KWALIFIKACJA OGR2 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 14.
Dużymi wymaganiami cieplnymi charakteryzują się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pomidor i fasola należą do warzyw ciepłolubnych: do prawidłowego wzrostu i plonowania potrzebują wyższych temperatur i źle znoszą chłody. Z kolei sałata, rzodkiewka, marchew, pietruszka, groch i kapusta lepiej rosną w chłodniejszych warunkach i zwykle mają mniejsze wymagania cieplne.

Pełne wyjaśnienie:

"Duże wymagania cieplne" oznaczają, że roślina do prawidłowego przebiegu kluczowych procesów (wzrostu, kwitnienia, zawiązywania plonu) potrzebuje relatywnie wysokiej temperatury i reaguje spadkiem tempa wzrostu lub uszkodzeniami przy chłodach. Do takiej grupy zalicza się typowe warzywa ciepłolubne.

Odpowiedź "pomidor i fasola" pasuje do tej definicji, ponieważ oba gatunki są kojarzone z uprawą w cieplejszej części sezonu i wymagają ogrzania stanowiska (w gruncie – po ustąpieniu chłodów; pod osłonami – z kontrolą temperatury). Zbyt niska temperatura ogranicza ich wzrost, opóźnia rozwój i może obniżać plon.

Pozostałe pary zawierają gatunki, które w praktyce ogrodniczej traktuje się jako lepiej znoszące chłód lub przeznaczone do uprawy w chłodniejszych terminach:

  • "sałata i rzodkiewka" – to warzywa często uprawiane wczesną wiosną lub jesienią; preferują umiarkowane warunki i szybciej "uciekają" w jakość handlową w chłodzie niż w upale.
  • "marchew i pietruszka" – warzywa korzeniowe, które dobrze radzą sobie w umiarkowanych temperaturach; ich technologia uprawy zwykle nie wymaga wysokich temperatur jak u roślin ciepłolubnych.
  • "groch i kapusta" – groch jest typową rośliną sezonu chłodniejszego, a wiele kapustnych dobrze rośnie przy umiarkowanych temperaturach; dlatego nie są standardowo zaliczane do grupy o dużych wymaganiach cieplnych.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedzi pojawiają się gatunki kojarzone z wczesnymi siewami (wiosennymi) lub uprawą w chłodzie, zwykle nie będą one najlepszym wyborem w pytaniu o duże wymagania cieplne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To potrzeba utrzymywania względnie wysokiej temperatury, aby roślina rosła i plonowała prawidłowo. Gatunki ciepłolubne wyraźnie spowalniają wzrost w chłodzie, gorzej zawiązują plon i mogą ulegać uszkodzeniom przy niskich temperaturach, dlatego wymagają cieplejszego terminu sadzenia lub osłon.
Pomidor najlepiej rozwija się w wyższych temperaturach i źle znosi długotrwałe chłody. W praktyce oznacza to konieczność sadzenia po ustąpieniu zimna w gruncie lub uprawę pod osłonami. Zbyt niska temperatura ogranicza wzrost i może obniżać jakość oraz wielkość plonu.
Fasola należy do gatunków, które startują i rosną prawidłowo dopiero w cieplejszych warunkach. Chłody mogą opóźniać wschody i hamować rozwój. W gospodarstwie przekłada się to na dobór późniejszego terminu siewu w pole oraz unikanie stanowisk z zimną glebą.
Najczęściej zalicza się do nich gatunki dobrze rosnące w chłodniejszych terminach, np. sałaty, rzodkiewki oraz wiele warzyw kapustnych i korzeniowych. W pytaniach testowych są one często przeciwstawiane warzywom ciepłolubnym, takim jak pomidor czy niektóre strączkowe.
Tak, to gatunki typowo kojarzone z uprawą wczesnowiosenną i jesienną. Zwykle dobrze znoszą umiarkowane temperatury i nie wymagają tak dużo ciepła jak warzywa ciepłolubne. Dlatego w pytaniu o duże wymagania cieplne zwykle nie będą właściwą parą.
Pomaga skojarzenie z terminem uprawy: ciepłolubne częściej wysiewa się/sadzi później (gdy jest cieplej) lub pod osłonami, a chłodnolubne wcześniej w sezonie. Druga wskazówka to reakcja na chłód: ciepłolubne szybko hamują wzrost, chłodnolubne radzą sobie lepiej w umiarkowanych temperaturach.
Zwykle dopiero po okresach chłodów, gdy ryzyko niskich temperatur jest mniejsze, a gleba i powietrze są stabilnie cieplejsze. Wcześniej częściej stosuje się rozsady i osłony (np. tunele), aby zapewnić roślinom warunki sprzyjające wzrostowi i prawidłowemu plonowaniu.
Częsty błąd to mylenie "odporności na chłód" z "optymalną temperaturą wzrostu" oraz mieszanie wymagań dla kiełkowania z wymaganiami dla plonowania. Uczniowie wybierają też odpowiedzi na podstawie skojarzeń (np. "popularne warzywo = ciepłolubne"), zamiast opierać się na podziale gatunków.
Tak, roślina może mieć inne potrzeby temperaturowe podczas kiełkowania, a inne podczas wzrostu i tworzenia plonu. Dlatego w nauce do egzaminu warto rozumieć ogólny podział na ciepłolubne i chłodnolubne, ale też pamiętać, że szczegóły mogą różnić się w zależności od etapu i warunków uprawy.
Najlepiej zrobić własną tabelę: gatunek → ciepłolubny/chłodnolubny → typowy termin siewu/sadzenia → czy często uprawia się pod osłonami. Następnie ćwiczyć na testach, zwracając uwagę na pary gatunków w odpowiedziach. To ogranicza zgadywanie i porządkuje wiedzę.
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że pomidor i fasola należą do warzyw ciepłolubnych: do prawidłowego wzrostu i plonowania potrzebują wyższych temperatur i źle znoszą chłody.

Źródła:

  • Encyklopedia PWN, hasło: "pomidor" (wymagania uprawowe/klimatyczne) — https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/pomidor;3958635.html - dostęp 2026-03-01
  • Encyklopedia PWN, hasło: "fasola" (charakterystyka rośliny i uprawa) — https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/fasola;3897880.html - dostęp 2026-03-01
  • Encyklopedia PWN, hasło: "sałata" (charakterystyka i uprawa) — https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/salata;3956548.html - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z warzywnictwa (działy: wymagania klimatyczne warzyw)
  • Tabele wymagań cieplnych warzyw (temperatura kiełkowania i optimum wzrostu)
  • Notatki z technologii produkcji rozsady i upraw pod osłonami

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego