KWALIFIKACJA MED1 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 20.
Do której klasy Blacka zalicza się ubytki powstałe na powierzchniach stycznych zębów przednich, nieobejmujące kąta siecznego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ubytki na powierzchniach stycznych zębów przednich, które nie obejmują kąta siecznego, zalicza się do klasy III wg Blacka. Klasa IV dotyczy podobnej lokalizacji w zębach przednich, ale z zajęciem kąta siecznego, a klasy I i II odnoszą się typowo do innych powierzchni i/lub zębów bocznych.

Pełne wyjaśnienie:

W klasyfikacji ubytków wg Blacka kluczowe jest powiązanie miejsca ubytku z grupą zębów oraz informacją, czy dochodzi do zajęcia charakterystycznych struktur (np. kąta siecznego w zębach przednich).

Odpowiedź "III." jest prawidłowa, ponieważ klasa III obejmuje ubytki na powierzchniach stycznych (proksymalnych) zębów przednich, które nie obejmują kąta siecznego. To dokładnie odpowiada opisowi w pytaniu: zęby przednie + powierzchnie styczne + brak zajęcia kąta siecznego.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "IV." dotyczy ubytków na zębach przednich na powierzchniach stycznych, ale z zajęciem kąta siecznego. Jeśli ubytek przechodzi na kąt sieczny i wymaga odbudowy tej części korony, mówimy o klasie IV, a nie III.
  • "II." odnosi się do ubytków na powierzchniach stycznych zębów bocznych (przedtrzonowców i trzonowców). Samo hasło "powierzchnie styczne" bywa mylące, ale w tej klasie kluczowe jest to, że chodzi o zęby boczne.
  • "I." obejmuje ubytki w bruzdach i zagłębieniach (np. okolice dołków, bruzd) typowe dla powierzchni żujących zębów bocznych lub określonych zagłębień, a nie klasyczne ubytki styczne zębów przednich.

Wskazówka egzaminacyjna: przy zębach przednich zapamiętaj parę III vs IV. Obie klasy są "styczne w przednich", a różnicę robi kąt sieczny: bez kąta → III, z kątem → IV.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Klasa III wg Blacka oznacza ubytek zlokalizowany na powierzchniach stycznych (proksymalnych) zębów przednich, który nie obejmuje kąta siecznego. Najczęściej dotyczy siekaczy i kłów, gdy próchnica rozwija się między zębami.
Różnica dotyczy kąta siecznego. Klasa III obejmuje ubytki styczne zębów przednich bez zajęcia kąta siecznego, a klasa IV – ubytki styczne zębów przednich z zajęciem kąta siecznego. To najczęstsze miejsce pomyłek na egzaminie.
Klasa II dotyczy powierzchni stycznych, ale zębów bocznych (przedtrzonowców i trzonowców). W zębach przednich ubytki styczne klasyfikuje się jako klasę III lub IV, zależnie od tego, czy obejmują kąt sieczny.
Kąt sieczny to brzeg tnący siekaczy (część korony odpowiedzialna za odgryzanie). Jeśli ubytek przechodzi na ten brzeg i wymaga jego odbudowy, uznaje się, że obejmuje kąt sieczny (typowe dla klasy IV). Gdy zmiana jest tylko między zębami, zwykle jest to klasa III.
Do zębów przednich zalicza się siekacze i kły w szczęce i żuchwie. To ważne, bo klasy II dotyczą zębów bocznych, a klasy III i IV – ubytków stycznych właśnie w siekaczach i kłach.
Najczęściej podczas przygotowania dokumentacji, przekazywania informacji w zespole oraz kompletowania zestawu do opracowania i odbudowy ubytku. Znajomość klasy pomaga szybciej zrozumieć lokalizację zmiany i przewidzieć przebieg procedury (np. potrzeby izolacji i odbudowy kształtu zęba).
Najczęściej myli się klasy III i IV przez pominięcie informacji o kącie siecznym. Drugi błąd to automatyczne łączenie słowa "styczne" z klasą II, bez sprawdzenia, czy chodzi o zęby boczne czy przednie.
Klasyfikacja Blacka jest bardzo użyteczna i często nauczana, ale w praktyce opis zmian bywa rozszerzany o dodatkowe kryteria (np. wielkość, aktywność próchnicy, lokalizacja szyjkowa). Na egzaminach zwykle wymaga się podstawowego rozpoznania klas na podstawie miejsca ubytku.
Pomocna reguła: "III = między zębami, IV = między zębami + brzeg". "Brzeg" oznacza kąt sieczny. Jeśli w opisie pojawia się informacja o zajęciu kąta siecznego, przechodzisz z klasy III na klasę IV.
Powierzchnie styczne (proksymalne) to te, które stykają się z sąsiednim zębem: mezjalna (od strony linii pośrodkowej) i dystalna (od niej dalej). Ubytki w tych miejscach często rozwijają się skrycie, dlatego ich klasyfikacja i rozpoznanie są istotne klinicznie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że ubytki na powierzchniach stycznych zębów przednich, które nie obejmują kąta siecznego, zalicza się do klasy III wg Blacka.

Źródła:

  • MSD Manuals (Professional Edition) – Dental Caries (Tooth Decay): Classification of carious lesions (Black) – https://www.msdmanuals.com/professional/dental-disorders/tooth-decay-dental-caries/dental-caries-tooth-decay (dostęp: 04.03.2026)
  • Wikipedia (en) – G.V. Black classification of carious lesions – https://en.wikipedia.org/wiki/G.V._Black_classification_of_carious_lesions (dostęp: 04.03.2026)
  • OpenStax / LibreTexts (materiały edukacyjne) – opisy zmian próchnicowych i lokalizacji ubytków w stomatologii (sekcje o klasyfikacji klinicznej) – https://med.libretexts.org/ (dostęp: 04.03.2026)

Materiały:

  • Skrypty z stomatologii zachowawczej dotyczące ubytków próchnicowych i ich klasyfikacji
  • Atlasy anatomii zębów (powierzchnie zębów, kąt sieczny)
  • Plansze/karteczki powtórkowe: klasy I–V i typowe lokalizacje ubytków

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego