KWALIFIKACJA BUD9 - CZERWIEC 2020 (test 2)

PYTANIE NR 37.
Do zamontowania na sieci ciepłowniczej zaworu przedstawionego na rysunku należy zastosować połączenia
Ilustracja przedstawia przekrój techniczny zaworu, który jest częścią sieci ciepłowniczej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Połączenie kołnierzowe rozpoznaje się po charakterystycznych kołnierzach na końcach korpusu oraz po otworach na śruby, które umożliwiają skręcenie z kołnierzem rurociągu. Połączenia gwintowane mają widoczny gwint, a spawane/zgrzewane – końcówki do trwałego złączenia bez śrub.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu kluczowe jest rozpoznanie typu przyłączy zaworu na rysunku. Zawór z końcówkami kołnierzowymi ma po obu stronach wyraźne "talerze" (kołnierze) z rozmieszczonymi obwodowo otworami, przez które przechodzą śruby. Dzięki temu zawór można połączyć z rurociągiem przez skręcenie dwóch kołnierzy z zastosowaniem uszczelki, co jest typowe tam, gdzie ważny jest serwis i możliwość demontażu armatury.

Odpowiedź "kołnierzowe" pasuje do zaworu, gdy na rysunku widać właśnie takie kołnierze i miejsca na śruby. To cecha widoczna "gołym okiem" na rysunku technicznym lub zdjęciu.

Pozostałe propozycje są niezgodne z cechami konstrukcyjnymi:

  • "gwintowane" byłoby właściwe, gdyby końce zaworu miały gwint zewnętrzny lub wewnętrzny (np. króćce z sześciokątem i gwintem). Wtedy łączenie odbywa się przez wkręcanie, a nie skręcanie kołnierzy śrubami.
  • "spawane" dotyczy zaworów z końcówkami do wspawania (gładkie króćce, często przygotowane do spoiny), bez kołnierzy i bez otworów na śruby. Jest to połączenie trwałe, utrudniające szybki demontaż.
  • "zgrzewane" odnosi się do technologii typowej dla określonych tworzyw sztucznych lub specjalnych systemów (np. zgrzewanie mufowe/doczołowe). W takich rozwiązaniach również nie występują kołnierze ze śrubami jako podstawowy sposób łączenia.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach są różne typy połączeń, najpierw szukaj elementu rozpoznawczego na rysunku: otwory pod śruby (kołnierze), gwint, albo gładkie króćce do spawania. To zwykle najszybciej prowadzi do poprawnej odpowiedzi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Połączenie kołnierzowe poznasz po "talerzach" na końcach elementu oraz otworach na śruby rozmieszczonych po obwodzie. W praktyce dwa kołnierze skręca się śrubami z uszczelką pomiędzy, co umożliwia późniejszy demontaż zaworu.
Najczęściej potrzebujesz: kompletu śrub i nakrętek, uszczelki kołnierzowej, narzędzi do równomiernego dokręcania oraz kontroli osiowości. Kluczowe jest czyste przylgnięcie kołnierzy i poprawne ułożenie uszczelki.
Stosuje się je m.in. dlatego, że ułatwiają serwis i wymianę armatury bez cięcia rurociągu. Połączenie jest rozłączne: można odkręcić śruby, wyjąć zawór i zamontować inny, zachowując szczelność po doborze właściwej uszczelki.
Kołnierzowe jest rozłączne i oparte o skręcanie śrubami oraz uszczelkę. Spawane jest trwałe: końcówki zaworu łączy się spoiną z rurociągiem. W spawanym nie ma śrub i uszczelki kołnierzowej, a demontaż wymaga prac cięcia/spawania.
Częsty błąd to wybór "spawane", bo kojarzy się z siecią ciepłowniczą, bez analizy rysunku. Inny błąd to mylenie "zgrzewane" i "spawane". W zadaniach obrazkowych trzeba szukać cech: otwory na śruby, gwint albo króćce gładkie.
W typowych przedstawieniach technicznych i w większości konstrukcji tak, bo otwory są elementem funkcjonalnym kołnierza. Jeśli rysunek jest uproszczony, otwory mogą być słabiej zaznaczone, ale nadal kołnierz będzie pokazany jako poszerzona tarcza na końcu korpusu.
Połączenie gwintowane częściej spotyka się w mniejszych średnicach i w instalacjach wewnętrznych, gdzie demontaż jest prosty, a obciążenia mniejsze. Rozpoznasz je po gwincie na króćcu (zewnętrznym lub wewnętrznym) i braku kołnierzy z otworami na śruby.
Dobór zależy od medium, temperatury i ciśnienia pracy oraz od rodzaju przylgi kołnierza. W praktyce sprawdza się dokumentację armatury i rurociągu, a następnie dobiera uszczelkę o odpowiednim materiale i wymiarach, aby zapewnić szczelność po skręceniu.
Typowo montuje się je w miejscach wymagających regulacji lub odcięcia przepływu, np. w węzłach cieplnych, komorach ciepłowniczych, na odgałęzieniach i przy urządzeniach. Połączenie kołnierzowe ułatwia późniejszą obsługę, kontrolę i wymianę armatury.
Ćwicz rozpoznawanie na zdjęciach i rysunkach: kołnierz (tarcza + otwory), gwint (zwoje), króciec do spawania (gładki). Warto też porównać, jakie materiały i narzędzia są typowe dla każdego połączenia, bo to utrwala skojarzenia.
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Połączenie kołnierzowe rozpoznaje się po charakterystycznych kołnierzach na końcach korpusu oraz po otworach na śruby, które umożliwiają skręcenie z kołnierzem rurociągu."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu armatury i rurociągów w instalacjach sanitarnych (działy: połączenia rurociągów, armatura)
  • Katalogi producentów armatury (rysunki przyłączy: kołnierz, gwint, do spawania)
  • Materiały szkolne/BHP dotyczące montażu i demontażu połączeń kołnierzowych (uszczelki, moment dokręcania – ogólnie)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego