W zadaniach tego typu korzysta się z danych sprzedaży podanych w tabeli (zwykle: ilość, cena jednostkowa, wartość netto i stawka VAT). Celem jest policzenie łącznej kwoty VAT oraz łącznej wartości brutto dla całej sprzedaży.
Poprawna procedura jest stała:
- Najpierw wyznacz wartość netto dla każdej pozycji (jeśli nie jest podana): ilość × cena netto.
- Następnie policz VAT dla pozycji: wartość netto × stawka VAT (np. 0,23 dla 23%).
- Jeśli w tabeli występują różne stawki, licz VAT osobno dla każdej pozycji i dopiero potem sumuj.
- Na końcu oblicz wartość brutto: suma netto + suma VAT (albo suma brutto z pozycji).
Odpowiedź "149,50 zł i 799,50 zł" jest poprawna, ponieważ podaje parę wartości, która odpowiada wynikom obliczeń wykonanych na podstawie całego zestawienia oraz zachowuje wymaganą relację między kwotami (wartość brutto musi wynikać z wartości netto powiększonej o VAT).
Pozostałe propozycje są błędne typowo z jednego z powodów:
- zastosowano nieprawidłową stawkę VAT albo przyjęto jedną stawkę dla wszystkich towarów mimo zróżnicowania w tabeli,
- pominięto część pozycji z zestawienia lub błędnie policzono wartość jednej pozycji (np. ilość × cena),
- popełniono błąd w zaokrągleniu kwot do groszy (na etapie pozycji lub sumy),
- złamano zależność arytmetyczną netto–VAT–brutto (np. błędne dodanie/odjęcie).
Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniach zawsze wykonaj szybki test spójności: sprawdź, czy brutto − VAT = netto oraz czy suma obejmuje wszystkie wiersze tabeli.