W instalacjach solarnych jako medium robocze często stosuje się roztwory glikolu (tzw. ciecz solarną). Parametrem istotnym eksploatacyjnie jest próg zamarzania (temperatura krzepnięcia), bo zamarznięcie medium może doprowadzić do uszkodzeń elementów instalacji.
Do szybkiej kontroli serwisowej progu zamarzania stosuje się refraktometr. Przyrząd ten mierzy współczynnik załamania światła, który zależy od stężenia roztworu. Ponieważ temperatura krzepnięcia roztworu glikolu jest powiązana ze stężeniem, refraktometry serwisowe mają zwykle skalę umożliwiającą bezpośredni odczyt orientacyjnej temperatury zamarzania lub stężenia i późniejsze przeliczenie według tabeli producenta cieczy.
Pozostałe przyrządy nie służą do tego celu:
- Anemometr jest używany do pomiaru prędkości (i czasem kierunku) wiatru, np. w kontekście energetyki wiatrowej lub warunków środowiskowych.
- Fluksometr odnosi się do pomiaru strumienia (najczęściej magnetycznego) i nie dostarcza informacji o temperaturze krzepnięcia roztworu.
- Wiskozymetr mierzy lepkość cieczy. Lepkość zmienia się m.in. z temperaturą i składem, ale nie jest standardowym narzędziem do oceny progu zamarzania cieczy solarnej w praktyce serwisowej.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy progu zamarzania roztworu w instalacji (solarnej, chłodniczej, grzewczej), najpierw pomyśl o przyrządach do oceny stężenia (refraktometr/areometr), a dopiero potem o innych właściwościach cieczy, takich jak lepkość.
