miesza różne kategorie pojęciowe. W typowych definicjach deficytu porównuje się dochody i wydatki, a nie wydatki i przychody.
  • "dochody budżetu państwa równe są wydatkom budżetu państwa" opisuje równowagę budżetową, czyli brak deficytu i brak nadwyżki.
  • "dochody budżetu państwa są wyższe niż wydatki budżetu państwa" oznacza nadwyżkę budżetową, czyli sytuację przeciwną do deficytu.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal kierunek nierówności. Jeśli "wydatki > dochody" — mówimy o deficycie. Jeśli "dochody > wydatki" — to nadwyżka. Jeśli "dochody = wydatki" — równowaga.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Deficyt budżetu państwa to ujemne saldo budżetu, czyli sytuacja, gdy w danym okresie wydatki są większe niż dochody. W praktyce oznacza to konieczność znalezienia źródeł finansowania brakującej kwoty.
Rozpoznasz deficyt po nierówności: wydatki > dochody. Jeśli dochody i wydatki są równe, budżet jest w równowadze, a jeśli dochody są większe niż wydatki, występuje nadwyżka.
Deficyt oznacza "brak" środków w budżecie. Brak pojawia się wtedy, gdy trzeba wydać więcej niż wynosi suma wpływów (dochodów). Gdy dochody przewyższają wydatki, środków nie brakuje, tylko zostają.
Nadwyżka budżetowa jest przeciwieństwem deficytu. Występuje, gdy dochody są wyższe niż wydatki. Deficyt to sytuacja, gdy wydatki przewyższają dochody. Oba pojęcia opisują saldo budżetu.
Nie. Równowaga budżetowa oznacza, że dochody = wydatki, więc nie ma ani deficytu, ani nadwyżki. W testach to częsty "zmylny" wariant, bo brzmi poprawnie, ale nie pasuje do definicji deficytu.
Najczęściej myli się deficyt z: nadwyżką (odwrócony znak nierówności) oraz z równowagą (równość). Uczniowie mylą też czasem dochody z przychodami, co prowadzi do błędnych skojarzeń.
W typowych pytaniach definicyjnych porównuje się dochody i wydatki, bo to najprostszy opis salda budżetu. Jeśli pojawiają się inne kategorie (np. przychody), trzeba uważnie czytać, czego dotyczy definicja w zadaniu.
Deficyt oznacza, że wydatki nie są w pełni pokryte dochodami, więc trzeba go sfinansować (np. poprzez pozyskanie środków z rynku). Na poziomie edukacyjnym ważne jest rozumienie samej relacji wydatki–dochody.
Pomaga prosta reguła: deficyt = defekt (czegoś brakuje), więc wydatki > dochody. Nadwyżka kojarzy się z "nadmiarem", więc dochody > wydatki. Równość to równowaga.
Jeśli w odpowiedziach pojawia się równość (dochody = wydatki), potraktuj ją jako opis równowagi budżetowej. Deficyt wymaga nierówności z przewagą wydatków. Zawsze sprawdź kierunek: co jest "wyższe".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 79% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Deficyt budżetu państwa oznacza ujemne saldo budżetu.Powstaje wtedy, gdy w danym okresie wydatki są większe niż dochody."

Materiały:

  • Podręcznik do finansów publicznych dla szkół ekonomicznych (rozdziały: budżet państwa, saldo budżetu)
  • Słownik pojęć ekonomicznych/finansowych (hasła: deficyt, nadwyżka, dochody, wydatki)
  • Notatki z lekcji o budżecie państwa i podstawowych kategoriach budżetowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego