KWALIFIKACJA MED13 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 17.
Diagnoza funkcjonalna mająca na celu określenie poziomu funkcjonowania osoby z autyzmem w poszczególnych sferach rozwojowych powinna zakończyć się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Diagnoza funkcjonalna służy nie tylko opisowi poziomu funkcjonowania w sferach rozwojowych, ale przede wszystkim interpretacji uzyskanych informacji. Dlatego powinna zakończyć się wnioskami terapeutycznymi, które stanowią podstawę do planowania celów i metod terapii. Pozostałe opcje dotyczą narzędzi lub organizacji pracy, a nie wyniku diagnozy.

Pełne wyjaśnienie:

Diagnoza funkcjonalna w terapii zajęciowej ma charakter praktyczny: jej celem jest rozpoznanie, jak osoba funkcjonuje w różnych obszarach (np. komunikacja, samodzielność, zachowania adaptacyjne, umiejętności społeczne) oraz jakie są konsekwencje tych obserwacji dla codziennego udziału w aktywnościach.

Końcowym produktem takiej diagnozy nie jest sama lista wyników, lecz wnioski terapeutyczne. Wnioski te porządkują informacje z obserwacji, wywiadu i ewentualnych narzędzi pomiarowych, a następnie przekładają je na kierunki oddziaływań: priorytety, cele krótkoterminowe i długoterminowe, propozycje metod, dostosowania środowiska oraz rekomendacje dla opiekunów i zespołu.

Odpowiedź "ustaleniem skali rozwojowej" jest myląca, ponieważ skala (jeśli w ogóle jest używana) jest narzędziem służącym do zbierania danych. Nawet prawidłowo dobrane narzędzie nie stanowi zakończenia diagnozy, dopóki nie zostanie zinterpretowane i nie powstaną rekomendacje terapeutyczne.

Odpowiedź "ustaleniem planu dnia" dotyczy organizacji funkcjonowania i może być elementem planu terapeutycznego lub strategią wsparcia, ale nie jest uniwersalnym, koniecznym finałem diagnozy funkcjonalnej. Plan dnia bywa jednym z możliwych zaleceń, zależnie od potrzeb.

Odpowiedź "określeniem liczby osób odpowiedzialnych za diagnozę" odnosi się do kwestii organizacyjnych i formalnych. W praktyce diagnoza może być prowadzona przez jedną osobę lub zespół, jednak liczebność zespołu nie jest merytorycznym wynikiem diagnozy funkcjonalnej.

Na egzaminie warto zapamiętać prostą zasadę: ocena/diagnoza funkcjonalna → interpretacja → wnioski i rekomendacje. To właśnie wnioski terapeutyczne "zamykają" proces diagnostyczny i otwierają etap planowania terapii.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To ocena nastawiona na opis realnego funkcjonowania osoby w codziennych aktywnościach i rolach, a nie tylko na rozpoznanie medyczne. Zbiera się informacje z obserwacji, wywiadu i narzędzi, a na końcu formułuje się wnioski i rekomendacje do terapii.
Bo same dane (np. obserwacje lub wyniki skal) nie mówią jeszcze, co robić dalej. Wnioski terapeutyczne przekładają informacje diagnostyczne na cele, priorytety, metody pracy i zalecenia środowiskowe, czyli elementy potrzebne do zaplanowania skutecznego wsparcia.
Najczęściej analizuje się m.in. komunikację, relacje społeczne, samodzielność, zachowania adaptacyjne, motorykę, sensorykę oraz funkcjonowanie poznawcze w kontekście zadań dnia codziennego. Dobór sfer zależy od celu oceny i wieku osoby.
Nie. Skala jest narzędziem pomiarowym, które może wspierać zbieranie danych. Diagnoza funkcjonalna obejmuje także interpretację informacji i ich znaczenie dla udziału w aktywnościach, a jej finałem są wnioski i rekomendacje terapeutyczne.
Wynik diagnozy to przede wszystkim opis profilu funkcjonowania i wnioski terapeutyczne. Plan terapii powstaje na ich podstawie i zawiera cele, metody, częstotliwość działań oraz kryteria oceny postępów. Plan dnia może być jednym z narzędzi w planie, ale nie zastępuje diagnozy.
Gdy z diagnozy i obserwacji wynika, że osoba potrzebuje większej przewidywalności, struktury i wsparcia w przejściach między aktywnościami. Plan dnia jest wtedy interwencją lub strategią środowiskową, wynikającą z wniosków terapeutycznych, a nie celem samej diagnozy.
Częste błędy to: skupienie się na pojedynczym wyniku skali bez kontekstu, przenoszenie obserwacji z jednej sytuacji na wszystkie środowiska, mieszanie opisu trudności z oceną "motywacji" oraz formułowanie zaleceń bez powiązania ich z konkretnymi ograniczeniami funkcjonalnymi.
Wnioski powinny być krótkie i praktyczne: wskazać mocne strony, kluczowe trudności funkcjonalne, ich wpływ na codzienne aktywności oraz rekomendowane kierunki pracy. Dobrze, gdy prowadzą do konkretnych celów i są zrozumiałe dla rodziny i zespołu.
Może wpływać na perspektywę i kompletność obserwacji (np. zespół interdyscyplinarny), ale nie jest merytorycznym "zakończeniem" diagnozy. Niezależnie od tego, kto ocenia, diagnoza funkcjonalna powinna prowadzić do interpretacji i wniosków terapeutycznych.
Ucz się schematu: cel oceny → obserwacja i dane → interpretacja → wnioski i rekomendacje. Ćwicz rozróżnianie narzędzi (skale, arkusze) od rezultatów (wnioski). Pomaga też praca na opisach przypadków i formułowanie krótkich zaleceń terapeutycznych.
info

Około 52% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Diagnoza funkcjonalna służy nie tylko opisowi poziomu funkcjonowania w sferach rozwojowych, ale przede wszystkim interpretacji uzyskanych informacji."

Źródła:

  • World Health Organization (WHO), ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics (MMS): "Autism spectrum disorder" (opis jednostki) — https://icd.who.int/browse11/l-m/en (dostęp 2026-02-27)
  • American Psychiatric Association, DSM-5-TR (strona wydawcy/opis): Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, Fifth Edition, Text Revision — https://www.psychiatry.org/psychiatrists/practice/dsm (dostęp 2026-02-27)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu diagnozy funkcjonalnej w terapii zajęciowej (skrypty szkoły/placówki kształcącej)
  • Podręczniki i kompendia dotyczące pracy z osobami w spektrum autyzmu (ocena funkcjonalna, planowanie wsparcia)
  • Zalecenia i opisy klasyfikacyjne dotyczące zaburzeń ze spektrum autyzmu (źródła WHO/APA) jako tło terminologiczne

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego