KWALIFIKACJA MEC3 + MEC5 + MEC8 + MEC9 - CZERWIEC 2009

PYTANIE NR 45.
Do której grupy należy zakwalifikować pożar propanu-butanu?
Ilustracja przedstawia tabelę klasyfikującą rodzaje pożarów według grup.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Propan-butan (LPG) jest gazem palnym, więc jego pożar zalicza się do grupy/klasy C.
Klasa A dotyczy ciał stałych (np. drewno), B – cieczy i substancji topiących się, D – metali. Rozpoznanie stanu skupienia paliwa przesądza o klasyfikacji.

Pełne wyjaśnienie:

Klasyfikacja pożarów opiera się na rodzaju palącego się materiału, ponieważ od tego zależy sposób rozwoju pożaru oraz dobór środka gaśniczego.

"Grupa C" (często nazywana też klasą C) dotyczy gazów palnych. Propan-butan (LPG) jest mieszaniną gazów, dlatego pożar tej substancji kwalifikuje się właśnie do tej grupy/klasy.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • "Grupa A" odnosi się do pożarów ciał stałych pochodzenia organicznego, które zwykle spalają się z żarzeniem (np. drewno, papier, tkaniny). Propan-butan nie jest ciałem stałym, więc ta klasyfikacja byłaby błędna.
  • "Grupa B" obejmuje pożary cieczy palnych oraz substancji stałych, które w warunkach pożaru ulegają stopieniu (np. benzyna, rozpuszczalniki, parafina). LPG bywa magazynowany w butli pod ciśnieniem i może być w części skroplony, ale w klasyfikacji pożarów rozstrzygające jest to, że jest to gaz palny – dlatego nie kwalifikuje się go jako typowej cieczy palnej.
  • "Grupa D" dotyczy pożarów metali (np. magnez, sód, aluminium w postaci pyłu/wiórów). Propan-butan nie jest metalem, więc to również nie pasuje.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawiają się nazwy typu propan, butan, metan, wodór, acetylen – najpierw zadaj sobie pytanie: "czy to gaz palny?". Jeśli tak, klasyfikacja prowadzi do grupy/klasy C. Dopiero potem myśl o doborze gaśnicy i procedurach bezpieczeństwa.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pożar klasy (grupy) C to pożar gazów palnych. Obejmuje sytuacje, w których pali się gaz (np. po wycieku i zapłonie). Taka klasyfikacja pomaga dobrać właściwy sposób gaszenia i ocenić ryzyko ponownego zapłonu.
Propan-butan (LPG) jest mieszaniną gazów palnych, więc jego pożar klasyfikuje się jako C. Klasa B dotyczy głównie cieczy palnych (np. benzyny, rozpuszczalników). W zadaniach egzaminacyjnych rozstrzygające jest: "co się pali – gaz czy ciecz?".
Klasa A: drewno, papier, tkaniny. Klasa B: benzyna, oleje, farby i inne ciecze palne. Klasa C: metan, propan, butan, wodór (gazy palne). Klasa D: metale, np. magnez lub sód. Przykłady ułatwiają szybkie dopasowanie klasy pożaru.
Zwykle w treści pojawiają się nazwy gazów (propan, butan, metan, wodór) albo informacja o butli, instalacji gazowej, wycieku i zapłonie. Wtedy kluczowa jest identyfikacja gazu palnego, co kieruje do klasy C, niezależnie od miejsca zdarzenia.
W butli LPG może występować w postaci ciekłej i gazowej, ale w klasyfikacji pożarów na potrzeby oznaczeń i doboru gaszenia przyjmuje się je jako gaz palny. Na egzaminie najczęściej liczy się rozpoznanie rodzaju paliwa (LPG = gazy palne), a nie stan w zbiorniku.
Najczęstszy błąd to wybór klasy B "bo to paliwo", bez analizy, że chodzi o gaz. Drugi błąd to mylenie z klasą D, gdy uczeń kojarzy warsztat z obróbką metali. Pomaga zasada: najpierw ustal materiał palny, dopiero potem miejsce i okoliczności.
Tak, bo w warsztacie mogą występować różne paliwa: drewno/papier (A), rozpuszczalniki i oleje (B), gazy z butli (C) oraz pyły i wióry metali (D). Znajomość klasy pożaru skraca czas reakcji i ułatwia dobór właściwej gaśnicy oraz procedury bezpieczeństwa.
Klasa D dotyczy sytuacji, gdy pali się metal (często w postaci pyłu, wiórów lub cienkich elementów), a nie np. olej na jego powierzchni. Jeśli pali się ciecz (olej, smar), to będzie to klasa B, nawet jeśli znajduje się na metalowym przedmiocie.
Klasa pożaru wskazuje, do jakiego rodzaju paliwa gaśnica jest przeznaczona. Dla gazów palnych kluczowe bywa odcięcie dopływu gazu i gaszenie odpowiednim środkiem zgodnym z oznaczeniami na gaśnicy. Na egzaminie najpierw poprawnie rozpoznaj klasę, potem dobieraj sprzęt.
Co do zasady najważniejsze jest zatrzymanie wypływu lub odcięcie dopływu gazu, bo inaczej istnieje ryzyko ponownego zapłonu lub powstania mieszaniny wybuchowej. W realnych działaniach zawsze trzeba ocenić bezpieczeństwo, ewakuować osoby i wezwać odpowiednie służby.
info

Około 70% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Propan-butan (LPG) jest gazem palnym, więc jego pożar zalicza się do grupy/klasy C.Klasa A dotyczy ciał stałych (np. drewno), B – cieczy i substancji topiących się, D – metali."

Źródła:

  • PN-EN 2:2005+A1:2009, "Klasyfikacja pożarów" (Fire classification) – definicje klas pożarów A, B, C, D
  • PN-EN 3-7:2007+A1:2008+AC:2009, "Gaśnice przenośne" – oznaczenia klas pożarów na gaśnicach i ich znaczenie
  • CNBOP-PIB (Centrum Naukowo-Badawcze Ochrony Przeciwpożarowej) – materiały edukacyjne nt. klas pożarów i doboru gaśnic, https://www.cnbop.pl/ (sekcja publikacji/poradników dot. klas pożarów) - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe ppoż. dotyczące klas pożarów i doboru gaśnic (np. instrukcje BHP w zakładzie)
  • Norma/opracowania dotyczące klas pożarów (PN-EN 2) – część definicyjna
  • Poradniki producentów gaśnic: dobór gaśnicy do klasy pożaru

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego