Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELE2 - CZERWIEC 2017 (test 2)



PYTANIE NR 11.
Dobierz według kryterium obciążalności długotrwałej minimalny przekrój żył miedzianych przewodu o maksymalnej dopuszczalnej gęstości prądu wynoszącej 8 A/mm2 zasilającego odbiornik o prądzie znamionowym 15,5 A.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Minimalny przekrój wyznacza się z zależności: S = I/J. Dla I = 15,5 A i dopuszczalnej gęstości J = 8 A/mm2 otrzymujemy S = 15,5/8 = 1,9375 mm2. Ponieważ trzeba dobrać przekrój nie mniejszy niż obliczony, wybiera się najbliższy większy typowy przekrój: 2,5 mm2.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano dopuszczalną gęstość prądu, czyli wartość graniczną J w jednostkach A/mm2. Gęstość prądu opisuje, jaki prąd może "przypadać" na jednostkę pola przekroju żyły przewodzącej. Z definicji zachodzi zależność:

J = I / S, więc po przekształceniu S = I / J.

Podstawiamy dane: I = 15,5 A, J = 8 A/mm2:

S = 15,5 / 8 = 1,9375 mm2.

Otrzymany wynik nie jest typowym przekrojem produkcyjnym. W praktyce dobiera się przekrój z typoszeregu i przyjmuje się wartość co najmniej równą obliczonej (nie wolno zejść poniżej, bo wtedy gęstość prądu przekroczy dopuszczalną, a przewód będzie się nadmiernie nagrzewał). Najbliższym większym przekrojem jest 2,5 mm2, więc ta odpowiedź spełnia warunek minimalności.

Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują?

  • "1,5 mm2" daje gęstość J = 15,5/1,5 ≈ 10,33 A/mm2, czyli powyżej 8 A/mm2 – przekrój jest za mały.
  • "4 mm2" oraz "6 mm2" spełnią warunek gęstości (będą miały jeszcze mniejszą gęstość prądu), ale nie są minimalne – zadanie wymaga najmniejszego przekroju spełniającego kryterium.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonaj rachunek S = I/J i dopiero potem wybierz najbliższy większy przekrój z odpowiedzi. Najczęstsza pomyłka to zaokrąglenie w dół do 1,5 mm2.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest gęstość prądu w przewodzie (A/mm2)?
Gęstość prądu to prąd przypadający na jednostkę pola przekroju żyły. Opisuje, jak "mocno" obciążony jest materiał przewodzący. Liczy się ją jako J = I/S. Zbyt duża gęstość powoduje nadmierne nagrzewanie przewodu.
Jak obliczyć minimalny przekrój żyły z prądu i gęstości prądu?
Stosuje się zależność S = I/J, gdzie S jest w mm2, I w amperach, a J w A/mm2. Po obliczeniu wyniku dobiera się przekrój z typoszeregu i przyjmuje najbliższy większy, aby nie przekroczyć dopuszczalnej gęstości.
Dlaczego nie wolno dobrać przekroju mniejszego niż wynik obliczeń?
Jeśli wybierzesz mniejszy przekrój, to dla tego samego prądu wzrośnie gęstość prądu (J = I/S). To zwiększa straty cieplne i temperaturę żyły, co może prowadzić do przegrzewania izolacji, szybszego starzenia i ryzyka uszkodzenia instalacji.
Czy w praktyce dobiera się przekrój tylko z gęstości prądu?
Nie zawsze. To metoda uproszczona. W rzeczywistych instalacjach uwzględnia się także sposób ułożenia przewodu, temperaturę otoczenia, liczbę żył obciążonych, grupowanie kabli oraz warunki chłodzenia. Często korzysta się z tabel obciążalności prądowej i sprawdza spadek napięcia.
Jakie są typowe przekroje żył miedzianych spotykane w instalacjach?
Najczęściej spotyka się przekroje z typoszeregu, np. 1,5 mm2, 2,5 mm2, 4 mm2, 6 mm2 i większe. Na egzaminie zwykle po obliczeniu przekroju "pośredniego" wybiera się z podanych odpowiedzi najbliższy większy przekrój typowy.
Dlaczego odpowiedź 4 mm2 może być poprawna technicznie, ale zła w teście?
Większy przekrój zwykle spełnia warunek termiczny i daje mniejsze nagrzewanie, ale w pytaniu pada słowo minimalny. Test sprawdza umiejętność doboru najmniejszej wartości spełniającej kryterium. Zbyt duży przekrój nie jest minimalny, więc jest dystraktorem.
Jak sprawdzić wynik bez przekształcania wzoru na przekrój?
Możesz policzyć gęstość prądu dla każdej propozycji: J = I/S. Dla zbyt małego przekroju J wyjdzie większe niż dopuszczalne (tu 8 A/mm2). Dla poprawnego minimalnego przekroju J będzie nie większe niż dopuszczalne, ale możliwie bliskie granicy.
Czy prąd znamionowy odbiornika zawsze jest równy prądowi w przewodzie?
W zadaniach egzaminacyjnych zwykle tak się przyjmuje, jeśli nie podano dodatkowych informacji. W praktyce mogą wystąpić prądy rozruchowe, przeciążenia, współczynnik jednoczesności i inne warunki pracy. Dlatego dobór przewodu często wymaga analizy charakteru obciążenia, a nie tylko prądu znamionowego.
Jakie błędy rachunkowe najczęściej pojawiają się w takich zadaniach?
Typowe błędy to: zaokrąglenie w dół (wybór 1,5 zamiast 2,5), pominięcie jednostki mm2 i traktowanie jej jak mm, oraz mylenie działania (mnożenie zamiast dzielenia). Pomaga zapis: S = I/J i kontrola, czy wynik ma sens (kilka mm2, nie ułamki mm).
Jak przygotować się do egzaminu z doboru przekrojów przewodów?
Ćwicz schemat: wypisz dane, dobierz wzór, policz, a potem wybierz najbliższy większy przekrój z odpowiedzi. Trenuj też zadania z obciążalności i spadku napięcia, bo w praktyce dobór przewodów to zwykle kilka warunków naraz, a nie tylko jeden parametr.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 56% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Minimalny przekrój wyznacza się z zależności: S = I/J."

Materiały:

  • Podręczniki do elektrotechniki instalacyjnej (dział: przewody i obciążalność prądowa)
  • Zbiory zadań z obliczeń instalacji elektrycznych (gęstość prądu, dobór przekrojów)
  • Katalogi producentów przewodów (typoszeregi przekrojów, parametry cieplne)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego