KWALIFIKACJA MOT5 - PRÓBNY

PYTANIE NR 11.
Do pomiaru średnic wewnętrznych cylindra używa się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Średnicówka czujnikowa jest standardowym narzędziem do kontroli cylindra, bo pozwala szybko ocenić odchyłki od wymiaru nominalnego oraz wykryć owalność i stożkowatość. Sprawdzian GO/NO-GO nie podaje wartości, a suwmiarka ma zbyt małą dokładność do cylindrów silnika.

Pełne wyjaśnienie:

Do pomiaru średnic wewnętrznych cylindra silnika w praktyce diagnostycznej najczęściej stosuje się średnicówkę czujnikową. Jest to przyrząd z czujnikiem zegarowym pracujący metodą porównawczą: najpierw ustawia się (zeruje) wymiar odniesienia na wartość nominalną, a następnie w cylindrze odczytuje się odchyłki od tej wartości. Dzięki temu łatwo zauważyć, czy cylinder jest zużyty nierównomiernie.

W diagnostyce silnika sama "średnica" nie wystarcza. Kluczowe są:

  • owalność – różnica średnicy w dwóch prostopadłych płaszczyznach,
  • stożkowatość – zmiana średnicy na różnych wysokościach cylindra.
Średnicówka czujnikowa (często samocentrująca) ułatwia wykonanie serii pomiarów w kilku przekrojach, co jest typową procedurą oceny zużycia cylindra.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "sprawdzianu do otworów" używa się do kontroli typu przechodzi/nie przechodzi (GO/NO-GO). Taki sprawdzian nie daje wartości liczbowej średnicy ani informacji o tym, gdzie i o ile cylinder "uciekł" od nominalu.
  • "średnicówki mikrometrycznej" to przyrząd bezwzględny, który potrafi podać wymiar, ale pomiar w cylindrze jest trudniejszy i mniej praktyczny do szybkiego wykrywania owalności i stożkowatości podczas diagnostyki. Łatwiej o błąd wynikający z techniki pomiaru.
  • "suwmiarki uniwersalnej" nie stosuje się do rzetelnej oceny cylindrów, ponieważ dokładność i sposób bazowania szczęk wewnętrznych zwykle nie pozwalają na wiarygodne wykrycie małych odchyłek zużycia, istotnych dla pracy silnika.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy cylindra silnika, myśl o pomiarach geometrii i zużycia (owalność/stożkowatość), a nie tylko o jednorazowym odczycie średnicy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Średnicówka czujnikowa to przyrząd z czujnikiem zegarowym do pomiaru porównawczego średnic wewnętrznych. W diagnostyce silnika służy głównie do sprawdzania zużycia cylindra oraz wykrywania owalności i stożkowatości przez pomiary w kilku przekrojach.
Najpierw ustawia się punkt odniesienia (zeruje) na wymiar nominalny, zwykle przy użyciu mikromierza lub wzorca. Potem wprowadza się średnicówkę do cylindra, "kołysze" w przekroju i odczytuje odchyłkę na czujniku zegarowym, a nie samą wartość bezwzględną.
Bo ułatwia szybkie porównanie odchyłek w dwóch prostopadłych płaszczyznach na tej samej wysokości cylindra. Czujnik pokazuje różnice od ustawionego nominalu, więc łatwo zauważyć, że w jednym kierunku cylinder ma większą średnicę niż w drugim.
Stożkowatość to zmiana średnicy cylindra na różnych wysokościach (np. większe zużycie w górnej części). Sprawdza się ją, wykonując pomiary średnicówką czujnikową na kilku wysokościach i porównując odchyłki. Różnice wskazań sugerują nierównomierne zużycie.
W praktyce diagnostycznej nie jest to zalecane. Suwmiarka ma ograniczoną dokładność i trudniej nią prawidłowo bazować w cylindrze, przez co łatwo przeoczyć małe odchyłki zużycia. Do oceny owalności i stożkowatości potrzebny jest przyrząd typowo do otworów, np. średnicówka czujnikowa.
Średnicówka mikrometryczna jest przyrządem bezwzględnym – odczytujesz bezpośrednio wymiar. Średnicówka czujnikowa pracuje porównawczo – po ustawieniu nominalu pokazuje odchyłki. W diagnostyce cylindrów porównawcza metoda często przyspiesza ocenę zużycia i geometrii.
Sprawdzian do otworów stosuje się głównie do kontroli typu GO/NO-GO, czyli czy otwór mieści się w tolerancji granicznej. Nie dostarcza on wartości liczbowej i nie pokazuje rozkładu zużycia. Do diagnozy cylindra, gdzie liczą się odchyłki i kształt, lepsza jest średnicówka czujnikowa.
Typowo mierzy się cylinder na co najmniej trzech wysokościach (np. góra, środek, dół) oraz w dwóch prostopadłych płaszczyznach na każdej wysokości. Taki schemat pozwala ocenić jednocześnie stożkowatość (różnice między wysokościami) i owalność (różnice między płaszczyznami).
Częste błędy to: brak prawidłowego wyzerowania na nominale, wykonywanie pomiaru tylko w jednej płaszczyźnie (pominięcie owalności), nieustalenie pozycji maksymalnego wychylenia czujnika podczas "kołysania", a także zbyt mała liczba przekrojów pomiarowych.
Ćwicz rozpoznawanie narzędzi i dopasowanie ich do zadania: średnice wewnętrzne, zewnętrzne, pomiary porównawcze i kontrola graniczna. Warto umieć wyjaśnić, dlaczego do cylindrów istotne są owalność i stożkowatość oraz jak średnicówka czujnikowa pomaga je wykryć.
info

Statystycznie 55% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Średnicówka czujnikowa jest standardowym narzędziem do kontroli cylindra, bo pozwala szybko ocenić odchyłki od wymiaru nominalnego oraz wykryć owalność i stożkowatość."

Materiały:

  • Podręczniki metrologii warsztatowej dla mechaniki/elektromechaniki pojazdowej
  • Instrukcje producentów średnicówek czujnikowych (opis zerowania i techniki pomiaru)
  • Materiały dydaktyczne z diagnostyki silników: pomiary zużycia cylindrów, owalność, stożkowatość

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego