KWALIFIKACJA DRM7 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 34.
Dobierz masę mieszanki powlekającej o stężeniu 60% przeznaczonej do wykonania dwustronnej powłoki o gramaturze 5 g/m2 na wstędze papieru o powierzchni 30 m2.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Gramatura 5 g/m2 dla powłoki dwustronnej oznacza 5 g/m2 na każdą stronę.
Sucha masa powłoki: 5·30·2 = 300 g. Przy stężeniu 60% masa mieszanki musi spełniać 0,60·m = 300 g, więc m = 300/0,60 = 500 g.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba policzyć, jaką masę mieszanki powlekającej (zawiesiny/roztworu) należy przygotować, aby uzyskać zadaną suchą gramaturę powłoki na określonej powierzchni wstęgi papieru.

1) Masa suchej powłoki z gramatury
Gramatura powłoki 5 g/m2 mówi, ile gramów suchej substancji powłokowej przypada na 1 m2. Powłoka jest dwustronna, więc tę samą gramaturę odkłada się na dwóch stronach wstęgi.

Powierzchnia wstęgi: 30 m2.
Sucha masa na jedną stronę: 5 g/m2 · 30 m2 = 150 g.
Sucha masa na dwie strony: 150 g · 2 = 300 g.

2) Przeliczenie suchej masy na masę mieszanki (stężenie 60%)
Stężenie 60% oznacza, że 60% masy mieszanki stanowią składniki stałe, a pozostałe 40% to woda/rozcieńczalnik. Jeśli m to masa mieszanki, to masa części stałych wynosi 0,60·m.

Chcemy otrzymać 300 g części stałych na papierze, więc:
0,60 · m = 300 g
m = 300 g / 0,60 = 500 g.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 450 g odpowiadałoby tylko 0,60·450 = 270 g części stałych, czyli zbyt mało w stosunku do wymaganych 300 g (niedopowleczenie).
  • 350 g daje 0,60·350 = 210 g części stałych, co jest jeszcze większym zaniżeniem; często wynika z pominięcia dwustronności albo błędu w procentach.
  • 600 g daje 0,60·600 = 360 g części stałych, czyli za dużo; to typowy skutek potraktowania 5 g/m2 jako wartości łącznej dla dwóch stron albo odwrócenia działania (mnożenie zamiast dzielenia przez 0,60).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze rozdziel dwa kroki: (a) policz wymaganą suchą masę z gramatury i powierzchni (uwzględnij liczbę stron), (b) dopiero potem przelicz na masę mieszanki przez podzielenie przez udział części stałych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Gramatura powłoki 5 g/m2 oznacza, że na każdy 1 m2 papieru ma przypadać 5 g suchej powłoki (części stałych). W obliczeniach najpierw liczysz masę suchą z powierzchni, a dopiero potem przeliczasz na masę mieszanki o danym stężeniu.
Stężenie 60% (masowe) znaczy, że w 100 g mieszanki jest 60 g składników stałych (np. pigment, spoiwo), a 40 g to woda/rozcieńczalnik. Gdy znasz wymaganą masę suchej powłoki, masę mieszanki obliczasz zwykle jako: masa_sucha / 0,60.
Dwustronna powłoka oznacza, że powlekanie dotyczy obu stron wstęgi. Jeśli gramatura podana jest "na stronę", to łączna masa suchej powłoki na całej wstędze to: gramatura · powierzchnia · 2. Pominięcie tego kroku zaniża wynik o połowę.
Użyj prostego przeliczenia: masa_sucha = gramatura (g/m2) · powierzchnia (m2). Jednostki się "skracają", zostają gramy. Jeśli powlekanie jest dwustronne i gramatura dotyczy jednej strony, dodaj mnożnik 2.
Jeśli stężenie części stałych to np. 60%, to masa_sucha = 0,60 · masa_mieszanki. Stąd masa_mieszanki = masa_sucha / 0,60. To najczęstszy schemat w zadaniach o zużyciu zawiesiny powlekającej, kleju lub roztworu.
Najczęstsze błędy to: nieuwzględnienie drugiej strony (brak mnożenia przez 2), potraktowanie 60% jako "dodać 60%" zamiast podzielić przez 0,60, oraz brak kontroli sensu wyniku (czy masa mieszanki musi być większa niż masa sucha). Pomaga zapis równania 0,60·m = masa_sucha.
Tak, jeżeli stężenie jest mniejsze niż 100%. Skoro mieszanka zawiera wodę/rozcieńczalnik, to żeby dostarczyć określoną masę części stałych, trzeba użyć większej masy całej mieszaniny. Wyjątkiem byłoby stężenie 100% (brak wody), wtedy masy byłyby równe.
W działaniach używa się ułamka dziesiętnego odpowiadającego procentom. 60% to 60/100, czyli 0,60. Dzielenie przez 60 dałoby absurdalnie mały wynik. Na egzaminie warto zawsze zamienić procenty na ułamek przed podstawieniem do wzoru.
Zrób kontrolę logiczną: (1) masa mieszanki > masa sucha, bo część to woda; (2) jeśli stężenie jest 60%, to masa mieszanki powinna być ok. 1/0,60 ≈ 1,67 razy większa od masy suchej; (3) przy dwustronności wynik powinien być 2 razy większy niż dla jednej strony.
Takie rachunki są potrzebne przy przygotowaniu zawiesin do powlekania i uszlachetniania (np. powłoki pigmentowe, klejenie powierzchniowe), do planowania zużycia surowców na zmianę/partię oraz do kontroli jakości (czy uzyskana gramatura powłoki zgadza się z recepturą i nastawami procesu).
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że gramatura 5 g/m2 dla powłoki dwustronnej oznacza 5 g/m2 na każdą stronę.Sucha masa powłoki: 5·30·2 = 300 g.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii powlekania/uszlachetniania papieru (dział: obliczenia gramatur i zużyć)
  • Zadania rachunkowe z procentów (stężenie masowe, udziały masowe, proporcje)
  • Materiały szkolne z metrologii papieru: gramatura, powierzchnia, zużycie powłok

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego