Wpływ posiłku na wchłanianie dotyczy przede wszystkim drogi doustnej, bo wtedy lek przechodzi przez żołądek i jelito, gdzie zachodzą procesy trawienia i wchłaniania. Przy posiłku bogatym w tłuszcze organizm zwiększa wydzielanie żółci, a w świetle jelita powstają struktury (m.in. micele), które ułatwiają rozpuszczanie i transport substancji lipofilnych. To może prowadzić do większego stężenia leku wchłoniętego i wyższej biodostępności.
Dlaczego pozostałe drogi podania są mniej trafne w kontekście "tłustego pokarmu"?
- Podjęzykowo i dopoliczkowo: wchłanianie zachodzi przez błonę śluzową jamy ustnej. Pokarm w żołądku/jelicie nie jest głównym czynnikiem determinującym ten proces, a dodatkowo często dąży się do omijania przewodu pokarmowego i efektu pierwszego przejścia.
- Doodbytniczo: wchłanianie zachodzi w odbytnicy; wpływ składu posiłku jest zwykle pośredni i nie jest typowym mechanizmem "zwiększenia wchłaniania przez tłuszcz".
Warto pamiętać o ważnym zastrzeżeniu praktycznym: efekt posiłku nie jest identyczny dla wszystkich leków lipofilnych. Zależy od właściwości substancji, postaci leku, szybkości opróżniania żołądka i metabolizmu. Dlatego w praktyce zawsze należy kierować się zaleceniami z ulotki/ChPL danego preparatu, a nie wyłącznie regułą ogólną.