KWALIFIKACJA PGF5 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 25.
Do zadrukowania płyty PVC o powierzchni 8 m2 za pomocą plotera wielkoformatowego należy użyć
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Tusz UV jest typowym medium do druku wielkoformatowego na podłożach niechłonnych, takich jak płyty PVC, ponieważ po naświetleniu lampami UV szybko się utwardza i tworzy trwałą warstwę o dobrej przyczepności. Farba offsetowa i lakier dyspersyjny nie są standardowo stosowane jako medium zadruku w ploterach.

Pełne wyjaśnienie:

W druku wielkoformatowym na płytach PVC (podłoże sztywne, niechłonne) kluczowe jest dobranie takiego medium, które:

  • dobrze zwilża i przyczepia się do tworzywa,
  • po utrwaleniu tworzy odporną warstwę na ścieranie i czynniki zewnętrzne,
  • jest zgodne z technologią nanoszenia w ploterze (głowice atramentowe, system utrwalania).

Odpowiedź "tuszu UV" spełnia te warunki: tusze UV są projektowane do druku na wielu podłożach niechłonnych (w tym tworzywach), a utrwalenie następuje przez utwardzanie promieniowaniem UV. Dzięki temu wydruk szybko osiąga użyteczną trwałość i nie wymaga wsiąkania w podłoże.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne:

  • "farby offsetowej" – offset to technika drukarska wykorzystująca zespół farbowy, formę drukową i przenoszenie farby w maszynie offsetowej. Farba offsetowa nie jest standardowym "tuszem" do ploterów atramentowych i nie jest aplikowana przez głowice plotera.
  • "lakieru dyspersyjnego" – lakier dyspersyjny jest z reguły warstwą wykończeniową (ochronną/nabłyszczającą lub matującą), a nie medium zasadniczego zadruku w ploterze. Może poprawiać odporność, ale nie zastępuje tuszu drukującego obraz.
  • "atramentu organicznego" – sformułowanie jest nieprecyzyjne i nie wskazuje typowej, rozpoznawalnej w praktyce technologii do PVC. W doborze materiałów liczy się kompatybilność: dla PVC często stosuje się technologie UV (oraz inne specjalistyczne), natomiast "organiczność" nie jest kryterium technologicznego doboru do plotera.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach o dobór medium do podłoża najpierw oceń, czy podłoże jest chłonne (papier) czy niechłonne (tworzywa, folie, płyty). Dla niechłonnych najczęściej szuka się rozwiązań o szybkim utrwalaniu i dobrej adhezji, takich jak UV.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Tusz UV to rodzaj tuszu, który utwardza się pod wpływem promieniowania UV (lamp UV w ploterze). Dzięki temu szybko tworzy trwałą warstwę na podłożach, także niechłonnych, np. na PVC, foliach czy płytach. To inna logika utrwalania niż wsiąkanie i wysychanie na papierze.
PVC to tworzywo sztuczne o zwartej strukturze, które nie działa jak papier: nie ma porów wchłaniających ciecz w typowy sposób. Dlatego przy druku ważniejsza jest adhezja (przyczepność) i odpowiednie utrwalenie warstwy tuszu niż "wsiąkanie" w materiał.
Tusze UV stosuje się często do podłoży sztywnych i niechłonnych, np. płyt tworzywowych, kompozytowych, niektórych folii i materiałów do reklamy. W praktyce wybór zależy też od wymagań odporności (ścieranie, warunki zewnętrzne) i zaleceń producenta urządzenia.
Nie. Farba offsetowa jest przeznaczona do procesu offsetowego (zespół farbowy, forma drukowa, obciąg, inna lepkość i sposób przenoszenia). Ploter wielkoformatowy w technologii atramentowej wymaga tuszu kompatybilnego z głowicami i systemem utrwalania, a nie klasycznej farby offsetowej.
Lakier dyspersyjny to zwykle warstwa wykończeniowa nakładana w celu ochrony i/lub zmiany wyglądu (połysk/mat). Może poprawić odporność zadruku, ale nie jest typowym "medium drukującym obraz" w ploterze. W pytaniach egzaminacyjnych łatwo pomylić go z właściwym tuszem.
Zwróć uwagę na słowa-klucze: PVC, "płyta", "tworzywo", "podłoże niechłonne", "odporność" sugerują technologie o dobrej przyczepności i szybkim utrwalaniu. Tusze wodne częściej kojarzą się z papierami i materiałami powlekanymi, gdzie możliwe jest wsiąkanie lub wiązanie z powłoką.
Taka informacja może pełnić rolę kontekstu produkcyjnego (format/rozmiar zlecenia), ale w tym typie pytania zwykle nie wpływa na wybór rodzaju tuszu. Kluczowe jest podłoże (PVC) i technologia urządzenia (ploter). Uważaj, by nie szukać na siłę obliczeń, gdy ich nie ma.
Typowe pomyłki to: wybór materiałów z innych technologii (np. offset), mylenie lakieru (wykończenie) z tuszem (zadruk), oraz ignorowanie faktu, że PVC jest niechłonne. Pomaga prosta checklista: podłoże → technologia nanoszenia → sposób utrwalania.
Nie zawsze "zawsze", bo w praktyce decydują wymagania jakościowe, warunki użytkowania, rodzaj PVC i możliwości sprzętu. Jednak w ujęciu egzaminacyjnym tusz UV jest typowym i poprawnym wyborem dla zadruku PVC ploterem wielkoformatowym, bo zapewnia szybkie utrwalenie i dobrą trwałość.
Ucz się przez mapę skojarzeń: offset (maszyna offsetowa, farba offsetowa), ploter (tusz atramentowy), UV (utwardzanie lampami), lakier (wykończenie). Do tego dopisz podłoża: papier (chłonny) vs PVC/folie (niechłonne). To przyspiesza wybór na teście.
info

Statystycznie 68% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Farba offsetowa i lakier dyspersyjny nie są standardowo stosowane jako medium zadruku w ploterach."

Źródła:

  • Handbook of Print Media: Technologies and Production Methods (Helmut Kipphan), rozdziały dotyczące farb/tuszów i procesów utrwalania (UV curing) oraz właściwości podłoży drukowych.
  • The Printing Ink Manual, rozdziały dotyczące systemów farbowych/tuszów oraz mechanizmów utrwalania, w tym technologii UV.

Materiały:

  • Instrukcje i karty techniczne (TDS) tuszów UV oraz zalecenia producentów ploterów dla podłoży sztywnych
  • Podręczniki technologii poligraficznej obejmujące farby, lakiery i procesy utrwalania
  • Materiały dydaktyczne z zakresu druku cyfrowego i wielkoformatowego (UV, solwent, lateks)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego