Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA GIW5 - CZERWIEC 2016



PYTANIE NR 40.
Do gazów palnych i trujących z grupy nieorganicznych należy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Siarkowodór (H2S) jest nieorganicznym gazem o silnym działaniu toksycznym i jednocześnie palnym. Metan i acetylen to węglowodory zaliczane do związków organicznych, a argon jest gazem szlachetnym (chemicznie obojętnym) i nie jest gazem palnym ani typowo trującym.

Pełne wyjaśnienie:

Poprawna jest odpowiedź "siarkowodór", ponieważ siarkowodór (H2S) jest związkiem nieorganicznym (nie jest węglowodorem), a jednocześnie należy do gazów toksycznych i może tworzyć mieszaniny palne z powietrzem. Z punktu widzenia bezpieczeństwa pracy jest to gaz szczególnie niebezpieczny: działa trująco już przy stosunkowo niskich stężeniach i wymaga detekcji oraz właściwej wentylacji.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "metan" – metan (CH4) jest gazem palnym, ale jest węglowodorem, czyli związkiem organicznym. W pytaniu wymagane jest wskazanie gazu z grupy nieorganicznych.
  • "acetylen" – acetylen (C2H2) również jest węglowodorem (organiczny) i jest bardzo palny, jednak nie spełnia kryterium "nieorganiczny".
  • "argon" – argon (Ar) to gaz szlachetny, chemicznie obojętny i niepalny. Może stanowić zagrożenie uduszenia przez wyparcie tlenu, ale nie jest klasyfikowany jako gaz palny ani typowo "trujący" w sensie toksycznego działania chemicznego.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać: węglowodory (np. metan, acetylen) traktuje się jako organiczne, gazy szlachetne (np. argon) są obojętne i niepalne, a siarkowodór to klasyczny przykład nieorganicznego gazu o wysokiej szkodliwości i zagrożeniu pożarowym.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest siarkowodór i dlaczego jest niebezpieczny?
Siarkowodór (H2S) to nieorganiczny gaz o charakterystycznym zapachu "zgniłych jaj". Jest toksyczny (działa szkodliwie na organizm) oraz palny, więc może stwarzać jednocześnie ryzyko zatrucia i zapłonu. W pracy wymaga detekcji, wentylacji i procedur awaryjnych.
Dlaczego metan zalicza się do gazów organicznych?
Metan (CH4) jest węglowodorem, czyli związkiem zbudowanym z węgla i wodoru. W klasycznym podziale chemicznym węglowodory zalicza się do związków organicznych. Dlatego mimo że metan jest typowym gazem palnym, nie spełnia kryterium "nieorganiczny".
Czy acetylen jest gazem trującym czy tylko palnym?
Acetylen (C2H2) jest przede wszystkim gazem bardzo palnym i wybuchowym w mieszaninach z powietrzem. W kontekście omawianego podziału ważniejsze jest to, że jest to węglowodór (związek organiczny). Zagadnienie "trujący" nie zmienia faktu, że nie jest nieorganiczny.
Co oznacza, że argon jest gazem szlachetnym?
Gaz szlachetny (np. argon) to pierwiastek o bardzo małej reaktywności chemicznej. Argon jest niepalny i zwykle nie działa toksycznie chemicznie, ale może być groźny w zamkniętych przestrzeniach, bo wypiera tlen i zwiększa ryzyko niedotlenienia.
Jak odróżnić gaz trujący od gazu duszącego w praktyce BHP?
Gaz trujący działa toksycznie na organizm (np. reaguje w ciele, uszkadza układ nerwowy/oddechowy). Gaz duszący może nie być toksyczny chemicznie, ale wypiera tlen z powietrza i prowadzi do niedotlenienia. W praktyce oba typy wymagają monitoringu atmosfery i dobrej wentylacji.
Jakie są typowe źródła siarkowodoru w przemyśle i górnictwie?
Siarkowodór może pojawiać się tam, gdzie zachodzą procesy beztlenowego rozkładu związków siarki lub materii organicznej, a także w instalacjach technologicznych. W zakładach przemysłowych i okołogórniczych ryzyko rośnie w przestrzeniach słabo wentylowanych, kanałach i zbiornikach.
Kiedy trzeba stosować detektory gazów podczas prac przy przeróbce kopalin?
Detektory stosuje się zawsze, gdy istnieje ryzyko obecności atmosfer niebezpiecznych: gazów toksycznych, palnych lub niedoboru tlenu. Dotyczy to m.in. prac w przestrzeniach zamkniętych, rejonach o słabej wentylacji oraz miejsc, gdzie mogą gromadzić się gazy procesowe lub z wyrobisk.
Jakie błędy najczęściej popełnia się w pytaniach o gazy organiczne i nieorganiczne?
Częsty błąd to wybór odpowiedzi na podstawie skojarzenia "gaz kopalniany = metan", bez sprawdzenia klasyfikacji chemicznej. Innym błędem jest traktowanie gazów obojętnych (argon) jako "trujących", bo mogą dusić przez wyparcie tlenu, mimo że nie są toksyczne chemicznie.
Dlaczego węglowodory są zaliczane do związków organicznych w nauczaniu?
Węglowodory mają szkielety węglowe i stanowią podstawową grupę związków omawianych w chemii organicznej. Ten podział jest użyteczny dydaktycznie i technologicznie: pozwala szybko rozpoznać, że substancje typu CH4 czy C2H2 należą do chemii organicznej, a nie nieorganicznej.
Jak przygotować się do egzaminu z rozpoznawania gazów niebezpiecznych?
Najlepiej uczyć się zestawami: nazwa – wzór – główne zagrożenia (toksyczność/palność/obojętność). Pomaga też grupowanie: węglowodory (organiczne), gazy szlachetne (obojętne), gazy siarki i azotu (często nieorganiczne i szkodliwe). Rozwiązuj testy i analizuj pomyłki.
info

Około 63% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Siarkowodór (H2S) jest nieorganicznym gazem o silnym działaniu toksycznym i jednocześnie palnym."

Źródła:

  • PubChem Compound Summary for Hydrogen sulfide (H2S), National Library of Medicine (NIH) — https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/Hydrogen-sulfide (dostęp: 2026-03-02)
  • PubChem Compound Summary for Methane (CH4), National Library of Medicine (NIH) — https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/Methane (dostęp: 2026-03-02)
  • PubChem Compound Summary for Acetylene (C2H2), National Library of Medicine (NIH) — https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/Acetylene (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Karty charakterystyki (SDS) dla H2S, CH4 i C2H2
  • Podręcznik chemii ogólnej (działy: związki nieorganiczne i właściwości gazów)
  • Materiały szkoleniowe BHP zakładu dotyczące zagrożeń gazowych i detekcji atmosfer

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego