KWALIFIKACJA MED1 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 24.
Do ekstrakcji zęba - siekacza przyśrodkowego w szczęce - asystentka stomatologiczna powinna przygotować zestaw diagnostyczny, dźwignię prostą Beina oraz
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Do ekstrakcji siekacza przyśrodkowego w szczęce dobiera się instrumenty typowe dla odcinka przedniego: kleszcze proste do uchwycenia korony oraz łyżeczkę zębodołową prostą do oczyszczenia zębodołu po usunięciu zęba.
Warianty z kleszczami esowatymi lub łyżeczką zagiętą dotyczą innych wskazań i kształtu dostępu.

Pełne wyjaśnienie:

W ekstrakcji siekacza przyśrodkowego w szczęce kluczowe jest dopasowanie narzędzi do położenia zęba (odcinek przedni) i toru wprowadzenia instrumentu. Standardowo, obok zestawu diagnostycznego oraz dźwigni prostej (używanej pomocniczo do zwichnięcia zęba), przygotowuje się kleszcze proste oraz łyżeczkę zębodołową prostą.

Dlaczego "kleszcze proste, łyżeczkę zębodołową prostą"?
Kleszcze proste są typowym wyborem do zębów przednich szczęki, ponieważ pozwalają na osiowe, kontrolowane uchwycenie i prowadzenie ruchów luksacyjnych bez wymuszania bocznego odchylenia rękojeści. Po usunięciu zęba zębodoł bywa oczyszczany z resztek skrzepu, ziarniny czy drobnych fragmentów, do czego służy łyżeczka zębodołowa. W tym obszarze często wystarcza wersja prosta, umożliwiająca pracę w linii dostępu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "kleszcze proste, łyżeczkę zębodołową zagiętą" – wprowadza inne ukształtowanie łyżeczki, które bywa dobierane pod odmienny dostęp lub preferencje operatora. W pytaniu chodzi o typowy dobór do siekacza przyśrodkowego w szczęce, gdzie jako standardowy wariant wskazuje się łyżeczkę prostą.
  • "kleszcze esowate, łyżeczkę zębodołową zagiętą" – kleszcze esowate są kojarzone z inną geometrią uchwytu i dostępem, a więc nie stanowią najbardziej typowego wyboru do siekacza przyśrodkowego w szczęce w ujęciu egzaminacyjnym.
  • "kleszcze esowate z trzpieniem po stronie prawej" – dodatkowo zawęża wariant do konkretnej strony/konfiguracji, co nie odpowiada standardowemu przygotowaniu zestawu dla siekacza przyśrodkowego w szczęce jako ogólnej kategorii.

Wskazówka do nauki: w zadaniach o instrumentarium szukaj zależności: odcinek przedni → zwykle narzędzia "proste", odcinki boczne lub utrudniony dostęp → częściej narzędzia profilowane (np. esowate/zagięte). Na egzaminie ważna jest też spójność zestawu: narzędzie do uchwycenia (kleszcze) + narzędzie do opracowania zębodołu (łyżeczka) dobrane do tej samej okolicy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
W ujęciu egzaminacyjnym i w podstawowym doborze instrumentarium dla odcinka przedniego szczęki najczęściej wskazuje się kleszcze proste. Ich kształt ułatwia osiowe uchwycenie zęba przedniego i kontrolowane ruchy podczas luksacji oraz ekstrakcji.
Kleszcze esowate są profilowane pod inny tor dostępu i inną geometrię pracy rękojeści. W odcinku przednim szczęki dostęp jest bardziej "na wprost", więc kleszcze proste zwykle lepiej odpowiadają osi zęba i pozwalają pracować bez niepotrzebnego odchylania dłoni.
Łyżeczka zębodołowa służy do oczyszczenia zębodołu po usunięciu zęba, np. z resztek skrzepu, ziarniny czy drobnych fragmentów. W praktyce ułatwia też kontrolę pola zabiegowego i przygotowanie zębodołu do dalszych zaleceń lekarza.
Najprościej kierować się okolicą zabiegową i linią dostępu. W odcinku przednim, gdzie dostęp jest bardziej prostoliniowy, często wystarcza łyżeczka prosta. W trudniej dostępnych miejscach lekarz może preferować wersję zagiętą, ale na egzaminie liczy się typowy dobór do wskazanego zęba.
Dźwignia prosta jest narzędziem pomocniczym do zwichnięcia (luksacji) zęba i poszerzenia ozębnej przed użyciem kleszczy. Ułatwia kontrolowane "rozruszanie" zęba, co może zmniejszyć potrzebną siłę przy kleszczach i ograniczyć urazy tkanek.
Nie. Poza kleszczami i ewentualną dźwignią przygotowuje się też elementy do kontroli i opracowania pola zabiegowego, np. narzędzia diagnostyczne oraz łyżeczkę zębodołową. W praktyce liczy się kompletność zestawu i gotowość na typowe etapy zabiegu.
Najczęściej myli się narzędzia o podobnym przeznaczeniu, ale innej geometrii, np. proste vs esowate albo prosta vs zagięta łyżeczka. Drugi błąd to dobieranie "bardziej specjalistycznie brzmiącej" opcji zamiast tej typowej dla wskazanego zęba i okolicy.
Oznaczenie strony (prawej/lewej) dotyczy narzędzi wyprofilowanych asymetrycznie do pracy w konkretnym ćwiartce lub z określonej strony łuku. Jeśli pytanie nie wskazuje strony zabiegu, odpowiedzi ze stronnością często są pułapką testową, bo zawężają wybór bez podstawy.
Pomaga schemat: diagnostyka (lusterko, zgłębnik, pęseta) + luksacja (dźwignia, jeśli przewidziana) + ekstrakcja (kleszcze właściwe dla zęba) + opracowanie zębodołu (łyżeczka). Potem sprawdź sterylność i kompletność.
Tak, bo różni się dostęp, kształt łuku i typowe kąty pracy rękojeści. Dlatego zestawy często dzielą się co najmniej na szczękę i żuchwę, a dodatkowo na odcinek przedni i boczny. Na egzaminie trzeba powiązać nazwę zęba (np. siekacz) z właściwą grupą narzędzi.
info

Około 44% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Skrypty i podręczniki do instrumentarium stomatologicznego dla asystentek/higienistek (rozdziały: chirurgia, ekstrakcje)
  • Atlas instrumentów stomatologicznych (część: narzędzia do ekstrakcji i opracowania zębodołu)
  • Materiały szkolne/stanowiskowe pracowni (listy zestawów zabiegowych stosowanych w danej szkole)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego