Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELE5 - CZERWIEC 2021



PYTANIE NR 15.
Do pomiaru prędkości obrotowej wału silnika stosuje się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prądnica tachometryczna jest przetwornikiem, który wytwarza sygnał elektryczny (najczęściej napięcie) proporcjonalny do prędkości obrotowej wału, dlatego służy do jej pomiaru. Przekładnik napięciowy dotyczy pomiaru/transformacji napięcia, a pirometr mierzy temperaturę.

Pełne wyjaśnienie:

Pomiar prędkości obrotowej wału silnika można realizować przez zastosowanie przetwornika, który zamienia wielkość mechaniczną (prędkość obrotową) na wielkość elektryczną możliwą do łatwego pomiaru i przetwarzania. Taką funkcję pełni prądnica tachometryczna (tachoprądnica): jej sygnał wyjściowy jest powiązany z prędkością obrotową, dzięki czemu może być użyty zarówno do wskazania prędkości, jak i jako sygnał sprzężenia zwrotnego w układach regulacji napędu.

Odpowiedź "prądnicę tachometryczną" jest więc właściwa, bo dotyczy urządzenia zaprojektowanego właśnie do pomiaru/odtwarzania prędkości obrotowej w postaci sygnału elektrycznego.

Pozostałe propozycje nie pasują funkcjonalnie:

  • "induktor" to pojęcie wieloznaczne i nie oznacza typowego przyrządu do pomiaru prędkości obrotowej wału w napędach; może kojarzyć się z elementem wzbudzenia lub wytwarzania pola, ale nie jest standardową odpowiedzią na pytanie o pomiar obrotów.
  • "przekładnik napięciowy" służy do bezpiecznego pomiaru/transformacji napięć (zwłaszcza wyższych) oraz dopasowania ich do aparatury pomiarowej. Nie mierzy prędkości i nie jest przetwornikiem prędkości.
  • "pirometr" jest przyrządem do pomiaru temperatury (często bezkontaktowo). To inna wielkość fizyczna, więc wybór pirometru wynika zwykle z pomylenia kategorii pomiaru.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy prędkości obrotowej, szukaj w odpowiedziach czujników/przetworników związanych z obrotami (tachoprądnica, tachometr, enkoder), a nie elementów pomiaru napięcia czy temperatury.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest prądnica tachometryczna i do czego służy?
Prądnica tachometryczna (tachoprądnica) to przetwornik, który zamienia prędkość obrotową na sygnał elektryczny, najczęściej napięcie zależne od obrotów. Dzięki temu można mierzyć prędkość wału silnika oraz wykorzystać sygnał w układach automatyki i regulacji napędu.
Jak mierzy się prędkość obrotową wału silnika w praktyce?
W praktyce stosuje się przetworniki prędkości (np. tachoprądnice) lub czujniki generujące sygnał zależny od obrotów. Sygnał trafia do miernika, sterownika lub układu regulacji. Kluczowe jest, by urządzenie mierzyło prędkość, a nie inną wielkość (napięcie, temperaturę).
Dlaczego przekładnik napięciowy nie służy do pomiaru prędkości obrotowej?
Przekładnik napięciowy służy do transformacji i odwzorowania napięcia (np. z poziomu wysokiego na pomiarowy) oraz separacji galwanicznej. Nie ma bezpośredniego związku z ruchem mechanicznym wału, więc nie dostarcza informacji o obrotach silnika.
Co mierzy pirometr i kiedy się go używa?
Pirometr mierzy temperaturę, często w sposób bezkontaktowy (np. promieniowaniem cieplnym). Używa się go do kontroli nagrzewania elementów, łożysk czy uzwojeń, ale nie do pomiaru prędkości obrotowej. To typowa pułapka w pytaniach testowych.
Jak odróżnić czujnik prędkości od czujnika temperatury na egzaminie?
Szukaj w nazwie lub opisie związku z obrotami: "tacho-", "prędkość", "obroty", "enkoder". Czujniki temperatury będą mieć skojarzenia: "termo-", "pirometr", "temperatura", "podczerwień". Jeśli odpowiedź dotyczy napięcia/prądu bez obrotów, zwykle nie jest czujnikiem prędkości.
Jakie sygnały może dawać prądnica tachometryczna?
W typowym ujęciu tachoprądnica dostarcza sygnał elektryczny zależny od prędkości obrotowej, co pozwala go łatwo mierzyć i przetwarzać. W testach najważniejsze jest zapamiętanie funkcji: zamiana obrotów na sygnał elektryczny, wykorzystywany np. do wskazania prędkości lub sprzężenia zwrotnego.
Czy "induktor" jest przyrządem do pomiaru prędkości obrotowej?
Nie jest to typowa nazwa przyrządu pomiarowego prędkości wału w napędach. "Induktor" bywa kojarzony z elementami pola magnetycznego/wzbudzenia albo z pojęciami z elektrotechniki, ale w pytaniach o pomiar obrotów standardowo oczekuje się odpowiedzi typu tachoprądnica lub inny czujnik prędkości.
Kiedy stosuje się pomiar prędkości wału silnika w eksploatacji?
Pomiar prędkości stosuje się m.in. podczas uruchamiania i regulacji napędu, w diagnostyce (sprawdzenie, czy silnik osiąga zadane obroty), oraz w układach sterowania maszyn. W eksploatacji pomaga wykryć poślizg, przeciążenie, problemy z zasilaniem lub błędy nastaw.
Jakie są najczęstsze błędy w pytaniach o pomiar prędkości obrotowej?
Najczęściej myli się kategorie pomiarów: wybiera się przyrządy od temperatury (pirometr) albo od napięcia (przekładnik). Drugi błąd to kierowanie się "technicznym brzmieniem" słowa zamiast funkcją. Warto zapamiętać: prędkość → tachoprądnica/czujnik obrotów.
Jak przygotować się do zadań o czujnikach w napędach elektrycznych?
Ucz się przez pary: wielkość → typ czujnika/przyrządu (np. prędkość–tachoprądnica, temperatura–pirometr). Przeglądaj schematy blokowe regulacji napędu i nazwy elementów sprzężenia zwrotnego. Na egzaminie najpierw ustal, co jest mierzone, dopiero potem wybieraj urządzenie.
info

Około 68% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Prądnica tachometryczna jest przetwornikiem, który wytwarza sygnał elektryczny (najczęściej napięcie) proporcjonalny do prędkości obrotowej wału, dlatego służy do jej pomiaru."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Tachoprądnica" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Tachopr%C4%85dnica (dostęp: 2026-02-27)
  • Encyklopedia PWN: wyszukiwarka hasła "tachoprądnica" – https://encyklopedia.pwn.pl/szukaj/tachopr%C4%85dnica.html (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki do maszyn elektrycznych (działy: napędy, sprzężenia zwrotne, przetworniki pomiarowe)
  • Materiały dydaktyczne z metrologii elektrycznej i przemysłowej
  • Dokumentacje techniczne napędów/sterowników (sekcje: feedback prędkości, czujniki prędkości)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego