KWALIFIKACJA CHM5 - CZERWIEC 2020 (test 2)

PYTANIE NR 28.
Ile będzie musiał zapłacić, w formie opłaty zmiennej przedsiębiorca, który w ramach pozwolenia wodnoprawnego pobiera 1000 m3 wody podziemnej, która bezpośrednio będzie wykorzystywana do produkcji napojów. Woda nie będzie poddawana żadnym procesom uzdatniania.
Ilustracja przedstawia fragment Rozporządzenia Rady Ministrów dotyczący stawek opłat za usługi wodne.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Opłata zmienna za pobór wód podziemnych to iloczyn ilości pobranej wody (m3) i właściwej stawki jednostkowej dla celu poboru. Dla 1000 m3 wody wykorzystywanej bezpośrednio do produkcji napojów, bez uzdatniania, po zastosowaniu właściwej stawki z tabel opłat otrzymuje się 194,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniu kluczowe jest poprawne zastosowanie definicji opłaty zmiennej za usługę wodną. Opłata zmienna zależy od faktycznej ilości pobranej wody i jest liczona jako:

opłata zmienna = ilość pobranej wody (w m3) × stawka jednostkowa

Następnie trzeba dobrać właściwą stawkę z tabel opłat, uwzględniając wszystkie warunki z treści:

  • rodzaj wody: woda podziemna (nie powierzchniowa),
  • cel: bezpośrednie wykorzystanie do produkcji napojów,
  • brak uzdatniania: woda nie jest poddawana procesom uzdatniania.

Dopiero po dopasowaniu tej kategorii do tabeli stawek można wykonać proste mnożenie dla 1000 m3, co prowadzi do wyniku 194,00 zł.

Pozostałe propozycje odpowiedzi są typowe dla błędów egzaminacyjnych:

  • Kwoty niższe mogą wynikać z użycia stawki dotyczącej innego celu poboru albo z przeoczenia warunku "produkcja napojów" i przyjęcia stawki z innej pozycji tabeli.
  • Kwota 97,00 zł może być skutkiem błędu jednostek lub założenia, że stawka jest "za 10 m3" albo pomylenia wody podziemnej z innym rodzajem poboru.
  • Kwota 230,00 zł bywa efektem wybrania stawki dotyczącej innej kategorii (np. innego przeznaczenia lub wariantu z uzdatnianiem), czyli błędu klasyfikacji.

Na egzaminie warto zawsze zrobić krótką checklistę: rodzaj wód → cel → uzdatnianie → jednostka stawki. To ogranicza ryzyko wyboru złej pozycji tabeli i daje poprawny wynik rachunkowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Opłata zmienna to część opłaty za usługę wodną zależna od faktycznie pobranej ilości wody. W praktyce liczy się ją jako ilość (m3) × stawka jednostkowa dobrana z tabel dla konkretnego celu poboru i warunków (np. rodzaj wód, uzdatnianie).
Najpierw dobierz właściwą stawkę jednostkową dla celu poboru i rodzaju wód. Potem wykonaj mnożenie: opłata = V × stawka, gdzie V to objętość w m3. Na końcu sprawdź, czy stawka jest "za 1 m3", aby nie popełnić błędu skali.
Różne cele poboru są różnie kwalifikowane w tabelach stawek, bo wiążą się z innym charakterem korzystania z zasobów wodnych. "Produkcja napojów" może mieć odrębną pozycję niż ogólne cele przemysłowe, dlatego błędna klasyfikacja celu prowadzi do wyboru złej stawki i złego wyniku.
W zadaniach egzaminacyjnych informacja o uzdatnianiu często rozróżnia kategorie stawek. Jeśli woda jest bez uzdatniania, należy dobrać stawkę odpowiadającą temu wariantowi. Pominięcie tego warunku to częsty błąd, bo prowadzi do użycia stawki z innej rubryki tabeli.
Najczęściej: (1) wybór stawki dla złego rodzaju wód (powierzchniowe zamiast podziemnych), (2) mylenie celu poboru, (3) nieuwzględnienie uzdatniania, (4) błąd jednostek (litr vs m3), (5) mechaniczne mnożenie bez sprawdzenia, czy stawka jest za 1 m3.
Pozwolenie wodnoprawne to decyzja administracyjna określająca warunki korzystania z wód, np. dopuszczalny pobór, miejsce i sposób poboru oraz obowiązki użytkownika. W zadaniach egzaminacyjnych informuje, że pobór jest legalny i rozliczany, ale sama opłata zmienna wynika z ilości i właściwej stawki.
Tak, bo wynik liczbowy zależy od konkretnej stawki jednostkowej. Bez tabeli (albo bez podania stawki w treści) nie da się wiarygodnie policzyć kwoty. Na egzaminach tabela bywa podana w arkuszu lub w załączniku, a zadanie sprawdza umiejętność doboru właściwej pozycji.
Zmienia się zawsze, gdy zmienia się ilość pobranej wody (np. inny pobór w danym okresie rozliczeniowym). Dodatkowo w praktyce mogą zmieniać się same stawki jednostkowe w kolejnych latach, dlatego w zadaniach warto zwracać uwagę, dla jakiego okresu obowiązują dane stawki.
Zrób szybką kontrolę: (1) upewnij się, że objętość jest w m3, (2) sprawdź, czy mnożysz przez stawkę "za 1 m3", (3) oszacuj rząd wielkości: jeśli stawka jest ułamkiem złotego za m3, to dla 1000 m3 wynik powinien być w setkach złotych, nie w pojedynczych złotych.
Ćwicz schemat: rozpoznaj usługę → dobierz stawkę → sprawdź jednostki → policz. Warto przerobić kilka zadań dla różnych celów poboru i różnych rodzajów wód, bo najwięcej punktów traci się na błędnym wyborze pozycji tabeli, a nie na samym mnożeniu.
info

Około 61% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Opłata zmienna za pobór wód podziemnych to iloczyn ilości pobranej wody (m3) i właściwej stawki jednostkowej dla celu poboru."

Materiały:

  • Aktualne tabele stawek opłat za usługi wodne (materiały urzędowe właściwe dla danego roku)
  • Podręczniki/kompendia z gospodarki wodnej i usług wodnych dla technika ochrony środowiska
  • Zestawy zadań obliczeniowych z opłat środowiskowych (w tym za pobór wód)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego