Zagniatanie tulejek kablowych (końcówek tulejkowych) to operacja, w której metalowa tulejka zostaje trwale zaciśnięta na wielodrutowej żyle przewodu. Celem jest uzyskanie zakończenia, które:
- ułatwia pewne zamocowanie przewodu w zacisku (np. śrubowym lub sprężynowym),
- ogranicza ryzyko "rozjechania się" drucików żyły i pogorszenia styku,
- zwiększa powtarzalność i jakość montażu w szafach sterowniczych oraz urządzeniach mechatronicznych.
Do tej czynności stosuje się zaciskarkę/praskę do tulejek (narzędzie z odpowiednimi szczękami/matrycami), które wytwarza kontrolowany nacisk i kształt zacisku. To właśnie taki typ narzędzia jest właściwy do zagniatania tulejek.
Pozostałe typowe narzędzia spotykane przy obróbce przewodów bywają mylone z zaciskarką, ale mają inne zadania:
- Narzędzie do zdejmowania izolacji usuwa powłokę izolacyjną, lecz nie zaciska metalowej tulejki na żyle – jego użycie nie zapewni poprawnego połączenia.
- Obcinak/nożyce do przewodów służą do cięcia, a nie do wykonywania połączeń zaciskowych; nie mają geometrii matryc do formowania zacisku.
- Inne szczypce uniwersalne mogą wyglądać podobnie, ale bez dopasowanych matryc łatwo doprowadzić do zgniecenia przypadkowego, uszkodzenia tulejki lub żyły i obniżenia jakości połączenia.
W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać zasadę: jeśli w treści jest "zagniatanie/ zaciskanie tulejek", właściwym wyborem jest narzędzie dedykowane do zaciskania tulejek (zaciskarka/praska), a nie narzędzia do przygotowania przewodu (odizolowanie, cięcie).