KWALIFIKACJA GIW2 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 4.
Do wiercenia otworów strzałowych wóz wiertniczy uzbraja się w żerdź
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Żerdź wiertnicza w zestawie do wiercenia otworów strzałowych musi mieć na końcu element skrawający, który urabia skałę i nadaje otworowi średnicę. Tym elementem jest koronka wiertnicza. Pozostałe odpowiedzi opisują nieadekwatne lub nietypowe zakończenia żerdzi w tym zastosowaniu.

Pełne wyjaśnienie:

Wiercenie otworów strzałowych w górnictwie podziemnym polega na wykonaniu w przodku otworów o określonej średnicy i głębokości, które następnie są ładowane materiałem wybuchowym zgodnie z metryką strzałową. Aby w ogóle możliwe było wiercenie, zestaw wiertniczy musi posiadać element roboczy, który bezpośrednio kruszy/ściera skałę.

Tym elementem na końcu żerdzi jest koronka wiertnicza (bit/koronka), czyli część narzędzia odpowiedzialna za urabianie i kształtowanie otworu. Żerdź pełni rolę przeniesienia momentu obrotowego i/lub energii udaru oraz doprowadzenia medium (np. powietrza/wody) zależnie od technologii, ale to właśnie koronka "pracuje" w skale.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "zakończoną grotem" – słowo "grot" jest potoczne i może kojarzyć się z ostrzem, ale w technologii wiercenia otworów strzałowych standardowo mówi się o koronce jako o końcówce roboczej dostosowanej do warunków geologicznych.
  • "z głowicą samozamykającą" – takie określenie nie opisuje typowego elementu roboczego żerdzi do urabiania skały; nie wskazuje też części, która nadaje otworowi średnicę.
  • "z głowicą przeciwwybuchową" – "przeciwwybuchowość" dotyczy zwykle wykonania urządzeń/instalacji dla pracy w atmosferach zagrożonych, a nie tego, czym zakończona jest żerdź wiertnicza w sensie narzędzia skrawającego.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać prostą regułę: żerdź przenosi napęd, a koronka urabia skałę. Jeśli pytanie dotyczy zakończenia żerdzi do wiercenia otworów strzałowych, właściwą odpowiedzią będzie element skrawający, czyli koronka.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Koronka wiertnicza to końcowy element narzędzia wiercącego, który bezpośrednio urabia skałę i decyduje o średnicy otworu. Montuje się ją na żerdzi, a jej typ dobiera się do warunków geologicznych oraz technologii wiercenia (np. obrotowej lub udarowo-obrotowej).
Żerdź wiertnicza przenosi energię i ruch z wiertarki/wozu wiertniczego na element roboczy, czyli koronkę. Umożliwia też wykonywanie otworów o większej długości przez dokładanie kolejnych żerdzi. Sama żerdź nie urabia skały tak jak koronka.
"Grot" to określenie potoczne i nieprecyzyjne w odniesieniu do narzędzi wiertniczych w górnictwie. W praktyce technologicznej używa się terminu "koronka wiertnicza", który jednoznacznie wskazuje część skrawającą/urabiającą oraz pozwala rozróżniać jej typy i przeznaczenie.
Zużyta koronka obniża postęp wiercenia, zwiększa zapotrzebowanie na energię i może pogarszać jakość otworu (np. utrata średnicy, większe odchylenia kierunku). W praktyce może to utrudnić prawidłowe ładowanie otworów i pogorszyć efekt urabiania po strzale.
Inny typ koronki dobiera się, gdy zmieniają się warunki geologiczne (twardość, ścieralność skały), wymagania dotyczące średnicy otworu albo technologia wiercenia. Zmiana może też wynikać z problemów eksploatacyjnych, np. częstych zakleszczeń lub nadmiernego zużycia.
Otwór strzałowy to otwór wywiercony w przodku w celu umieszczenia w nim ładunku materiału wybuchowego i wykonania odstrzału. Parametry otworu (liczba, rozstaw, głębokość, średnica) wynikają z przyjętego sposobu urabiania i dokumentacji robót strzałowych.
Najczęstsze błędy to mylenie nazwy elementu roboczego (koronki) z ogólnymi określeniami typu "grot" oraz przenoszenie pojęć z innych obszarów (np. "przeciwwybuchowy") na część narzędzia. Pomaga zapamiętanie funkcji: żerdź przenosi napęd, koronka urabia.
Nie zawsze. Żerdzie i osprzęt mogą się różnić długością, średnicą, sposobem łączenia oraz przeznaczeniem. Dobór zależy od wymagań robót (głębokość i średnica otworu, warunki w przodku) oraz od systemu stosowanego w danej kopalni i możliwości konkretnego wozu.
W praktyce sprawdza się zgodność typu i gwintu/połączenia, brak luzów oraz stan elementów roboczych. Koronka powinna być dokręcona zgodnie z instrukcją producenta i nie może wykazywać uszkodzeń. Niewłaściwy montaż zwiększa ryzyko awarii i pogarsza jakość otworu.
To rozróżnienie sprawdza, czy zdający rozumie budowę i funkcje zestawu wiertniczego. Żerdź jest elementem pośrednim (przeniesienie energii, przedłużenie narzędzia), a koronka jest elementem roboczym urabiającym skałę. Pomylenie tych pojęć prowadzi do błędnych decyzji w praktyce.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 62% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Żerdź wiertnicza w zestawie do wiercenia otworów strzałowych musi mieć na końcu element skrawający, który urabia skałę i nadaje otworowi średnicę."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ z zakresu robót strzałowych i wiercenia w górnictwie podziemnym
  • Instrukcje stanowiskowe i DTR wozów wiertniczych używanych w kopalni (sekcja osprzętu wiertniczego)
  • Słowniki/kompendia terminologii górniczej dotyczące wiercenia i urabiania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego