Krzyżowanie towarowe trzody chlewnej wykorzystuje zjawisko heterozji (wybujałości mieszańców), czyli poprawę użytkowości mieszańców względem form rodzicielskich. W krzyżowaniu trzyrasowym typowo wyróżnia się dwa etapy:
- Etap 1: wytworzenie loszek (często typu F1) z komponentów o dobrych cechach matecznych, aby uzyskać potomstwo o wysokiej płodności, plenności i dobrej odchowalności prosiąt.
- Etap 2: krycie/inseminacja tych loszek knurem o cechach ojcowskich (tucznych i mięsnych), aby uzyskać tuczniki o dobrych przyrostach i mięsności.
W przedstawionym schemacie knurek mieszaniec powstaje z połączenia Duroc × Pietrain. Są to typowe komponenty ojcowskie, kojarzone z bardzo dobrą mięsnością i przyrostami. Skoro strona męska w schemacie jest już "terminalna" (ukierunkowana na produkcję tuczników), to po stronie żeńskiej należy dobrać komponent mateczny – taki, który zapewni dobre wyniki rozpłodowe i opiekuńcze macior.
Dlaczego Linia 990 jest poprawna? Linia 990 jest opisywana jako polska linia syntetyczna o korzystnych cechach matecznych i ogólnoużytkowych, dlatego może pełnić rolę loszki/komponentu matecznego w krzyżowaniu trzyrasowym. W praktyce w materiałach hodowlanych i dydaktycznych spotyka się używanie terminów "rasa" i "linia" w kontekście doboru komponentów do krzyżowania – kluczowe są cechy użytkowe, a nie sama etykieta.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Pietrain – jest typową rasą ojcowską, cenioną za mięsność. W tym schemacie Pietrain już występuje w tworzeniu knurka-mieszańca, więc wybór Pietrain jako loszki zaburza ideę: loszka ma wnosić cechy mateczne.
- Duroc – również rasa ojcowska, często wykorzystywana jako komponent terminalny. Podobnie jak wyżej, w schemacie Duroc już jest użyty po stronie męskiej, a po stronie żeńskiej oczekuje się cech rozpłodowych.
- Hampshire – także zaliczany do ras ojcowskich o dobrych cechach mięsnych. Wybór Hampshire na loszkę nie odpowiada typowej roli komponentu matecznego w krzyżowaniu trzyrasowym.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, kto ma być matką (loszka) i jakie cechy są wtedy priorytetem (rozród i odchów), a dopiero potem oceniaj, które nazwy w odpowiedziach odpowiadają komponentom matecznym vs ojcowskim.
