KWALIFIKACJA BUD1 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 30.
Do wykonania mieszanki betonowej użyto: 120 kg cementu, 350 kg piasku, 650 kg żwiru, 60 l wody.
Na podstawie danych zawartych w tabeli wskaż wytrzymałość na nacisk uzyskanego z tej mieszanki stwardniałego betonu.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi wytrzymałości stwardniałego betonu na nacisk, wyrażoną w procentach.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby wskazać wytrzymałość betonu z tabeli, trzeba wyznaczyć parametr wynikający ze składu mieszanki (najczęściej relację ilości wody do ilości cementu) i następnie odczytać z tabeli odpowiadającą mu wartość procentową. Dla podanych ilości składników odczyt z tabeli daje wynik 87%.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie polega na powiązaniu składu mieszanki betonowej z wytrzymałością stwardniałego betonu, korzystając z tabeli technologicznej. W praktyce takie tabele zestawiają wytrzymałość (czasem jako wartość względną w %) z parametrami wynikającymi z receptury, np. ze stosunkiem ilości wody do ilości cementu, ewentualnie z innymi wskaźnikami zależnymi od dozowania składników.

Najpierw analizuje się dane wejściowe: masę cementu, piasku i żwiru oraz ilość wody. Następnie wyznacza się parametr, którego wymaga tabela (zwykle jest to prosty iloraz lub zestawienie proporcji). Po obliczeniu/ustaleniu właściwego miejsca w tabeli wykonuje się odczyt wytrzymałości i porównuje z odpowiedziami.

Odpowiedź "87%" jest poprawna, ponieważ odpowiada wartości wskazanej w tabeli dla parametrów wynikających z podanej receptury. Pozostałe wartości są niepoprawne, bo nie odpowiadają odczytowi z tabeli dla tej mieszanki:

  • "100%" sugeruje wytrzymałość maksymalną/odniesieniową, co zwykle wymagałoby innych proporcji (np. mniejszego udziału wody względem cementu) niż te wynikające z danych.
  • "70%" to zaniżony wynik względem odczytu tabelarycznego; taki poziom mógłby odpowiadać mieszance o mniej korzystnym parametrze (np. większej ilości wody w relacji do cementu) lub innemu zestawowi dozowania.
  • "50%" jest jeszcze bardziej zaniżone i typowo odpowiadałoby znacząco gorszym proporcjom lub niepoprawnemu odczytowi (np. pomyleniu wiersza/kolumny).

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach z tabelą zawsze najpierw ustal, jaki parametr jest kluczem tabeli (np. w/c), dopiero potem licz i odczytuj. Najczęstsze pomyłki wynikają z błędów jednostek (l vs kg) i z odczytu z niewłaściwej części tabeli.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stosunek woda/cement (w/c) liczysz jako ilość wody podzieloną przez ilość cementu. Najpierw upewnij się, w jakich jednostkach pracuje tabela (często przyjmuje się, że 1 l wody ≈ 1 kg). Potem wykonaj dzielenie i porównaj wynik z przedziałami w tabeli.
Nadwyżka wody po związaniu cementu pozostawia w betonie pory i kapilary. Zwiększa to porowatość, a przez to zmniejsza nośność i wytrzymałość na ściskanie. Dodatkowo rośnie skurcz i ryzyko rys, co pogarsza trwałość elementu.
Wartość procentowa zwykle oznacza wynik względny względem wartości odniesieniowej przyjętej w tabeli (np. "100%" jako poziom bazowy). Taki zapis spotyka się w materiałach dydaktycznych i tablicach porównawczych, gdzie nie podaje się klasy betonu, tylko relację do wzorca.
Najpierw ustalasz parametr wejściowy wymagany przez tabelę (często w/c albo układ proporcji składników). Potem znajdujesz odpowiedni wiersz i kolumnę oraz odczytujesz wartość wytrzymałości. Na końcu porównujesz z odpowiedziami i wybierasz tę zgodną z odczytem.
Często tak się upraszcza rachunki, bo gęstość wody w warunkach budowlanych jest bliska 1 kg/l. Jednak w zadaniu kluczowe jest, jak skonstruowano tabelę: jeśli tabela używa litrów, nie przeliczaj; jeśli mas, przyjmij typowe założenie 1 l ≈ 1 kg.
Najczęstsze błędy to: odczyt z niewłaściwego wiersza/kolumny, pomylenie parametrów (np. w/c z udziałem kruszywa), nieuwzględnienie jednostek wody (l zamiast kg), oraz wybór "ładnej" liczby bez sprawdzenia odczytu tabelarycznego.
Piasek i żwir to kruszywo drobne i grube, które tworzy szkielet betonu. Odpowiadają za objętość, ograniczają skurcz i wpływają na urabialność oraz wytrzymałość. Zbyt mało lub zbyt dużo któregoś frakcji może pogorszyć zagęszczenie i parametry betonu.
Kontrolę składu wykonuje się przy przygotowaniu receptury, podczas produkcji (dozowanie), w trakcie betonowania (konsystencja, ewentualne korekty) oraz przy odbiorach jakościowych. Ma to znaczenie szczególnie przy elementach konstrukcyjnych, gdzie wymagana jest określona wytrzymałość.
Nie zgaduj "najbliższej" liczby. Wróć do tabeli i sprawdź dokładnie miejsce odczytu: czy wybrałeś właściwy parametr i właściwy przedział. Jeżeli tabela wymaga zaokrąglania, zastosuj dokładnie zasadę z tabeli (np. do 0,05), a potem dopiero wybierz odpowiedź.
Zwykle nie wprost. Procent w tabeli dydaktycznej jest wskaźnikiem względnym, a klasa betonu odnosi się do wytrzymałości na ściskanie w MPa po określonym czasie i przy określonej metodzie badania. Do takiego przeliczenia potrzebujesz informacji, co oznacza 100% i jaka wartość MPa jest punktem odniesienia.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 53% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że dla podanych ilości składników odczyt z tabeli daje wynik 87%.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji BUD.1 z działu: technologia betonu i dobór składu
  • Instrukcje/zeszyty ćwiczeń z odczytywaniem tabel dla mieszanek betonowych (w/c, kruszywo, konsystencja)
  • Podstawy technologii betonu: rozdziały o wpływie wody i cementu na wytrzymałość

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego