KWALIFIKACJA BUD11 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 8.
Do emalii ftalowej przeznaczonej do malowania natryskowego należy dodać rozcieńczalnik w ilości 10% jej objętości. Ile rozcieńczalnika ftalowego należy dodać do 5 litrów farby?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
10% objętości oznacza 0,10 objętości farby. Dla 5 litrów obliczamy: 0,10 × 5 l = 0,5 l. Zatem do 5 l emalii ftalowej należy dodać 0,50 l rozcieńczalnika, aby uzyskać wymagane rozcieńczenie do natrysku.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano, że do emalii ftalowej do malowania natryskowego należy dodać rozcieńczalnik w ilości 10% objętości farby. Kluczowe jest poprawne rozumienie procentów: 10% = 10/100 = 0,10.

Mamy 5 litrów farby. Ilość rozcieńczalnika liczymy jako procent z tej objętości:

0,10 × 5 l = 0,5 l

Po zaokrągleniu do dwóch miejsc po przecinku (jak w odpowiedziach) otrzymujemy 0,50 l. Taki zapis jest równoważny 0,5 l.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • 0,05 l to w praktyce 1% z 5 l (bo 0,01 × 5 = 0,05). Ten wynik zwykle bierze się z pomyłki: potraktowania 10% jako 0,01.
  • 1,00 l odpowiadałoby 20% z 5 l (0,20 × 5 = 1). To błąd polegający na podwojeniu wymaganego procentu.
  • 1,50 l odpowiadałoby 30% z 5 l (0,30 × 5 = 1,5). To kolejne zawyżenie, często wynikające z intuicyjnego "na oko" rozcieńczania bez obliczeń.

W praktyce budowlanej takie obliczenia pomagają zachować powtarzalność parametrów mieszaniny (np. lepkości roboczej) oraz ograniczać ryzyko wad powłoki wynikających z nieprawidłowego rozcieńczenia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Traktuj 10% jako ułamek 0,10 i pomnóż przez objętość: 0,10 × 5 l = 0,5 l. To znaczy, że do 5 l farby dodajesz 0,5 l rozcieńczalnika (czyli 500 ml).
Procent oznacza "na sto". 10% to 10/100, więc po zapisie dziesiętnym daje 0,10. Wartość 0,01 odpowiada 1%, dlatego pomylenie tych liczb zaniża wynik 10 razy.
Oznacza, że ilość rozcieńczalnika liczysz od ilości farby, którą masz przygotowaną. Jeśli masz 5 l farby, bierzesz 10% z 5 l. Nie liczysz tego od "całości po zmieszaniu", tylko od samej farby.
Stosuj przelicznik: 1 l = 1000 ml. Dla wyniku 0,5 l otrzymasz 0,5 × 1000 ml = 500 ml. To ułatwia odmierzanie rozcieńczalnika miarką, gdy podziałka jest w ml.
Najczęstsze pomyłki to: zamiana 10% na 0,01 zamiast 0,10, liczenie procentu od złej wielkości (np. od rozcieńczalnika), oraz nieuwaga w jednostkach (l vs ml). Pomaga zapis: procent/100 i dopiero potem mnożenie.
Tak. 0,50 l = 0,5 l. Zapis z dwoma miejscami po przecinku jest tylko dokładniejszą formą zapisu liczby. W obliczeniach materiałowych często tak się zapisuje wyniki, by zachować jednolity format.
10% to jedna dziesiąta. Wystarczy podzielić liczbę przez 10. Dla 5 l: 5 ÷ 10 = 0,5. Ta metoda jest najszybsza w zadaniach, gdzie występuje dokładnie 10%.
Procenty pojawiają się m.in. przy rozcieńczaniu, dobieraniu proporcji składników, przygotowaniu mieszanek oraz przy stratach materiałowych. Na egzaminie zwykle chodzi o proste obliczenia: X% z podanej ilości w litrach lub kilogramach.
W tym typie zadań 10% liczy się od podanej ilości farby (np. 5 l). Najpierw wyliczasz dodatek, a dopiero potem możesz wyznaczyć objętość mieszaniny (5 l + 0,5 l). Sam procent dotyczy jednak farby.
Oceń rząd wielkości: 10% z 5 l to ma być wyraźnie mniej niż 1 l, ale nie "kropla". Jedna dziesiąta z 5 to 0,5, więc 0,50 l pasuje. Wyniki 1,0–1,5 l są za duże, a 0,05 l za małe.
info

Statystycznie 71% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "10% objętości oznacza 0,10 objętości farby."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Procent", https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-03-01)
  • Khan Academy (PL) – "Procenty (wprowadzenie i obliczenia)", https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic-home/arith-review-percent (dostęp: 2026-03-01)
  • Matzoo.pl – "Procenty – zadania i teoria", https://www.matzoo.pl/klasa1/procenty_12_122 (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z matematyki zawodowej: procenty i obliczenia praktyczne
  • Instrukcje techniczne producentów farb (karty techniczne) – rozcieńczanie i lepkość robocza
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z BUD.11 dotyczące obliczeń materiałowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego