W zadaniu podano wydajność teoretyczną pompy tłokowej oraz sprawność objętościową. W praktyce pompa nie przetłacza w pełni objętości wynikającej z geometrii i prędkości pracy, ponieważ występują przecieki wewnętrzne i zjawiska nieszczelności. To właśnie ujmuje sprawność objętościowa.
Krok 1: obliczenie wydajności rzeczywistej
Wydajność rzeczywista (efektywna) jest iloczynem wydajności teoretycznej i sprawności objętościowej:
Qrz = Qt × ηv.
Po podstawieniu: 500 m³/h × 0,8 = 400 m³/h.
Krok 2: obliczenie objętości w zadanym czasie
Objętość przetłoczona w czasie to: V = Q × t.
Dla 3 godzin: 400 m³/h × 3 h = 1200 m³.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "1 500 m³" wynika z pominięcia sprawności i przyjęcia 500 m³/h jako wartości rzeczywistej: 500 × 3 = 1500. To typowy błąd, bo sprawność 80% oznacza, że faktyczny przepływ jest mniejszy.
- "800 m³" może wynikać z wykonania tylko jednego kroku (np. 500 × 0,8 = 400) i potem pomylenia czasu lub z błędnej konwersji procentów. W tym zadaniu trzeba uwzględnić zarówno sprawność, jak i czas 3 h.
- "500 m³" sugeruje zatrzymanie obliczeń na samej wydajności godzinowej albo pominięcie czasu. Pytanie dotyczy objętości w 3 godziny, więc wynik musi być wielokrotnością przepływu w jednostce czasu.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj, czy pytanie dotyczy przepływu (m³/h) czy objętości (m³) w określonym czasie. Jeśli w treści jest sprawność, najpierw przelicz parametr teoretyczny na rzeczywisty.
