KWALIFIKACJA BUD16 + BUD17 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 29.
Do kotła gazowego o sprawności 90%, który spala w ciągu 1 godziny 1,5 m3 gazu ziemnego, a spalanie całkowite i zupełne 1 m3 gazu w tym kotle wymaga 11 m3 powietrza, należy dostarczyć w ciągu 1 godziny powietrze w ilości
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ilość powietrza do spalania wyznacza się z proporcji: na 1 m3 gazu potrzeba 11 m3 powietrza. Kocioł spala 1,5 m3 gazu w 1 godzinę, więc w 1 godzinę potrzeba 1,5 × 11 = 16,50 m3 powietrza. Sprawność 90% nie zmienia tej proporcji.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano dwie kluczowe informacje:

  • kocioł spala w ciągu 1 godziny 1,5 m3 gazu ziemnego,
  • spalanie całkowite i zupełne 1 m3 gazu w tym kotle wymaga 11 m3 powietrza.

Skoro zapotrzebowanie powietrza jest podane jako stała proporcja (11 m3 powietrza na 1 m3 gazu), to dla dowolnej ilości spalanego gazu liczymy je przez zwykłe przeskalowanie:

Vpow = Vgaz × 11

Dla 1 godziny pracy:

  • Vgaz = 1,5 m3,
  • Vpow = 1,5 × 11 = 16,5 m3.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "16,50 m3".

Dlaczego pozostałe wartości są niepoprawne?

  • "14,85 m3" – to typowy wynik po błędnym włączeniu sprawności 90% do obliczeń (np. 16,5 × 0,9). Sprawność dotyczy relacji energii użytecznej do energii paliwa, a w tym zadaniu ilość powietrza do spalania wynika z zadanej proporcji dla spalenia gazu.
  • "11,00 m3" – to wartość dla spalenia 1 m3 gazu, a nie 1,5 m3. Odpowiedź wskazuje na pominięcie informacji o godzinowym zużyciu gazu.
  • "18,33 m3" – to wynik mogący powstać z błędnej operacji (np. dzielenia zamiast mnożenia albo mylnego "korygowania" o sprawność). Przy danych z treści nie ma podstaw do zwiększania proporcji 11 m3/m3.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści zadania podano wprost, ile powietrza potrzeba na 1 jednostkę gazu, to najczęściej rozwiązanie sprowadza się do przeliczenia proporcji. Dodatkowe dane (np. sprawność) bywają "rozpraszaczem" i nie zawsze wchodzą do rachunku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stosujesz prostą proporcję: Vpow = Vgaz × k, gdzie k to liczba m³ powietrza potrzebna na 1 m³ gazu. Jeśli k=11, a zużycie gazu wynosi 1,5 m³ w godzinę, to w godzinę potrzebujesz 1,5×11=16,5 m³ powietrza.
Bo zadanie podaje wprost, ile powietrza wymaga spalenie 1 m³ gazu w tym kotle. Sprawność dotyczy bilansu energii (ciepła użytecznego), a nie zmienia podanej proporcji powietrza do spalanego gazu, jeśli nie proszą o moc/energię.
To założenie, że paliwo spala się bez niedopału (cały gaz ulega reakcji), a produkty spalania są typowe dla pełnego spalania. W zadaniach rachunkowych oznacza to użycie podanego (lub wyznaczonego) zapotrzebowania powietrza dla pełnego procesu.
Najważniejsze są jednostki objętości i czasu: m³ gazu na godzinę oraz m³ powietrza na godzinę. Jeśli zużycie gazu jest "w ciągu 1 godziny", wynik też powinien dotyczyć 1 godziny. Pilnuj przecinka dziesiętnego przy mnożeniu.
Nadmiar powietrza uwzględnia się, gdy zadanie podaje współczynnik nadmiaru albo wymaga obliczenia rzeczywistego strumienia powietrza eksploatacyjnego. Jeśli w treści masz gotową wartość "wymaga X m³ powietrza", to zwykle jest to jedyna podstawa rachunku.
Tak. 1,5 m³ to "raz i pół" w stosunku do 1 m³, więc zapotrzebowanie powietrza też będzie "raz i pół" większe niż 11 m³. 11 + połowa z 11 (5,5) daje 16,5, co zgadza się z wynikiem.
To efekt błędu selekcji informacji: uczeń widzi w treści 11 m³ i traktuje to jako wynik, pomijając fakt, że kocioł spala 1,5 m³ gazu w godzinę. To częste przy zadaniach z proporcją, gdy jedna z liczb wygląda "jak gotowa odpowiedź".
Najczęstsze to zły przecinek (np. 1,5×11=1,65), liczenie 11×1,5 jako 11+1,5 zamiast 11+5,5, albo dzielenie 11 przez 1,5. Pomaga szybka kontrola: wynik musi być większy niż 11, bo 1,5>1.
To godzinowe zużycie gazu (w uproszczeniu: "przepływ" w przeliczeniu na godzinę). W praktyce takie wartości wykorzystuje się do szacowania zapotrzebowania na powietrze, a pośrednio także do oceny warunków wentylacji i pracy urządzenia w pomieszczeniu.
Ćwicz schemat: wypisz dane, zapisz proporcję, sprawdź jednostki, wykonaj jedno działanie i zrób kontrolę sensowności (czy wynik rośnie/maleje). Zwracaj uwagę na "dodatkowe" dane w treści, które nie zawsze są potrzebne do rachunku.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 62% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Ilość powietrza do spalania wyznacza się z proporcji: na 1 m3 gazu potrzeba 11 m3 powietrza."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw spalania gazów (stechiometria) dla branży gazowniczej
  • Zbiór zadań rachunkowych dla kwalifikacji związanych z instalacjami gazowymi (proporcje, jednostki, strumienie)
  • Podstawy chemii/termochemii spalania: bilans powietrza i spalin (poziom szkoły technicznej)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego