KWALIFIKACJA GIW2 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 9.
Do urabiania calizny w przodku kamiennym stosuje się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Urabianie calizny w przodku kamiennym dotyczy odspajania twardych skał w chodnikach. W takich warunkach stosuje się rozwiązania dostosowane do zwięzłego górotworu, np. MW (młot wiertniczo-obrotowy). Kombajny ścianowe (AM-50, KGS-324) służą głównie do eksploatacji w ścianie, a wrębiarki kojarzy się przede wszystkim z urabianiem węgla.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu chodzi o urabianie calizny w przodku kamiennym, czyli odspajanie nieporuszonej skały podczas drążenia wyrobisk (np. chodników) w górotworze kamiennym. W praktyce dobór metody zależy m.in. od twardości i zwięzłości skał oraz od wymaganej geometrii wyrobiska.

Odpowiedź "MW" jest uzasadniona, ponieważ w przodkach kamiennych często stosuje się młoty wiertniczo-obrotowe, które łączą działanie udarowe i obrotowe, dzięki czemu skutecznie kruszą skały twardsze. Taki osprzęt bywa montowany na wysięgniku maszyny i jest typowym narzędziem do mechanicznego urabiania skał w robotach przygotowawczych.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują do sformułowania zadania?

  • "wrębiarkę." – wrębiarki kojarzone są przede wszystkim z urabianiem węgla lub materiału relatywnie łatwiejszego do skrawania. W caliźnie kamiennej ich zastosowanie jest ograniczone, bo mechanizm skrawania nie jest optymalny dla twardych skał.
  • "kombajn AM-50" – to przykład kombajnu stosowanego w eksploatacji ścianowej (środowisko ściany, a nie przodek kamienny w drążeniu chodników). Mylenie maszyn ścianowych z rozwiązaniami do przodków chodnikowych to częsty błąd.
  • "kombajn KGS-324" – podobnie jak wyżej: jest kojarzony z pracą w ścianie i urabianiem w pokładzie, a nie z typowym urabianiem calizny kamiennej w przodku chodnikowym.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz w treści "przodek kamienny", najpierw rozstrzygnij, czy pytanie dotyczy robót przygotowawczych w skałach płonnych. Wtedy często odpadają urządzenia typowe dla ściany oraz sprzęt "węglowy", a rośnie rola narzędzi udarowo-obrotowych i technologii dostosowanych do skał twardszych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Calizna to nieodspojona, nienaruszona część skały lub węgla w przodku, którą trzeba urabiać, aby posuwać wyrobisko do przodu. W praktyce oznacza "pełny" materiał przed obudową i załogą, wymagający zastosowania metody urabiania (mechanicznej lub strzałowej).
W kontekście urabiania w przodkach kamiennych skrót MW bywa używany dla młota wiertniczo-obrotowego. To narzędzie wykorzystujące udar i obrót do kruszenia skał, szczególnie przydatne w twardszych górotworach, gdzie samo skrawanie jest mniej efektywne.
Skały w przodku kamiennym są zwykle twardsze i bardziej zwięzłe niż węgiel, dlatego inaczej zachowują się przy skrawaniu i kruszeniu. Często potrzebne są narzędzia udarowe lub udarowo-obrotowe albo technika strzałowa, a nie urządzenia typowo "węglowe".
Kombajn ścianowy jest projektowany do pracy w ścianie (wzdłuż frontu eksploatacyjnego pokładu), a nie do posuwu wyrobiska chodnikowego. Maszyny chodnikowe (np. kombajny chodnikowe/roadheadery) są przystosowane do kształtowania przekroju wyrobiska i pracy w przodku.
Urabianie mechaniczne wybiera się, gdy pozwalają na to warunki geologiczne i techniczne: wymagany jest ciągły postęp, ograniczenie wstrząsów, lepsza kontrola nad kształtem wyrobiska lub gdy organizacja robót sprzyja pracy maszynowej. Przy bardzo twardych skałach częściej rośnie rola technik udarowych.
Najczęstsze pomyłki to: wybór urządzeń ścianowych do robót chodnikowych, traktowanie każdej maszyny z nazwą "kombajn" jako uniwersalnej, oraz automatyczne wskazywanie wrębiarki jako sprzętu "do wszystkiego". Warto zawsze powiązać sprzęt z typem przodka i rodzajem urabianego materiału.
W typowym ujęciu egzaminacyjnym wrębiarka jest kojarzona głównie z urabianiem węgla lub materiału łatwiejszego do skrawania. W przodkach kamiennych, zwłaszcza przy skałach twardych, częściej stosuje się rozwiązania udarowe lub udarowo-obrotowe albo inną technologię dostosowaną do zwięzłości górotworu.
Im twardsza i bardziej zwięzła skała, tym trudniej ją skutecznie skrawać, a rośnie znaczenie kruszenia udarem lub technik strzałowych. Dla skał średnio twardych często stosuje się maszyny do urabiania mechanicznego, a dla bardzo twardych – narzędzia udarowe (np. młoty) lub odpowiednio dobrane rozwiązania technologiczne.
Przodki kamienne spotyka się podczas drążenia wyrobisk w skałach płonnych: chodników, przekopów, pochylni czy wyrobisk udostępniających, gdy trasa przebiega w górotworze innym niż sam pokład węgla. W takich miejscach dobór sprzętu musi uwzględniać właściwości skał.
Ułóż mapę pojęć: przodek węglowy vs kamienny, urabianie mechaniczne vs strzałowe, maszyny ścianowe vs chodnikowe. Ćwicz rozpoznawanie zastosowań sprzętu po typie robót (ściana/chodnik) i materiale (węgiel/skała). Zwracaj uwagę na skróty używane w branży.
info

Statystycznie 39% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Urabianie calizny w przodku kamiennym dotyczy odspajania twardych skał w chodnikach."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty zawodowe do kwalifikacji GIW.2 dotyczące drążenia wyrobisk i urabiania skał
  • Instrukcje stanowiskowe i DTR maszyn urabiających stosowanych w zakładzie górniczym
  • Materiały szkoleniowe BHP i technologii robót przygotowawczych w kopalniach podziemnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego