Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELE6 + ELE7 - STYCZEŃ 2019



PYTANIE NR 27.
Do pomiaru natężenia przepływu czynnika należy zastosować
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kryza (zwężka pomiarowa) jest elementem, który umożliwia wyznaczenie natężenia przepływu na podstawie spadku ciśnienia na zwężeniu. Pirometr służy do pomiaru temperatury, manometr do pomiaru ciśnienia, a wiskozymetr do pomiaru lepkości, więc nie mierzą bezpośrednio przepływu.

Pełne wyjaśnienie:

Natężenie przepływu czynnika (strumień objętości lub masy) w przewodzie można mierzyć różnymi metodami. Jedną z klasycznych metod w instalacjach energetycznych jest metoda zwężkowa, w której w przewodzie umieszcza się kryzę (zwężkę pomiarową). Zwężenie powoduje lokalny wzrost prędkości i jednocześnie spadek ciśnienia między odcinkiem przed i za kryzą. Mierząc tę różnicę ciśnień (zwykle przetwornikiem DP) i znając parametry układu, można wyznaczyć natężenie przepływu.

Dlatego odpowiedź "kryzę" należy rozumieć jako właściwy dobór elementu/urządzenia stosowanego do pomiaru przepływu metodą różnicy ciśnień.

  • "Pirometr" jest przyrządem do pomiaru temperatury (często bezkontaktowo, na podstawie promieniowania). Nie służy do wyznaczania przepływu.
  • "Manometr" mierzy ciśnienie (statyczne) w punkcie instalacji. Sam pomiar ciśnienia nie daje natężenia przepływu; dopiero specjalny układ (np. kryza + pomiar różnicy ciśnień) pozwala powiązać ciśnienie z przepływem.
  • "Wiskozymetr" służy do pomiaru lepkości, czyli własności płynu wpływającej na opory przepływu. Lepkość może być parametrem pomocniczym w obliczeniach, ale nie jest to przyrząd do pomiaru natężenia przepływu.

W nauce do egzaminu warto zapamiętać prostą regułę: temperatura → pirometr, ciśnienie → manometr, lepkość → wiskozymetr, przepływ metodą zwężkową → kryza. To ułatwia szybkie dopasowanie wielkości do przyrządu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest kryza w pomiarach przepływu?
Kryza to zwężka pomiarowa montowana w rurociągu. Powoduje spadek ciśnienia na zwężeniu, a z pomiaru różnicy ciśnień (przed i za kryzą) można wyznaczyć natężenie przepływu czynnika w instalacji.
Jak kryza pozwala wyznaczyć natężenie przepływu?
Kryza tworzy przewężenie, które zmienia prędkość strugi i generuje mierzalną różnicę ciśnień. Zależność między różnicą ciśnień a przepływem jest znana dla urządzeń zwężkowych, więc po pomiarze tej różnicy da się obliczyć przepływ.
Dlaczego manometr nie służy do pomiaru natężenia przepływu?
Manometr mierzy ciśnienie w jednym punkcie instalacji, a nie przepływ. Samo ciśnienie nie określa jednoznacznie strumienia czynnika, bo zależy m.in. od oporów, średnicy i pracy pomp/zaworów. Do przepływu potrzebna jest dedykowana metoda (np. kryza).
Co mierzy pirometr i gdzie się go używa?
Pirometr mierzy temperaturę, często bezdotykowo (np. elementów gorących). Stosuje się go tam, gdzie kontaktowy pomiar jest trudny lub niebezpieczny. Nie jest to przyrząd do pomiaru przepływu w rurociągu.
Co mierzy wiskozymetr i dlaczego to nie jest przepływ?
Wiskozymetr mierzy lepkość cieczy, czyli jej "gęstość tarcia" wewnętrznego. Lepkość wpływa na opory przepływu, ale nie mówi, ile czynnika przepływa w jednostce czasu. Dlatego wiskozymetr nie zastępuje przepływomierza.
Jakie są typowe metody pomiaru przepływu w energetyce?
Często spotyka się metody: zwężkową (kryza i pomiar różnicy ciśnień), turbinową, elektromagnetyczną (dla cieczy przewodzących), ultradźwiękową oraz wirową. Dobór zależy od medium, temperatury, ciśnienia i wymaganej dokładności.
Kiedy stosuje się pomiar przepływu metodą różnicy ciśnień?
Stosuje się go, gdy potrzebny jest sprawdzony, odporny na warunki przemysłowe pomiar w rurociągu i akceptuje się spadek ciśnienia na zwężce. Metoda jest popularna w energetyce dla pary, gazów i wody, zwłaszcza w pomiarach technologicznych.
Jakie błędy najczęściej robi się w pytaniach o przyrządy pomiarowe?
Najczęstsze pomyłki to wybór przyrządu "związanego z instalacją" zamiast z wielkością (np. manometr zamiast przepływu) oraz mylenie wielkości powiązanych: ciśnienia, temperatury i przepływu. Pomaga nauka skojarzeń: wielkość → przyrząd.
Jak odróżnić w zadaniu ciśnienie od różnicy ciśnień?
Ciśnienie to wartość w jednym punkcie (zwykle manometr). Różnica ciśnień to porównanie dwóch punktów (przed i za elementem), mierzona przetwornikiem DP lub manometrem różnicowym. W pomiarze przepływu kryzą kluczowa jest właśnie różnica ciśnień.
Jak przygotować się do egzaminu z pomiarów w energetyce?
Ucz się mapowania: wielkość fizyczna → przyrząd → miejsce montażu. Zrób listę: temperatura, ciśnienie, przepływ, poziom, lepkość i dopasuj typowe mierniki. Trenuj na testach, gdzie rozpoznajesz przyrząd po nazwie i zastosowaniu.
info

Statystycznie 55% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Kryza (zwężka pomiarowa) jest elementem, który umożliwia wyznaczenie natężenia przepływu na podstawie spadku ciśnienia na zwężeniu."

Źródła:

  • ISO 5167 (seria): Measurement of fluid flow by means of pressure differential devices inserted in circular cross-section conduits running full

Materiały:

  • Podręczniki z metrologii i aparatury kontrolno-pomiarowej w energetyce (działy: pomiar przepływu)
  • Instrukcje producentów przetworników różnicy ciśnień i zwężek pomiarowych (opis zasady działania i montażu)
  • Materiały dydaktyczne z automatyki przemysłowej/AKPiA dotyczące przepływomierzy zwężkowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego