KWALIFIKACJA OGR2 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 9.
Do zwalczania szkodników o aparacie gębowym kłująco-ssącym należy zastosować preparaty
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Szkodniki o aparacie kłująco-ssącym pobierają soki roślin, więc skuteczne są środki działające wewnątrz rośliny. Preparaty układowe przemieszczają się w tkankach i mogą być pobrane wraz z sokiem, co zwiększa skuteczność zwalczania takich szkodników.

Pełne wyjaśnienie:

Szkodniki z aparatem gębowym kłująco-ssącym żerują w sposób polegający na nakłuwaniu tkanek i wysysaniu soków. Z tego powodu kluczowe jest, aby substancja czynna była dostępna w sokach lub tkankach rośliny, a nie wyłącznie na jej powierzchni.

Odpowiedź "układowe" jest właściwa, ponieważ preparat układowy (systemiczny) po zastosowaniu zostaje pobrany przez roślinę i przemieszcza się w jej wnętrzu. Dzięki temu szkodnik, który wysysa soki, może pobrać substancję czynną w trakcie żerowania, nawet gdy nie ma bezpośredniego kontaktu z kroplą cieczy roboczej na powierzchni liścia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

  • "parzące" nie stanowi standardowej, precyzyjnej kategorii doboru insektycydów według sposobu działania w kontekście aparatów gębowych; brzmi potocznie i nie wskazuje mechanizmu związanego z pobieraniem soków.
  • "doglebowe" opisuje przede wszystkim sposób aplikacji (gdzie środek jest podany), a nie sam mechanizm działania wobec szkodnika. Środek doglebowy może być układowy lub nie, więc samo "doglebowe" nie odpowiada jednoznacznie na pytanie.
  • "zapobiegawcze" to określenie celu zabiegu (profilaktyka), a pytanie dotyczy doboru preparatu do typu żerowania. Profilaktyka nie przesądza o skuteczności wobec kłująco-ssących.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się informacja o wysysaniu soków (kłująco-ssący), najczęściej właściwy trop to preparaty działające wewnątrz rośliny, a nie tylko na jej powierzchni ani określenia związane wyłącznie z miejscem podania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To typ aparatu gębowego, w którym szkodnik nakłuwa tkanki rośliny i wysysa soki. W praktyce oznacza to, że żeruje "od środka" na zawartości komórek lub w wiązkach przewodzących, a nie zgryza liści jak szkodniki gryzące.
Bo substancja czynna krąży w roślinie i może znaleźć się w sokach, które szkodnik pobiera podczas żerowania. Dzięki temu środek działa nawet wtedy, gdy owad nie ma bezpośredniego kontaktu z cieczą na powierzchni liścia.
Preparat układowy (systemiczny) to środek, który po zastosowaniu jest pobierany przez roślinę i przemieszczany w jej tkankach. Zwalcza szkodnika poprzez działanie wewnętrzne, gdy ten pobiera tkanki lub soki roślinne.
Nie. "Doglebowe" opisuje miejsce/sposób podania środka (do gleby), a "układowe" opisuje mechanizm działania w roślinie (krążenie w tkankach). Środek podany doglebowo może być układowy, ale nie jest to równoznaczne.
Do tej grupy zalicza się wiele gatunków wysysających soki roślin, często spotykanych w uprawach polowych i pod osłonami. Na egzaminie kluczowe jest rozpoznanie sposobu żerowania (wysysanie soków), a nie tylko nazwa gatunku.
"Zapobiegawcze" mówi o celu zabiegu (profilaktyka), a pytanie dotyczy doboru rodzaju preparatu do biologii szkodnika. Typ aparatu gębowego wskazuje na drogę pobrania substancji, więc potrzebny jest mechanizm (np. układowy), nie intencja zabiegu.
Szkodniki gryzące zwykle powodują wygryzione dziury i ubytki w liściach. Kłująco-ssące częściej dają objawy typu przebarwienia, mozaiki, zniekształcenia lub osłabienie wzrostu, bo uszkadzają tkanki i wysysają soki, nie zjadając fragmentów blaszki liściowej.
Gdy szkodnik żeruje na spodniej stronie liści, w zwiniętych blaszkach lub w miejscach trudnych do dokładnego pokrycia cieczą roboczą. Wtedy brak bezpośredniego kontaktu ze środkiem na powierzchni rośliny obniża skuteczność preparatu kontaktowego.
Częsty błąd to wybór kategorii opisującej sposób aplikacji (np. "doglebowy") zamiast mechanizmu działania, albo kierowanie się hasłami typu "zapobiegawczy". Skuteczny dobór wymaga powiązania żerowania na sokach z działaniem układowym oraz rotacji metod/środków.
Ucz się w parach: typ aparatu gębowego → sposób żerowania → typ działania preparatu. Zrób krótką ściągę: gryzący = ubytki; kłująco-ssący = soki i często lepsze działanie układowe. Ćwicz na zdjęciach objawów i opisach szkód.
info

Statystycznie 42% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Szkodniki o aparacie kłująco-ssącym pobierają soki roślin, więc skuteczne są środki działające wewnątrz rośliny."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Insektycyd" – opis podziału na środki kontaktowe i układowe, https://pl.wikipedia.org/wiki/Insektycyd (dostęp: 2026-03-04)
  • Wikipedia (EN): "Systemic pesticide" – definicja i idea działania systemicznego, https://en.wikipedia.org/wiki/Systemic_pesticide (dostęp: 2026-03-04)

Materiały:

  • Materiały szkolne z ochrony roślin w ogrodnictwie (dział: insektycydy i ich mechanizmy działania)
  • Notatki/atlas szkodników ogrodniczych (opis żerowania i aparatów gębowych)
  • Wiedza ogólna z integrowanej ochrony roślin: dobór metody do biologii agrofaga

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego