KWALIFIKACJA ELM1 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 14.
Do bezpośredniego pomiaru wartości napięcia zasilającego cewkę elektrozaworu należy użyć
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Napięcie na zaciskach zasilania cewki elektrozaworu mierzy się przyrządem przeznaczonym do pomiaru napięcia, czyli woltomierzem (często w praktyce jest to multimetr ustawiony na zakres V). Amperomierz służy do prądu, watomierz do mocy, a omomierz do rezystancji i nie stosuje się go do pomiaru pod napięciem.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy bezpośredniego pomiaru wartości napięcia zasilającego cewkę elektrozaworu. Napięcie jest wielkością elektryczną wyrażaną w woltach (V), dlatego właściwym przyrządem jest woltomierz. W praktyce automatyk najczęściej używa multimetru, ale wtedy wybiera funkcję pomiaru napięcia (V) i podłącza przewody pomiarowe równolegle do zacisków cewki.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Amperomierz mierzy prąd (A). Aby zmierzyć prąd cewki, amperomierz włącza się w szereg z obwodem. To inny rodzaj pomiaru niż napięcie. Błędne użycie może też prowadzić do zwarcia lub zadziałania zabezpieczeń.
  • Watomierz służy do pomiaru mocy (W). Moc zależy m.in. od napięcia i prądu, więc jest wielkością pochodną. Nie jest to przyrząd do bezpośredniego pomiaru samego napięcia na cewce.
  • Omomierz mierzy rezystancję (Ω) i standardowo używa własnego źródła pomiarowego. Pomiar rezystancji wykonuje się na odłączonym i niebędącym pod napięciem elemencie. Próba pomiaru omomierzem w obwodzie pod napięciem jest błędem metodycznym i może uszkodzić miernik.

W diagnostyce elektrozaworów warto rozróżniać dwa typowe kroki: (1) sprawdzenie, czy na cewkę dochodzi właściwe napięcie (woltomierz), oraz (2) sprawdzenie stanu cewki na postoju przez pomiar rezystancji (omomierz) – ale wyłącznie po bezpiecznym odłączeniu zasilania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Napięcie na cewce elektrozaworu mierzy się woltomierzem, najczęściej multimetrem ustawionym na pomiar V (AC lub DC zależnie od zasilania). Przewody pomiarowe przykłada się równolegle do zacisków cewki, aby odczytać wartość napięcia zasilającego.
Amperomierz jest przeznaczony do pomiaru prądu i włącza się go w szereg z obwodem. Podłączenie go "jak do napięcia" (równolegle do cewki) może spowodować nieprawidłowy pomiar, zadziałanie zabezpieczeń, a nawet uszkodzenie miernika lub instalacji.
Bezpośredni pomiar napięcia oznacza odczyt wartości V na zaciskach elementu (tu: cewki) w rzeczywistych warunkach pracy. Miernik jest ustawiony na pomiar napięcia, a pomiar wykonuje się równolegle do odbiornika, bez przeliczania z innych wielkości.
Napięcie na cewce mierzy się, gdy elektrozawór nie przełącza się i trzeba ustalić, czy problem jest po stronie sterowania (brak napięcia) czy po stronie samego elementu (np. uszkodzona cewka, zablokowany zawór). To typowy krok przy uruchamianiu i serwisie.
Zakres dobiera się do rodzaju zasilania: jeśli cewka jest zasilana prądem stałym, wybiera się V DC; jeśli prądem przemiennym, V AC. Gdy nie masz pewności, sprawdź dokumentację układu lub oznaczenia zasilacza/cewki, a zakres ustaw na wartość wyższą od spodziewanej.
Tak, ale omomierzem sprawdza się rezystancję cewki, a nie napięcie. Taki pomiar wykonuje się wyłącznie przy odłączonym zasilaniu i najlepiej po odpięciu przewodów od cewki, żeby nie mierzyć "przez" inne elementy obwodu. Pomiar pod napięciem jest błędny i ryzykowny.
Pomiar napięcia odpowiada na pytanie: czy sterowanie dostarcza zasilanie do cewki. Pomiar prądu mówi: czy cewka rzeczywiście pobiera prąd i czy obwód jest zamknięty. W serwisie często zaczyna się od napięcia (szybciej i bez rozpinania obwodu).
Watomierz służy do pomiaru mocy, czyli wielkości zależnej m.in. od napięcia i prądu. W diagnostyce cewki najpierw potrzebujesz informacji, czy występuje właściwe napięcie na zaciskach. Do tego służy woltomierz; watomierz byłby narzędziem nieadekwatnym do celu.
Najczęstsze pomyłki to wybór amperomierza "bo cewka pobiera prąd", wybór omomierza "bo cewkę się sprawdza omomierzem", oraz nieuwzględnienie trybu AC/DC. Pomaga zapamiętać mapę: V–woltomierz, A–amperomierz, W–watomierz, Ω–omomierz.
Ustaw miernik na właściwy tryb V, sprawdź stan przewodów i izolacji końcówek, a sondy przykładaj pewnie do zacisków, unikając zwarcia. Jeśli to możliwe, mierz na dostępnych punktach pomiarowych w szafie. Zachowaj zasady BHP i upewnij się, że masz odpowiednie uprawnienia do pracy przy instalacji.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 77% zdających egzamin. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że napięcie na zaciskach zasilania cewki elektrozaworu mierzy się przyrządem przeznaczonym do pomiaru napięcia, czyli woltomierzem (często w praktyce jest to multimetr ustawiony na zakres V).

Źródła:

  • Wikipedia: Voltmeter — https://en.wikipedia.org/wiki/Voltmeter (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia: Ammeter — https://en.wikipedia.org/wiki/Ammeter (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia: Wattmeter — https://en.wikipedia.org/wiki/Wattmeter (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Podręcznik/rozdziały z elektrotechniki: wielkości elektryczne i przyrządy pomiarowe
  • Instrukcja obsługi multimetru cyfrowego (tryb V AC/V DC, zasady podłączania przewodów)
  • Materiały BHP dot. bezpiecznej pracy przy pomiarach w obwodach elektrycznych

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego