Temperatura krzepnięcia (punkt zamarzania) cieczy chłodzącej zależy przede wszystkim od stężenia składnika przeciwzamarzaniowego (najczęściej glikolu) w mieszaninie. W praktyce warsztatowej nie "mierzy się" jej zwykłym termometrem w pojeździe, tylko wyznacza pośrednio na podstawie właściwości fizycznych płynu.
Refraktometr jest przyrządem, który mierzy współczynnik załamania światła cieczy. Dla roztworów glikolu wartość ta jest powiązana ze stężeniem, a wiele refraktometrów warsztatowych ma bezpośrednie skale przeliczeniowe pokazujące m.in. orientacyjną temperaturę krzepnięcia. Dlatego do sprawdzenia odporności płynu na zamarzanie stosuje się właśnie refraktometr.
Pozostałe przyrządy nie pasują do tego zadania:
- Multimetr służy do pomiaru napięcia, natężenia, rezystancji i testów elektrycznych. Nie dostarcza informacji o stężeniu płynu ani o jego punkcie zamarzania.
- Wakuometr mierzy podciśnienie. Może być używany np. w diagnostyce układów podciśnieniowych lub w testach szczelności, ale nie określa temperatury krzepnięcia cieczy chłodzącej.
- Pirometr mierzy temperaturę (zwykle bezdotykowo) powierzchni elementów. Pozwala sprawdzić, czy silnik/elementy układu chłodzenia mają określoną temperaturę pracy, ale nie wyznacza punktu zamarzania płynu.
W kontekście obsługi pojazdu poprawne użycie refraktometru pozwala szybko ocenić, czy płyn zapewni ochronę przed zamarzaniem oraz czy mieszanina nie jest zbyt rozcieńczona lub nieprawidłowo dobrana do warunków eksploatacji.