KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 21.
Do ubezpieczenia zdrowotnego w okresie korzystania z ulgi na start przedsiębiorca zgłosi siebie na formularzu ZUS ZZA Zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego z kodem tytułu ubezpieczenia rozpoczynającym się cyframi
Ilustracja przedstawia tabelę zawierającą cztery wiersze oznaczone literami A, B, C i D.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W okresie "ulgi na start" przedsiębiorca nie podlega ubezpieczeniom społecznym, ale nadal musi podlegać ubezpieczeniu zdrowotnemu.
Dlatego zgłasza się na ZUS ZZA z kodem tytułu ubezpieczenia właściwym dla ulgi na start, czyli rozpoczynającym się cyframi 05 40.

Pełne wyjaśnienie:

"Ulga na start" dotyczy początkujących przedsiębiorców i polega na czasowym niepodleganiu ubezpieczeniom społecznym (emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu). Kluczowe jest jednak rozróżnienie: ta ulga nie zwalnia z ubezpieczenia zdrowotnego. W praktyce oznacza to obowiązek zgłoszenia do ZUS wyłącznie w zakresie zdrowotnego.

Właściwym dokumentem zgłoszeniowym w takiej sytuacji jest ZUS ZZA, czyli zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego. Do tego zgłoszenia podaje się kod tytułu ubezpieczenia odpowiadający uldze na start. Dla tej preferencji stosuje się kod zaczynający się od 05 40 (dalsze dwie cyfry doprecyzowują szczegóły, np. brak uprawnień emerytalno‑rentowych czy orzeczenia o niepełnosprawności).

Dlaczego inne kody spotykane u przedsiębiorców są błędne w tym okresie?

  • Kod 05 10 dotyczy standardowego prowadzenia działalności z pełnymi zasadami podstawy wymiaru (tzw. "duży ZUS"), a więc nie odpowiada sytuacji, gdy przedsiębiorca ma tylko zdrowotne.
  • Kod 05 70 odnosi się do preferencyjnych składek społecznych (po uldze na start, zwykle przez 24 miesiące). W uldze na start nie opłaca się społecznych, więc to inny etap.
  • Kod 05 90 wiąże się z mechanizmem uzależnienia podstawy od przychodu/dochodów (Mały ZUS Plus). To zupełnie inna preferencja niż ulga na start i nie należy ich utożsamiać.

Na egzaminie najczęstsza pułapka polega na myleniu "ulgi na start" z innymi ulgami ZUS. Najbezpieczniejsza strategia to: (1) sprawdzić, czy w treści jest mowa o braku ubezpieczeń społecznych i jednocześnie o obowiązku zdrowotnego, (2) dopasować formularz ZUS ZZA, (3) wybrać kod zaczynający się od 05 40.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ulga na start to preferencja dla początkujących przedsiębiorców, w której przez określony czas nie podlegają ubezpieczeniom społecznym. Nie oznacza to jednak braku wszystkich składek: nadal występuje obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego, więc wymagane jest zgłoszenie w ZUS.
Ulga na start dotyczy wyłącznie ubezpieczeń społecznych (np. emerytalnego i rentowych). Ubezpieczenie zdrowotne jest odrębnym obowiązkiem i ulga na start go nie znosi. Stąd konieczność zgłoszenia do zdrowotnego oraz opłacania składki zdrowotnej.
Gdy przedsiębiorca w okresie ulgi na start podlega tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu, stosuje się zgłoszenie ZUS ZZA. ZUS ZUA wykorzystuje się wtedy, gdy zgłasza się również do ubezpieczeń społecznych, więc w uldze na start zwykle nie jest właściwy.
Dla ulgi na start stosuje się kod tytułu ubezpieczenia zaczynający się od 05 40. Ten kod odpowiada sytuacji, gdy osoba nie podlega ubezpieczeniom społecznym, ale podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu w związku z rozpoczęciem działalności.
Kod 05 40 dotyczy ulgi na start (tylko zdrowotne, bez społecznych). Kod 05 90 kojarzy się z rozwiązaniem, w którym podstawa zależy od przychodu/dochodów (Mały ZUS Plus). W zadaniu szukaj wskazówki: "ulga na start" = brak społecznych, ale zdrowotne pozostaje.
Po zakończeniu okresu ulgi na start przedsiębiorca zwykle może przejść na preferencyjne składki społeczne (często utożsamiane z kodem 05 70). To inny etap niż ulga na start, bo wtedy pojawiają się już ubezpieczenia społeczne, a nie tylko zdrowotne.
Tak, rezygnacja jest możliwa, ale wymaga dokonania odpowiednich zgłoszeń w ZUS (zmiana zakresu ubezpieczeń). Sensowność rezygnacji zależy od sytuacji przedsiębiorcy, np. gdy potrzebuje podlegania ubezpieczeniom społecznym dla określonych uprawnień.
Najczęstsze pomyłki to wpisanie kodu 05 10 (pełne zasady dla działalności) albo 05 90 (Mały ZUS Plus) zamiast 05 40. Zdarza się też błędne założenie, że ulga na start zwalnia również ze zdrowotnego, co prowadzi do braku lub złego zgłoszenia.
Początek kodu "05" identyfikuje kategorię osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą. Dalsze cyfry (np. 10, 40, 70, 90) różnicują szczególny status, np. standardowe zasady, ulga na start, preferencyjne składki czy rozwiązania zależne od przychodu.
Ucz się parami: ulga/przypadek → zakres ubezpieczeń → formularz → kod. Dla ulgi na start zapamiętaj: tylko zdrowotne → ZUS ZZA → 05 40. Dodatkowo przećwicz rozróżnienie z 05 10, 05 70 i 05 90 na krótkich scenariuszach.
info

Statystycznie 66% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców, art. 18, Dz.U. 2024 poz. 236

Materiały:

  • Tekst ustawy – Prawo przedsiębiorców (część dot. ulgi na start)
  • Instrukcje ZUS do wypełniania dokumentów zgłoszeniowych (ZUS ZZA/ZUS ZUA)
  • Zestawienia kodów tytułów ubezpieczenia dla osób prowadzących działalność gospodarczą

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego